Εν τω μεταξύ, η Ουάσινγκτον έχει καταληφθεί από μια νομικίστικη συζήτηση σχετικά με το αν ο Τραμπ έχει παρέλθει η προθεσμία για να ζητήσει την έγκριση του Κογκρέσου για τον πόλεμο.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε την Παρασκευή ότι «δεν είναι ικανοποιημένος» με μια νέα διαπραγματευτική πρόταση του Ιράν, με τις ειρηνευτικές συνομιλίες μεταξύ των δύο πλευρών να έχουν παγώσει παρά την εκεχειρία που διαρκεί εβδομάδες.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Το Ιράν παρέδωσε το κείμενο της πρότασης στον διαμεσολαβητή Πακιστάν το βράδυ της Πέμπτης, μετέδωσε το πρακτορείο ειδήσεων IRNA, χωρίς να δώσει λεπτομέρειες για το περιεχόμενό της.
«Αυτή τη στιγμή δεν είμαι ικανοποιημένος με αυτό που προσφέρουν», δήλωσε ο Τραμπ στους δημοσιογράφους, επιρρίπτοντας ευθύνες για την καθυστέρηση των συνομιλιών στο Ιράν εξαιτίας της «τεράστιας διχόνοιας» στην ηγεσία του.
«Θέλουμε να πάμε και να τους τινάξουμε στον αέρα και να τους τελειώσουμε για πάντα ή θέλουμε να προσπαθήσουμε να κάνουμε μια συμφωνία; Θέλω να πω, αυτές είναι οι επιλογές», είπε όταν ρωτήθηκε για τα επόμενα βήματα, προσθέτοντας ότι θα «προτιμούσε» να μην επιλέξει την πρώτη επιλογή «σε ανθρώπινη βάση».
Ο πόλεμος, ο οποίος ξεκίνησε από τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ με ένα κύμα αιφνιδιαστικών χτυπημάτων στις 28 Φεβρουαρίου, έχει ανασταλεί από τις 8 Απριλίου, αλλά μόνο ένας αποτυχημένος γύρος άμεσων συνομιλιών έχει πραγματοποιηθεί μεταξύ εκπροσώπων του Ιράν και των ΗΠΑ.
Εν τω μεταξύ, το Ιράν έχει διατηρήσει τον ασφυκτικό του έλεγχο στα Στενά του Ορμούζ, αποκόπτοντας τεράστιες ποσότητες πετρελαίου, φυσικού αερίου και λιπασμάτων από την παγκόσμια οικονομία, ενώ οι ΗΠΑ έχουν επιβάλει αντιμπλόκο στα ιρανικά λιμάνια.
Παρά την αποτυχία διαπραγμάτευσης για τον τερματισμό του πολέμου, η κατάπαυση του πυρός διατηρήθηκε. Την Παρασκευή, ο επικεφαλής του δικαστικού σώματος Gholamhossein Mohseni Ejei δήλωσε ότι «η Ισλαμική Δημοκρατία δεν απέφυγε ποτέ τις διαπραγματεύσεις».
Αλλά πρόσθεσε σε ένα βίντεο που κοινοποιήθηκε από τον ιστότοπο Mizan Online του δικαστικού σώματος, ότι «σίγουρα δεν δεχόμαστε επιβολή», αν και η Τεχεράνη δεν επιθυμεί επιστροφή στον πόλεμο.
Ελλιπείς λεπτομέρειες
Ο Λευκός Οίκος αρνήθηκε να σχολιάσει τις λεπτομέρειες της νέας ιρανικής πρότασης.
Όμως ο ειδησεογραφικός ιστότοπος Axios ανέφερε ότι ο Αμερικανός απεσταλμένος Στιβ Γουίτκοφ νωρίτερα αυτή την εβδομάδα είχε υποβάλει τροποποιήσεις σε προηγούμενη πρόταση με στόχο να επανέλθει στις διαπραγματεύσεις το θέμα του πυρηνικού προγράμματος της Τεχεράνης.
Επικαλούμενο μια πηγή που γνωρίζει το θέμα, το Axios ανέφερε ότι περιλαμβάνουν την απαίτηση το Ιράν να μην προσπαθήσει να μετακινήσει εμπλουτισμένο ουράνιο από τις εγκαταστάσεις που βομβαρδίστηκαν κατά τη διάρκεια ενός σύντομου πολέμου πέρυσι, ή να συνεχίσει οποιαδήποτε δραστηριότητα εκεί όσο συνεχίζονται οι συνομιλίες.
