Η Ουκρανία θα μεταφέρει έως 1 δισ. € από το δάνειο της ΕΕ στο Ukraine Support Instrument για να συνδέσει την αμυντική της βιομηχανία με ευρωπαίους εταίρους, στο πλαίσιο Συμφώνου Αμυντικής Βιομηχανίας που αίρει εμπόδια και ενθαρρύνει τα κράτη μέλη να μειώσουν αποθέματα
Έως 1 δισ. ευρώ από το δάνειο που λαμβάνει από την ΕΕ σκοπεύει να κατευθύνει η Ουκρανία σε πρόγραμμα που έχει στόχο να φέρει τη βιομηχανία άμυνάς της πιο κοντά στους ευρωπαϊκούς εταίρους, με έμφαση στην αντιαεροπορική και αντιπυραυλική άμυνα, τα drones, τα συστήματα αντιμετώπισης drones και τα πυρομαχικά.
Η κίνηση αυτή θα υπερτετραπλασιάσει τη χρηματοδότηση του Ukraine Support Instrument, που αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης προσπάθειας των Βρυξελλών και του Κιέβου να ενοποιήσουν τις αμυντικές βιομηχανίες τους και να αυξήσουν την παραγωγή όπλων.
Στο πλαίσιο του δανείου στήριξης της Ουκρανίας (Ukraine Support Loan - USL), η ΕΕ χορηγεί 90 δισ. ευρώ για τη στήριξη της πολεμικής προσπάθειας του Κιέβου το 2026 και το 2027. Καθώς οι χρηματοδοτικές ανάγκες της Ουκρανίας αυξάνονται, οι Βρυξέλλες συμφώνησαν πρόσφατα να επισπεύσουν ορισμένες εκταμιεύσεις ώστε να συμβάλουν στο κλείσιμο του δημοσιονομικού κενού της.
Παρόλα αυτά, αναμένεται το Κίεβο να μεταφέρει «έως 1 δισ. ευρώ από τα κονδύλια του Ukraine Support Loan στο European Defence Industry Programme / Ukraine Support Instrument», σύμφωνα με εμπιστευτικό έγγραφο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που περιήλθε στην κατοχή του Euronews.
Το εν λόγω εργαλείο, που σήμερα ανέρχεται σε 300 εκατ. ευρώ, έχει στόχο να προωθήσει την κοινή ουκρανοευρωπαϊκή παραγωγή μέσω κοινών επιχειρήσεων και συμφωνιών παραχώρησης αδειών, καθώς και να διευκολύνει τις κοινές προμήθειες με συμμετοχή κατασκευαστών και από τις δύο πλευρές.
Η ενίσχυση της χρηματοδότησης εντάσσεται στη Στρατηγική Βιομηχανική Αμυντική Συνεργασία ΕΕ - Ουκρανίας, που αποσκοπεί στο να συνδυάσει τις τεχνολογίες της Ουκρανίας, δοκιμασμένες στο πεδίο της μάχης, με τη βιομηχανική ικανότητα της Ευρώπης.
Η συνεργασία ξεκίνησε τον Ιούλιο του 2026 με την υπογραφή επιστολής προθέσεων. Με βάση αυτήν, η Επιτροπή καταρτίζει μια Βιομηχανική Αμυντική Συμφωνία, για την οποία ζητά εντολή από τα κράτη μέλη.
«Κεντρικοί του στόχοι είναι να στηρίξει την ταχύτερη παράδοση αμυντικού υλικού στην Ουκρανία, ενώ παράλληλα θα ενισχύει και θα ενοποιεί τις ευρωπαϊκές και ουκρανικές αμυντικές βιομηχανικές δυνατότητες», αναφέρεται στο έγγραφο που η Επιτροπή μοιράστηκε με τις χώρες της ΕΕ.
Πέρα από την ενίσχυση του εργαλείου, η Συμφωνία έχει σκοπό να εντοπίσει τρόπους άρσης των ρυθμιστικών εμποδίων στη βιομηχανική συνεργασία ΕΕ - Ουκρανίας, μεταξύ άλλων μέσω σύναψης «γενικών» συμφωνιών για τεχνολογίες drones και πυραύλων.
Ένα παράλληλο σκέλος της πρωτοβουλίας αποσκοπεί στο να ενθαρρύνει τα κράτη μέλη να αξιοποιήσουν τον νέο γύρο αδιάθετων δανείων στο πλαίσιο του προγράμματος Ασφάλεια για την Ευρώπη (Security Action for Europe - SAFE) ώστε να χρηματοδοτήσουν κοινά έργα με την ουκρανική βιομηχανία, αν και οι πρωτεύουσες της ΕΕ δεν μπορούν να υποχρεωθούν σε αυτό.
Η Επιτροπή ευελπιστεί ότι οι πρωτοβουλίες αυτές θα δημιουργήσουν ένα «παράθυρο άμυνας» που θα ενισχύσει την παραγωγή αμυντικού υλικού στην ΕΕ το 2027, επιτρέποντας στο Κίεβο να χρησιμοποιήσει το USL για να αγοράζει μεγαλύτερες ποσότητες από ευρωπαίους κατασκευαστές σε χαμηλότερες τιμές.
Παράλληλα με τις απευθείας αγορές, το έγγραφο αναφέρει ότι θα πρέπει να ενθαρρυνθούν οι εθνικές κυβερνήσεις να απομειώσουν τα οπλοστάσιά τους, ώστε να διατηρηθεί η ροή των προμηθειών προς την Ουκρανία γρήγορη και συνεχής.
Οι πρεσβευτές της ΕΕ θα συζητήσουν την πρωτοβουλία για πρώτη φορά την Τετάρτη. Στόχος είναι να ολοκληρωθεί η Συμφωνία έως το τέλος της χρονιάς, οπότε τα κράτη μέλη θα πρέπει να εγκρίνουν το τελικό κείμενο.