Με βάση την ονομαστική αύξηση και τον πληθωρισμό, οι πραγματικοί ωρομίσθιοι μισθοί στην ΕΕ μειώθηκαν 3% την τελευταία πενταετία. Η αύξηση μισθών ήταν ισχυρότερη σε χώρες εκτός ευρώ και σε όσες έχουν χαμηλότερα επίπεδα αμοιβών.
Οι ακαθάριστες ωριαίες αποδοχές αυξήθηκαν από 21,5 ευρώ το 2020 σε 26,2 ευρώ το 2025 στην ΕΕ, κάτι που αντιστοιχεί σε άνοδο 21,9%. Ωστόσο, αυτό δεν λαμβάνει υπόψη τον πληθωρισμό.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Οι τιμές καταναλωτή για αγαθά και υπηρεσίες αυξήθηκαν κατά 25,6% την ίδια περίοδο. Ως αποτέλεσμα, οι σωρευτικοί πραγματικοί μισθοί μειώθηκαν κατά 3%, πράγμα που σημαίνει ότι η αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών υποχώρησε.
Πώς εξελίχθηκαν λοιπόν μισθοί και πληθωρισμός τα τελευταία πέντε χρόνια στην Ευρώπη; Ποιες χώρες είναι οι κερδισμένες και ποιες οι χαμένες σε πραγματικούς όρους από το 2020;
Σε 30 ευρωπαϊκές χώρες, οι πραγματικοί μισθοί και αποδοχές μειώθηκαν σε 12, ενώ αυξήθηκαν σε 18, σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, βάσει υπολογισμών του Euronews. Τα στοιχεία βασίζονται σε μικτούς μισθούς και αποδοχές σε εθνικά νομίσματα.
Οι πρωτοπόρες χώρες βρίσκονται εκτός ευρωζώνης
Η Βουλγαρία είναι ο ξεκάθαρος κερδισμένος, με τους πραγματικούς μισθούς να αυξάνονται σωρευτικά κατά 37,4% μεταξύ 2020 και 2025.
Στη Βουλγαρία, νόμος που απαιτεί ο κατώτατος μισθός να ανέρχεται τουλάχιστον στο 50% του μέσου μικτού μισθού τέθηκε σε ισχύ το 2023.
Η Σερβία (25,4%), η Κροατία (21,1%) και η Λιθουανία (21,1%) κατέγραψαν επίσης αυξήσεις άνω του 20%.
Οι τρεις πρώτες χώρες δεν ήταν μέλη της ευρωζώνης το 2020. Καθώς ορισμένες χώρες προσχώρησαν μεταξύ 2020 και 2025, η ομάδα της ευρωζώνης ορίζεται με βάση τη σύνθεσή της το 2020.
Άλλες τρεις χώρες εκτός ευρώ - η Ρουμανία (19,7%), η Ουγγαρία (18,8%) και η Πολωνία (17,8%) - κατέγραψαν επίσης πραγματική άνοδο μεταξύ 15% και 20%.
Στην ευρωζώνη, η Σλοβενία (14,4%), η Λετονία (10,6%) και η Ελλάδα (8,6%) κατέγραψαν επίσης σημαντικές αυξήσεις την περίοδο αυτή.
Στις μισές ευρωπαϊκές χώρες, οι πραγματικοί μισθοί μεταβλήθηκαν μεταξύ -5% και 5%, κάτι που δείχνει σχετικά μικρές διακυμάνσεις.
Και οι τέσσερις μεγάλες οικονομίες καταγράφουν πτώση πραγματικών μισθών
Στις τέσσερις μεγαλύτερες οικονομίες της ΕΕ, οι πραγματικοί μισθοί μειώθηκαν σε όλες. Η Ιταλία είχε τη μεγαλύτερη πτώση, κατά 9,2%, ακολουθούμενη από την Ισπανία με 5,9%. Η Γερμανία (-3,2%) και η Γαλλία (-3,3%) βρέθηκαν λίγο κάτω από τον μέσο όρο της ΕΕ.
Η Ιταλία κατέγραψε επίσης τη μεγαλύτερη μείωση σε ολόκληρη την Ευρώπη.
