Οι ερευνητές εντόπισαν επίσης «τεράστιες» ποσότητες μικροπλαστικών που αιωρούνται στον αέρα των πόλεων, υπερβαίνοντας κατά πολύ τις προηγούμενες εκτιμήσεις.
Τα μικροπλαστικά διεισδύουν στους χώρους πρασίνου, που συχνά θεωρούνται ένα καταφύγιο από τις μολυσμένες πόλεις, ενώ οι ειδικοί κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για «πιθανούς κινδύνους για την υγεία».
Νέα έρευνα του Πανεπιστημίου του Λιντς προειδοποιεί ότι μικροσκοπικά θραύσματα πλαστικού εντοπίζονται σε μεγαλύτερες ποσότητες στα αγροτικά περιβάλλοντα απ’ ό,τι στις αστικές περιοχές. Οι επιστήμονες λένε ότι τα δέντρα και η υπόλοιπη βλάστηση παγιδεύουν σωματίδια μικροπλαστικών από την ατμόσφαιρα και τα αποθέτουν στα δάση.
Η τρίμηνη μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Environmental Pollution, εντόπισε έως και 500 μικροσκοπικά σωματίδια πλαστικού ανά τετραγωνικό μέτρο την ημέρα σε μια δασική περιοχή, σχεδόν τα διπλάσια από όσα συλλέχθηκαν σε ένα μεγάλο κέντρο πόλης.
Γιατί τα δάση κατακλύζονται από μικροπλαστικά
Οι ερευνητές ανέλυσαν μικροπλαστικά από τρεις τοποθεσίες στο Οξφορντσάιρ, στην Αγγλία. Περιλαμβάνονται ένα αγροτικό δάσος, μια προαστιακή πόλη και η πόλη της Οξφόρδης.
Η ομάδα συνέλεγε δείγματα κάθε δύο με τρεις ημέρες, από τον Μάιο έως τον Ιούλιο (2023), χρησιμοποιώντας ένα φασματοσκόπιο υψηλής ανάλυσης, που μετρά πώς το φως στο υπέρυθρο φάσμα απορροφάται από τα υλικά ενός δείγματος. Έτσι μπόρεσαν να προσδιορίσουν επακριβώς τη σύσταση των υλικών.
Στους τρεις μήνες, εντοπίστηκαν 21 διαφορετικά είδη πλαστικών σε τέσσερις κατηγορίες μεγέθους. Ορισμένα είχαν μέγεθος μόλις 25 έως 50 μικρόμετρα (χιλιοστό του χιλιοστού), δηλαδή όσο μεγάλα βακτήρια και μικρότερα από έναν κόκκο γύρης ή άμμου.
Στην πραγματικότητα, έως και το 99% των σωματιδίων ήταν τόσο μικρά που ήταν αόρατα στο γυμνό μάτι.
Στα Wytham Woods καταγράφηκε ο υψηλότερος συνολικός αριθμός σωματιδίων, ενώ η πόλη της Οξφόρδης εμφάνισε τη μεγαλύτερη ποικιλία διαφορετικών τύπων σωματιδίων.
Στο αγροτικό δάσος, τα περισσότερα από τα σωματίδια που βρέθηκαν ήταν πολυαιθυλενοτερεφθαλικό. Γνωστό ως PET, αυτό το είδος πλαστικού χρησιμοποιείται συχνά στα ρούχα και σε είδη κουζίνας όπως τα δοχεία τροφίμων.
Στην προαστιακή πόλη, το πολυαιθυλένιο, που χρησιμοποιείται για την κατασκευή πλαστικών σακουλών μεταφοράς, ήταν το πιο συχνό. Τα περισσότερα σωματίδια στην πόλη της Οξφόρδης ήταν από συμπολυμερές αιθυλενίου-βινυλικής αλκοόλης (EVOH), ένα πολυμερές που χρησιμοποιείται ευρέως σε πολυστρωματικές συσκευασίες τροφίμων, σε εξαρτήματα συστημάτων καυσίμου αυτοκινήτων και σε βιομηχανικές μεμβράνες.
«Η έρευνά μας δείχνει ότι τα αγροτικά περιβάλλοντα δεν είναι απαραίτητα ασφαλή από τα μικροπλαστικά που αιωρούνται στην ατμόσφαιρα και αναδεικνύει πώς τα φυσικά χαρακτηριστικά, όπως τα δέντρα, επηρεάζουν τα πρότυπα ρύπανσης», λέει ο Gbotemi Adediran, λέκτορας γεωχημείας επιφάνειας της Γης και επικεφαλής επιστήμονας της μελέτης.
«Η ευρεία παρουσία μικρότερων μικροπλαστικών εγείρει ανησυχίες για πιθανούς κινδύνους για την υγεία από την εισπνοή, ανεξάρτητα από το αν οι άνθρωποι ζουν σε πόλη ή σε αγροτικό χωριό.»
Πώς ταξιδεύουν τα μικροπλαστικά;
Προηγούμενες μελέτες έχουν δείξει ότι τα μικροπλαστικά μπορούν να παραμένουν αιωρούμενα στον αέρα για εβδομάδες, με τα μικρότερα σωματίδια ικανά να διανύουν χιλιάδες χιλιόμετρα.
Οι καιρικές συνθήκες επηρεάζουν έντονα αυτή την κίνηση, με τους ερευνητές να διαπιστώνουν ότι όταν φυσάει εναποτίθενται περισσότερα σωματίδια. Η βροχόπτωση μειώνει τον αριθμό των σωματιδίων, αλλά εκείνα που συλλέγονται είναι μεγαλύτερου μεγέθους.
Μια νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Science Advances διαπίστωσε ότι η σκόνη των δρόμων μπορεί επίσης να παίζει σημαντικό ρόλο στη μεταφορά αυτών των σωματιδίων μέσω της ατμόσφαιρας, αφού οι επιστήμονες εντόπισαν «τεράστιες» ποσότητες μικροπλαστικών και νανοπλαστικών στον αέρα.
Για πρώτη φορά, οι επιστήμονες μπόρεσαν να ανιχνεύσουν νανοπλαστικά μεγέθους έως και 200 νανομέτρων στον αέρα, χρησιμοποιώντας μια νέα τεχνική που έχει σχεδιαστεί για την ποσοτικοποίηση των πλαστικών σωματιδίων στην ατμόσφαιρα.
Η μέθοδος παρακολουθεί επίσης πώς τα πλαστικά μετακινούνται ανάμεσα σε διαφορετικές περιβαλλοντικές οδούς, όπως τα αιωρούμενα σωματίδια, η καθίζηση σκόνης, η βροχή, το χιόνι και η επανααιώρηση σκόνης.
Ερευνητές από το Ινστιτούτο Περιβάλλοντος της Γης της Κινεζικής Ακαδημίας Επιστημών (IEECAS) εφάρμοσαν αυτή την τεχνική σε δύο κινεζικές πόλεις και διαπίστωσαν ότι οι συγκεντρώσεις πλαστικών ήταν πολύ υψηλότερες από τα επίπεδα που είχαν αναφερθεί προηγουμένως. Αυτό υπογραμμίζει πόσο πανταχού παρόντα έχουν γίνει τα μικροπλαστικά, διεισδύοντας ακόμη και στον αέρα γύρω μας.