Στρατηγός Σον Κλάνσι (Πρόεδρος Στρατιωτικής Επιτροπής ΕΕ): Πώς θα ενεργοποιηθεί η ρήτρα αμοιβαίας άμυνας της ΕΕ

Οι εργασίες για τη θέση σε λειτουργία της ρήτρας αμοιβαίας άμυνας της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα πρέπει να επικεντρωθούν σε περιστάσεις που εμπίπτουν "κάτω από το όριο" του άρθρου 5 του ΝΑΤΟ, δήλωσε ο κορυφαίος στρατιωτικός αξιωματούχος του μπλοκ στο Euronews.

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

Ο στρατηγός Σον Κλάνσι, στρατηγός του Ιρλανδικού Σώματος Αεροπορίας και πρόεδρος της Στρατιωτικής Επιτροπής της ΕΕ, δήλωσε στο Euronews κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου ότι οι υπηρεσίες του "είναι έτοιμες" να βοηθήσουν στον επαναπροσδιορισμό του τι σημαίνει ευρωπαϊκή αμοιβαία άμυνα.

Το Σάββατο, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν χρησιμοποίησε την ομιλία της στη Διάσκεψη του Μονάχου για την Ασφάλεια για να καλέσει την ΕΕ να γίνει ανεξάρτητη στην άμυνά της, προσθέτοντας ότι έχει έρθει η ώρα για το μπλοκ να δώσει "ζωή" στη ρήτρα αμοιβαίας άμυνας στο πλαίσιο αυτής της προσπάθειας.

Πρόσθεσε ότι η δέσμευση που προβλέπεται στη ρήτρα, γνωστή ως άρθρο 42.7 των Συνθηκών, "έχει βαρύτητα μόνο εάν βασίζεται στην εμπιστοσύνη και την ικανότητα".

"Κάτω από το άρθρο 5

Τόσο το άρθρο 5 του ΝΑΤΟ όσο και το άρθρο 42.7 της ΕΕ έχουν ενεργοποιηθεί μόνο μία φορά: το πρώτο από τις ΗΠΑ μετά τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου, το δεύτερο από τη Γαλλία μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις στο Παρίσι τον Νοέμβριο του 2015.

Η ρήτρα της ΕΕ ορίζει ότι "εάν μια χώρα της ΕΕ πέσει θύμα ένοπλης επίθεσης στο έδαφός της, οι άλλες χώρες της ΕΕ έχουν την υποχρέωση να την βοηθήσουν και να τη συνδράμουν με όλα τα μέσα που διαθέτουν".

Ερωτηθείς γιατί η ΕΕ χρειάζεται να θέσει περαιτέρω σε λειτουργία τη ρήτρα αμοιβαίας άμυνας, εφόσον τα 23 κράτη μέλη που συμμετέχουν επίσης στη στρατιωτική συμμαχία είναι πεπεισμένα για τη μακροπρόθεσμη δέσμευση της Ουάσινγκτον στην ασφάλειά τους, ο στρατηγός Κλάνσι δήλωσε ότι οι ρόλοι των δύο οργανισμών είναι πολύ σαφώς καθορισμένοι.

"Το ΝΑΤΟ είναι μια στρατιωτική συμμαχία σε πρώτη φάση, η ΕΕ δεν είναι. Η ΕΕ είναι κάτι εντελώς διαφορετικό. Και αυτό, υποθέτω, είναι ο τρόπος με τον οποίο θα το λειτουργήσουμε, αν μπορώ να το πω με απλά λόγια, κάτω από το άρθρο 5", δήλωσε στο Euronews.

"Έτσι, σε άλλες περιστάσεις, όσον αφορά τον υβριδικό πόλεμο, όσον αφορά τα άλλα, υποθέτω, είδη κρίσεων - είτε πρόκειται για ανθρωπιστική κρίση, είτε πρόκειται για κρίση πιο σοβαρής φύσης, είτε πρόκειται για ανταπόκριση σε υβριδικές απειλές. Ποια είναι η αντίδραση της ΕΕ και πώς το θέτουμε σε λειτουργία;"

"Νομίζω ότι αυτό είναι το είδος της συμπληρωματικότητας, και το επίκεντρο είναι η συμπληρωματικότητα, προκειμένου να ενισχυθεί η κατανόηση και η σχέση ΕΕ-ΝΑΤΟ", πρόσθεσε.

