Η Χεζμπολάχ αρνείται τον διάλογο με το εβραϊκό κράτος ωστόσο η Βηρυτός προχωράει την διαδικασία χωρίς την «έγκριση» του σιιτικού κινήματος, γεγονός που διαχωρίζει εκ νέου την κυβέρνηση με αυτό
Εν μέσω συνεχιζόμενων ισραηλινών επιδρομών στο νότιο Λίβανο και κλιμάκωσης των συγκρούσεων στη Μπιντ Τζμπέιλ μεταξύ του ισραηλινού στρατού και μαχητών της Χεζμπολάχ, άμεσες διαπραγματεύσεις μεταξύ Βηρυτού και Τελ Αβίβ πραγματοποιούνται την Τρίτη στην Ουάσινγκτον, με τη διαμεσολάβηση των Ηνωμένων Πολιτειών.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Τον Λίβανο εκπροσωπεί η πρέσβης Νάντα Μουαουάντ και το Ισραήλ ο πρέσβης Γιεχιέλ Λέτερμαν, ενώ στις συνομιλίες συμμετέχουν επίσης ο Αμερικανός πρέσβης Μισέλ Ίσα και ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο, σύμφωνα με πληροφορίες.
Οι συνομιλίες εντάσσονται σε επίσημη διπλωματική πρωτοβουλία της Βηρυτού για την επίτευξη κατάπαυσης του πυρός, μετά την απόφασή της να αποστασιοποιηθεί από την Τεχεράνη, αρνούμενη να διαπραγματευτεί εκ μέρους της ή να την εμπλέξει στη συμφωνία εκεχειρίας με την Ουάσινγκτον.
Παρά το γεγονός ότι η Χεζμπολάχ, που συνεχίζει τις συγκρούσεις, έχει απορρίψει την απευθείας επαφή με το Ισραήλ και δεν έχει εξουσιοδοτήσει την κυβέρνηση να διαπραγματευτεί εκ μέρους της, η Βηρυτός προχωρά σε διαχωρισμό της επίσημης πολιτικής της από τη στάση της οργάνωσης, ανοίγοντας σταδιακά δίαυλο προς το Τελ Αβίβ.
Ενδείξεις προσέγγισης πριν την κρίση
Ήδη από τον Δεκέμβριο, η λιβανική κυβέρνηση είχε κάνει ένα πρώτο βήμα, διορίζοντας τον πρώην πρέσβη της στην Ουάσινγκτον, Σιμόν Καράμ, ως πολιτικό εκπρόσωπο στην επιτροπή που επιβλέπει την εκεχειρία με το Ισραήλ.
Σε συνεδρίαση της επιτροπής, ο Καράμ κάθισε στο ίδιο τραπέζι με τον Γιούρι Ρέσνικ, γραμματέα του ισραηλινού Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας — μια κίνηση που ερμηνεύτηκε ως ένδειξη εξομάλυνσης των σχέσεων.
Ο πρόεδρος του Λιβάνου Ζοζέφ Αούν και ο πρωθυπουργός Ναουάφ Σαλάμ έχουν επίσης εκφράσει επανειλημμένα την προθυμία τους για απευθείας διαπραγματεύσεις. Στις 30 Μαρτίου, ο Σαλάμ δήλωσε ότι η χώρα είναι έτοιμη για άμεσο διάλογο με το Ισραήλ, ζητώντας τη στήριξη του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ.
Διαφωνία
Ωστόσο, ενώ η Βηρυτός επιδιώκει εκεχειρία, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπέντζαμιν Νετανιάχου ξεκαθάρισε ότι «ο πόλεμος συνεχίζεται», ακόμη και εντός της ζώνης ασφαλείας.
Ο Νετανιάχου υπογράμμισε ότι στόχος του Ισραήλ είναι ο αφοπλισμός της Χεζμπολάχ και η επίτευξη μιας μακροχρόνιας ειρηνευτικής συμφωνίας με τον Λίβανο.