Δεδομένου ότι οι μισθοί είναι μικτοί, οι μεταβολές στη φορολογία μπορούν να επηρεάσουν το τελικό αποτέλεσμα. Χαμηλότεροι φόροι μπορεί να σημαίνουν μεγαλύτερες καθαρές αποδοχές, ενώ υψηλότεροι φόροι μπορούν να τις περιορίσουν στη συγκεκριμένη περίοδο. Τα ποσοστά καθαρού μισθού διαφέρουν σε μεγάλο βαθμό στην Ευρώπη.
Πώς εξηγούνται οι διαφορές μεταξύ χωρών: το «φαινόμενο σύγκλισης»
Για να υπάρξει θετική πραγματική μεταβολή, η ονομαστική αύξηση των μισθών πρέπει να υπερβαίνει τον πληθωρισμό. Ωστόσο, το επίπεδο των μισθών επηρεάζει επίσης τα στοιχεία της πραγματικής αύξησης. Αυτό είναι γνωστό ως «φαινόμενο σύγκλισης».
Η Βουλγαρία είχε τις χαμηλότερες ωριαίες αποδοχές το 2025, ενώ η Ουγγαρία και η Ρουμανία συγκαταλέγονταν επίσης στις πέντε χώρες με τους χαμηλότερους μισθούς.
Από οικονομική άποψη, είναι ευκολότερο για μια χώρα να αυξήσει τους μισθούς από 5,7 ευρώ το 2020 σε 10,5 ευρώ το 2025, όπως συνέβη στη Βουλγαρία, παρά για μια χώρα όπως η Γερμανία να αυξήσει τους μισθούς από 28,6 σε 34,5 ευρώ.
Πληθωρισμός και ονομαστική αύξηση
Η ταυτόχρονη απεικόνιση του πληθωρισμού καταναλωτή και της ονομαστικής αύξησης των μισθών στο ίδιο διάγραμμα είναι ένας ακόμη τρόπος αξιολόγησης των τάσεων σε πραγματικούς όρους.
Σωρευτικά, αρκετές χώρες κατέγραψαν ισχυρή ονομαστική αύξηση μισθών άνω του 60% από το 2020.
Τις μεγαλύτερες αυξήσεις είχαν η Βουλγαρία (84,2%), η Ουγγαρία (82,7%) και η Ρουμανία (73,1%). Ωστόσο, ο πληθωρισμός ήταν επίσης πολύ υψηλός σε αυτές τις χώρες - 34,1%, 53,7% και 44,6% αντίστοιχα.
Αντίθετα, η Ιταλία κατέγραψε τη χαμηλότερη ονομαστική άνοδο, μόλις 9,5%, και ακολούθησαν η Μάλτα (13,3%) και η Γαλλία (14,1%). Παρότι ο πληθωρισμός ήταν χαμηλότερος από τον μέσο όρο της ΕΕ σε αυτές τις χώρες, η αύξηση των μισθών και πάλι δεν τον ακολούθησε.
Ποιες χώρες πληρώνουν τους υψηλότερους και τους χαμηλότερους μισθούς;
Παρότι οι πραγματικές μεταβολές στους μισθούς είναι σημαντικές, εξίσου κρίσιμο είναι και το επίπεδο, καθώς οι ωριαίες αποδοχές διαφέρουν σημαντικά μεταξύ των 30 αυτών χωρών.
Το 2025, η Βουλγαρία έχει τον χαμηλότερο μισθό, στα 10,5 ευρώ, ενώ το Λουξεμβούργο τον υψηλότερο, στα 49,7 ευρώ.
Αυτό σημαίνει ότι, παρόλο που η Βουλγαρία καλύπτει τη διαφορά, εξακολουθεί να υπάρχει σημαντικό χάσμα στα επίπεδα μισθών μεταξύ των δύο χωρών.
Γενικά, οι μισθοί είναι υψηλότεροι στη Βόρεια και τη Δυτική Ευρώπη και χαμηλότεροι στην Ανατολική Ευρώπη, όπως δείχνει και το παραπάνω διάγραμμα.
Ακόμη και μεταξύ των μεγαλύτερων οικονομιών της ΕΕ, το μισθολογικό χάσμα είναι έντονο. Το 2025, η Γερμανία (34,5 ευρώ) προσφέρει τους υψηλότερους μικτούς ωριαίους μισθούς, ενώ η Ισπανία (19,5 ευρώ) τους χαμηλότερους.