Θα είναι σε θέση η ΕΕ να υπερασπιστεί τον εαυτό της μέχρι το 2030;

Ένας από τους βασικούς άξονες των προσπαθειών της ΕΕ να αυξήσει την ετοιμότητά της έως το 2030 είναι ένα πρόγραμμα της Επιτροπής της ΕΕ για την παροχή κινήτρων για κοινές αμυντικές προμήθειες, προκειμένου να καλυφθούν τα κενά δυνατοτήτων με ταχύτερο και φθηνότερο τρόπο.

Στα κράτη μέλη προσφέρθηκε, για παράδειγμα, η δυνατότητα να αξιοποιήσουν ένα δάνειο ύψους 150 δισεκατομμυρίων ευρώ που εξέδωσε η Επιτροπή προκειμένου να αποκτήσουν από κοινού ικανότητες μεταξύ εννέα καθορισμένων τομέων προτεραιότητας, συμπεριλαμβανομένων των πυρομαχικών, των μη επανδρωμένων αεροσκαφών, της αεράμυνας, της μάχης εδάφους και των στρατηγικών μηχανισμών.

Ο στρατηγός Κλάνσι δήλωσε στο Euronews ότι οι αρχές της ΕΕ βρίσκονται τώρα "σε φάση υλοποίησης" και ότι "εργάζονται και οι εννέα τομείς δυνατοτήτων".

Παραδέχθηκε ωστόσο ότι ορισμένοι τομείς προχωρούν ταχύτερα από άλλους, κυρίως επειδή οι βιομηχανικές τους βάσεις είναι πιο ώριμες ή επειδή τα διδάγματα από το πεδίο της μάχης στην Ουκρανία έχουν επιταχύνει την ανάπτυξη. Αυτό ισχύει ιδίως για τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη καθώς και για τα διαστημικά μέσα.

Το επόμενο ορόσημο θα είναι μια επίσημη έκθεση ετοιμότητας που αναμένεται το φθινόπωρο, με σκοπό να παράσχει στους πολιτικούς ηγέτες -συμπεριλαμβανομένης της Προέδρου της Επιτροπής- μεγαλύτερη σαφήνεια σχετικά με το πού εξακολουθούν να υπάρχουν κενά και πόσο γρήγορα μπορούν να καλυφθούν.

Ερωτηθείς εάν η ΕΕ θα είναι έτοιμη να υπερασπιστεί μόνη της τον εαυτό της μέχρι το τέλος της δεκαετίας, όπως είναι ο στόχος του χάρτη πορείας της Επιτροπής για την αμυντική ετοιμότητα 2030, ο στρατηγός Κλάνσι ήταν επιφυλακτικός , υποστηρίζοντας ότι το σημείο αναφοράς θα πρέπει να θεωρείται ως μέρος μιας μακροπρόθεσμης αλλαγής και όχι ως μια σταθερή τελική κατάσταση.

"Τα τελευταία τέσσερα χρόνια μάς δίδαξαν ότι ο κόσμος δεν είναι ο ίδιος", είπε, επισημαίνοντας τον πόλεμο στην Ουκρανία ως μια τρανή εικόνα του τρόπου με τον οποίο εξελίσσονται οι συγκρούσεις, καθώς συνδυάζουν στοιχεία συμβατικού πολέμου -όπως τα χαρακώματα- μαζί με διασπαστικό εξοπλισμό που καθοδηγείται από την τεχνολογία.

Αυτό καθιστά αδύνατο, είπε, να προβλέψουμε πραγματικά πώς θα μπορούσε να μοιάζει ένας επόμενος πόλεμος στην Ευρώπη.

Αυτό που είναι σαφές, υποστήριξε, είναι ότι η ετοιμότητα στην Ευρώπη πρέπει να σημαίνει προετοιμασία για σενάρια που κυμαίνονται από "ειρήνη, ημι-ειρήνη, μέσω κρίσης και ίσως σε κρατική σύγκρουση".

"Το 2030 είναι ένας στόχος, αν θέλετε, και επιταχύνουμε προς αυτή την κατεύθυνση, αλλά θα είναι μια συνέχεια", δήλωσε ο στρατηγός Clancy. Η Ευρώπη, πρότεινε, δεν θα μπορεί να "καθίσει με σταυρωμένα τα χέρια" και να υποβαθμίσει την άμυνα και την ασφάλεια μετά την ημερομηνία αυτή και θα πρέπει να διατηρήσει τις τρέχουσες προσπάθειες.