Η αισιοδοξία μετά την είδηση της ιρανικής πρότασης έστειλε τις τιμές του πετρελαίου να υποχωρήσουν κατά σχεδόν 5% για το αμερικανικό δείκτη αναφοράς West Texas Intermediate.
Ωστόσο, οι τιμές εξακολουθούν να βρίσκονται περίπου 50% πάνω από τα προπολεμικά τους επίπεδα, καθώς οι έμποροι αντιμετωπίζουν το παρατεταμένο κλείσιμο του Ορμούζ.
Ένας αξιωματούχος της ΕΕ δήλωσε ότι ο επικεφαλής της εξωτερικής πολιτικής του μπλοκ, Κάγια Κάλας, μίλησε τηλεφωνικά με τον υπουργό Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, την Παρασκευή σχετικά με τις διπλωματικές προσπάθειες για την επαναλειτουργία του στενού.
Συζήτηση για τις πολεμικές δυνάμεις
Εν τω μεταξύ, η Ουάσινγκτον έχει καταληφθεί από μια νομικίστικη συζήτηση σχετικά με το αν ο Τραμπ είχε περάσει την προθεσμία για να ζητήσει την έγκριση του Κογκρέσου για τον πόλεμό του με το Ιράν.
Ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι οι εχθροπραξίες εναντίον του Ιράν σταμάτησαν, σε επιστολή του προς το Κογκρέσο, υπογραμμίζοντας πως συμμορφώνεται με τη νομοθεσία που απαιτεί από τον πρόεδρο των ΗΠΑ να λάβει έγκριση από το Κογκρέσο προκειμένου να παρατείνει μια ένοπλη σύγκρουση πέραν των 60 ημερών.
«Στις 7 Απριλίου 2026 έδωσα εντολή για εκεχειρία δύο εβδομάδων. Έκτοτε, η εκεχειρία έχει παραταθεί. Δεν έχει υπάρξει ανταλλαγή πυρών μεταξύ των ενόπλων δυνάμεων του Ιράν και των ΗΠΑ από την 7η Απριλίου 2026. Οι εχθροπραξίες που ξεκίνησαν στις 28 Φεβρουαρίου 2026 έχουν τερματιστεί», έγραψε ο Τραμπ σχετικά με την προθεσμία 60 ημερών για να ζητήσει την έγκριση του Κογκρέσου προκειμένου να συνεχίσει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις εναντίον της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Από τη Φλόριντα, ο πρόεδρος Τραμπ διεμήνυσε πάντως ότι οι ΗΠΑ δεν σκοπεύουν να εγκαταλείψουν σύντομα την αντιπαράθεσή τους με το Ιράν «και να ανακύψει ξανά πρόβλημα σε τρία χρόνια».
Με βάση το αμερικανικό Σύνταγμα μόνο το Κογκρέσο έχει την εξουσία να «κηρύσσει» πόλεμο. Όμως νόμος που υιοθετήθηκε το 1973 επιτρέπει στον αμερικανό πρόεδρο να ξεκινά μια περιορισμένης διάρκειας στρατιωτική επιχείρηση προκειμένου να αντιμετωπίσει μια έκτακτη ανάγκη που προέκυψε έπειτα από επίθεση εναντίον των ΗΠΑ.
Ο ίδιος νόμος απαιτεί από τον πρόεδρο να τερματίσει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις έπειτα από 60 ημέρες, να ζητήσει την έγκριση του Κογκρέσου για τη συνέχισή τους ή να αιτηθεί παράταση 30 ημερών με τη δικαιολογία της «αναπόφευκτης στρατιωτικής αναγκαιότητας» για την ασφάλεια των ενόπλων δυνάμεων.
Ο πόλεμος με το Ιράν ξεκίνησε στις 28 Φεβρουαρίου και ο Τραμπ ενημέρωσε σχετικά το Κογκρέσο δύο ημέρες αργότερα, όταν και ξεκίνησε η αντίστροφη μέτρηση για τις 60 ημέρες.
Ο Τραμπ βρίσκεται υπό αυξανόμενη εσωτερική πίεση για τον πόλεμο, με τον πληθωρισμό να εκτοξεύεται, χωρίς να διαφαίνεται σαφής νίκη και με τις ενδιάμεσες εκλογές να αναμένονται τον Νοέμβριο.
