Μελέτη δείχνει ότι η χρήση κινητού από τους γονείς εκτός εργασίας συνδέεται με πιό αργή ανάπτυξη του λόγου σε παιδιά προσχολικής ηλικίας. Οι ερευνητές προειδοποιούν για τις συνέπειες των εξαρτημένων οικογενειακών σχέσεων στην αυτονομία των παιδιών.
Με πιο αργή ανάπτυξη της ομιλίας των παιδιών συνδέεται η χρήση του κινητού τηλεφώνου από τους γονείς εκτός ωραρίου εργασίας. Σε αυτό καταλήγει μελέτη της RISE-Health και του Πανεπιστημίου Αβέιρο (Universidade de Aveiro) (πηγή στα Πορτογαλικά), που ανέλυσε τον αντίκτυπο της χρήσης ψηφιακών συσκευών στην φωνολογική ανάπτυξη παιδιών προσχολικής ηλικίας.
Την ημέρα που εορτάζεται η Παγκόσμια Ημέρα των Δικαιωμάτων του Παιδιού, η επιστημονική εργασία προειδοποιεί ότι «η χρήση του κινητού τηλεφώνου από τους γονείς εκτός του εργασιακού ωραρίου, η χρήση τάμπλετ από το παιδί κατά τη διάρκεια της νύχτας και υπερβολικά στενές, αμοιβαία εξαρτώμενες σχέσεις συνδέονται με καθυστέρηση στην ομιλία των παιδιών».
«Οι γονείς έχουν πολύ σημαντικό ρόλο στις ευκαιρίες επικοινωνίας που προσφέρουν καθημερινά. Η συζήτηση, το παιχνίδι, το τραγούδι και η αφήγηση ιστοριών επιτρέπουν στο παιδί να ακούει και να δοκιμάζει τους ήχους της ομιλίας σε καταστάσεις με νόημα. Είναι εξίσου σημαντικό να δίνεται χρόνος στο παιδί να απαντήσει και να πάρει πρωτοβουλία», εξηγεί η ερευνήτρια της RISE-Health Μαρία Ινές Γκόμες, όπως αναφέρεται σε ανακοίνωση.
Σύμφωνα με τη μελέτη «Χρήση οθονών και οικογενειακή λειτουργία ως προγνωστικοί παράγοντες της φωνολογικής ανάπτυξης σε παιδιά», στην οποία συμμετείχαν 93 οικογένειες με παιδιά ηλικίας 3 έως 5 ετών, «ο αντίκτυπος δεν εξαρτάται μόνο από τον χρόνο έκθεσης, αλλά και από το είδος του περιεχομένου και το πλαίσιο χρήσης, καθώς η προσοχή των γονέων, όταν αποσπάται προς ψηφιακές συσκευές, μπορεί να μειώσει τις διαπροσωπικές επαφές πρόσωπο με πρόσωπο, θεμελιώδεις για την ανάπτυξη της γλώσσας».
Η ερευνήτρια επισημαίνει επίσης ότι αυτά τα αποτελέσματα «προτρέπουν τους ενήλικες να αναλογιστούν τις δικές τους ψηφιακές συνήθειες και να προσφέρουν στα παιδιά στιγμές προσοχής και διαθεσιμότητας, απαλλαγμένες από την παρέμβαση των οθονών».
Παράλληλα με τη χρήση κινητών συσκευών μετά το εργασιακό ωράριο, η υπερβολική εξάρτηση ανάμεσα σε γονείς και παιδιά επίσης εμφανίζεται συνδεδεμένη με τη φωνολογική ανάπτυξη.
Σύμφωνα με τους ειδικούς της RISE-Health, «υπερβολικά κλειστές οικογενειακές σχέσεις και υψηλή εξάρτηση μπορεί να περιορίσουν την αυτονομία του παιδιού και την ποικιλία των γλωσσικών περιβαλλόντων στα οποία συμμετέχει, στοιχεία απαραίτητα για την εξάσκηση και τη μάθηση των ήχων της ομιλίας».
«Όταν ο ενήλικος απαντά συχνά αντί για το παιδί ή προλαμβάνει αυτό που εκείνο σκοπεύει να πει, μένει λιγότερος χώρος για να συμμετάσχει, να επικοινωνήσει και να έχει την ευκαιρία να αναπτύξει την αυτονομία του, ιδίως ως προς τη φωνολογική ανάπτυξη», υπογραμμίζει η Μαρία Ινές Γκόμες.
Σύμφωνα με τη συντονίστρια της μελέτης, «η ανάπτυξη προσβάσιμων προγραμμάτων υποστήριξης της γονεϊκότητας και ψηφιακής παιδείας» σε συνεργασία με δήμους, ακαδημίες και σχολεία μπορεί να βοηθήσει τους γονείς να οργανώνουν τις καθημερινές τους ρουτίνες, να επιλέγουν κατάλληλο ψηφιακό περιεχόμενο, να παρακολουθούν τη χρήση των συσκευών και να δημιουργούν στιγμές συζήτησης και παιχνιδιού.