Την ίδια ώρα, πληροφορίες αναφέρουν ότι το Τελ Αβίβ δεν προτίθεται να αποδεχθεί άμεση κατάπαυση του πυρός, βλέποντας τις διαπραγματεύσεις ως τρόπο να κερδηθεί χρόνος και να επιδειχθεί διάθεση «καλής θέλησης» προς την Ουάσινγκτον.
Αβεβαιότητα και εσωτερικές εντάσεις
Παραμένει ασαφές πώς η λιβανική κυβέρνηση θα επιτύχει εκεχειρία και κυρίως πώς θα μπορέσει να επιβάλει ενδεχόμενη συμφωνία στη Χεζμπολάχ, η οποία δεν της έχει δώσει σχετική εντολή. Ο αφοπλισμός της οργάνωσης θεωρείται ιδιαίτερα σύνθετος, με τον λιβανικό στρατό να προειδοποιεί ότι θα μπορούσε να απειλήσει την κοινωνική συνοχή. Η κατάσταση επιβαρύνεται από έντονες αντιδράσεις στο εσωτερικό. Σύμφωνα με δημοσκοπήσεις, το 89% των Λιβανέζων απορρίπτει την εξομάλυνση των σχέσεων με το Ισραήλ.Διαδηλώσεις πραγματοποιήθηκαν στη Βηρυτό, με συμμετοχή υποστηρικτών της Χεζμπολάχ, του κινήματος Αμάλ και του Σουνιτικού Κινήματος του Μέλλοντος, οι οποίοι καταδίκασαν τις διαπραγματεύσεις ως «πορεία προς εξομάλυνση».
Ο λιβανικός στρατός παρενέβη καλώντας σε αυτοσυγκράτηση, προκειμένου να αποφευχθεί κλιμάκωση που θα μπορούσε να απειλήσει τη σταθερότητα της χώρας.
Ιστορικό εύθραυστων συμφωνιών
Οι σχέσεις Λιβάνου–Ισραήλ χαρακτηρίζονται διαχρονικά από εύθραυστες και συχνά αποτυχημένες συμφωνίες.
Το 1949 υπογράφηκε συμφωνία ανακωχής, χωρίς να οδηγήσει σε μόνιμη ειρήνη. Το 1983, ο πρόεδρος Αμίν Τζεμαγιέλ υπέγραψε συμφωνία με το Ισραήλ, η οποία κατέρρευσε μέσα σε έναν χρόνο, εν μέσω εμφυλίων συγκρούσεων και διεθνών πιέσεων.
Η περίοδος εκείνη στιγματίστηκε από τη δολοφονία του εκλεγμένου προέδρου Μπασίρ Τζεμαγιέλ, γεγονός που ανέδειξε το πολιτικό κόστος κάθε προσέγγισης με το Ισραήλ.
Μια εξαιρετικά εύθραυστη ισορροπία
Σήμερα, ο Λίβανος βρίσκεται σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι. Από τη μία πλευρά, δέχεται πιέσεις από τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ για προώθηση των διαπραγματεύσεων. Από την άλλη, αντιμετωπίζει έντονη εσωτερική αντίδραση και τον κίνδυνο βαθύτερης πολιτικής και κοινωνικής κρίσης.
Ορισμένοι αναλυτές εκτιμούν ότι η στροφή προς τον διάλογο συνδέεται και με τον φόβο ενίσχυσης της Χεζμπολάχ στο εσωτερικό, σε περίπτωση που το Ιράν εξέλθει από τη σύγκρουση χωρίς σημαντικές απώλειες.
Το βασικό ερώτημα, ωστόσο, παραμένει: μπορεί η λιβανική ηγεσία να προχωρήσει σε συμφωνία χωρίς να οδηγήσει τη χώρα σε νέα εσωτερική αποσταθεροποίηση;