Στο Ιράν, εν τω μεταξύ, οι οικονομικές συνέπειες του πολέμου, οι οποίες έρχονται να προστεθούν σε χρόνια σκληρών διεθνών κυρώσεων, άρχισαν να δαγκώνουν.
Οι ΗΠΑ επέβαλαν νέες κυρώσεις σε τρεις ιρανικές εταιρείες ανταλλαγής συναλλάγματος την Παρασκευή, ενώ το υπουργείο Οικονομικών προειδοποίησε άλλες ότι η καταβολή «διοδίων» στην Τεχεράνη για την ασφαλή διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ θα μπορούσε επίσης να προκαλέσει κυρώσεις.
Την Πέμπτη, ο αμερικανικός στρατός δήλωσε ότι ο αποκλεισμός του Ιράν σταμάτησε την εξαγωγή πετρελαίου αξίας 6 δισεκατομμυρίων δολαρίων (5,1 δισεκατομμυρίων ευρώ), ενώ ο πληθωρισμός έχει ξεπεράσει το 50% τις τελευταίες εβδομάδες.
Ντ. Τραμπ: Είμαστε σαν πειρατές
Ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε την Παρασκευή ότι το αμερικανικό Πολεμικό Ναυτικό ενεργεί όπως «οι πειρατές» προκειμένου να εφαρμόσει τον αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών.
Ο Αμερικανός πρόεδρος έκανε τα σχόλια αυτά στη διάρκεια εκδήλωσης στη Φλόριντα καθώς περιέγραφε πώς οι αμερικανικές δυνάμεις κατέλαβαν ένα πλοίο πριν μερικές ημέρες.
«Αλλάξτε την πορεία του πλοίου σας. Απομακρυνθείτε αμέσως από το μηχανοστάσιο», εξήγησε ο Αμερικανός πρόεδρος ότι διέταξαν οι αμερικανικές δυνάμεις το πλήρωμα του πλοίου. «Είναι πέντε μίλια μακριά και με έναν πυροβολισμό στο μηχανοστάσιο, ανατινάξαμε το μηχανοστάσιο. Το πλοίο σταμάτησε (…) και μετά καταλάβαμε το πλοίο, κατασχέσαμε το εμπόρευμα, κατασχέσαμε το πετρέλαιο. Είναι μια πολύ επικερδής επιχείρηση», τόνισε.
«Είμαστε σαν πειρατές. Είμαστε κάπως σαν πειρατές αλλά δεν παίζουμε παιχνίδια», πρόσθεσε ο Τραμπ.
Οι ΗΠΑ έχουν καταλάβει κάποια ιρανικά πλοία τα οποία είχαν μόλις αποπλεύσει από τα λιμάνια της χώρας, όπως και εμπορικά πλοία στα οποία έχουν επιβληθεί κυρώσεις και ιρανικά δεξαμενόπλοια στα ασιατικά νερά.
Πράσινο φως στην πώληση στρατιωτικού εξοπλισμού σε χώρες της Μέσης Ανατολής
Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ ανακοίνωσε την Παρασκευή πως ενέκρινε την πώληση στρατιωτικού εξοπλισμού αξίας άνω των 8,6 δισεκατομμυρίων δολαρίων σε συμμάχους των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή: σε Ισραήλ, Κατάρ, Κουβέιτ και Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Ειδικότερα, το Ισραήλ προτίθεται να αποκτήσει συστήματα APKWS (Advanced Precision Kill Weapon System) εκτιμώμενης αξίας 992,4 εκατ. δολαρίων, το Κατάρ πυραύλους Patriot και συναφή εξοπλισμό αξίας 4,01 δισεκ. δολαρίων καθώς και APKWS αξίας 992,4 εκατ. δολαρίων, το Κουβέιτ σύστημα διοίκησης IBCS (Integrated Battle Command System) αξίας 2,5 δισεκ. δολαρίων, και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα APKWS αξίας 147,6 εκατ. δολαρίων, σύμφωνα με την ενημέρωση από το υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ.
Η ανακοίνωση έγινε εννέα εβδομάδες μετά την έναρξη των αμερικανοϊσραηλινών επιθέσεων εναντίον του Ιράν και τρεις εβδομάδες αφότου τέθηκε σε ισχύ η εύθραυστη εκεχειρία.