Παρά τα θύματα, τις διαρκείς σειρήνες και τους βομβαρδισμούς, οι Ισραηλινοί στηρίζουν με μεγάλη πλειοψηφία την κυβερνητική απόφαση για δράση κατά του ιρανικού καθεστώτος. «Αύριο μπορεί να είναι αργά», λένε.
«Μόλις ηχήσει η σειρήνα, η Σίμα, ο σκύλος μας, τρέχει κατευθείαν προς την πόρτα. Εμείς μπορεί ακόμη να μην έχουμε αποφασίσει αν θα κατεβούμε στο καταφύγιο ή όχι, αλλά εκείνη ξέρει πολύ καλά ότι πρέπει οπωσδήποτε να πάμε!» διηγείται η Γιάνα, μετανάστρια από τη Ρωσία που ζει εδώ και 26 χρόνια με την οικογένειά της στην πόλη Ρισόν ΛεΤσιόν, στο κεντρικό Ισραήλ. Στο σπίτι τους δεν υπάρχει ούτε δωμάτιο ασφαλείας («Κι αν καταρρεύσει όλο το σπίτι, θα μπορέσει άραγε να μας σώσει;» αστειεύεται η Γιάνα) ούτε υπόγειο καταφύγιο. Το πιο κοντινό καταφύγιο βρίσκεται στο τέλος του δρόμου.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
«Είμαστε έτοιμοι για όλα», λέει. «Σε δύο σακίδια έχουμε βάλει τα απολύτως απαραίτητα: έγγραφα, ρούχα για τις πρώτες μέρες και, κυρίως, να μην ξεχάσουμε το βρεφικό γάλα για τον δίχρονο εγγονό μας. Κι εκείνος, όπως και η Σίμα, μόλις ακούσει τη σειρήνα κοιτάζει αμέσως προς την πόρτα και δεν γκρινιάζει ποτέ, ακόμη κι όταν χρειάζεται να τον ξυπνήσουμε μέσα στη νύχτα. Οι περισσότερες επιθέσεις γίνονται άλλωστε τη νύχτα. Κοιμόμαστε ντυμένοι, έτοιμοι να βγούμε από το σπίτι ανά πάσα στιγμή...».
Παρά τις συνεχιζόμενες επιθέσεις εναντίον του Ισραήλ από το Ιράν και, στον βορρά, από τον Λίβανο (τη σιιτική οργάνωση «Χεζμπολάχ»), οι Ισραηλινοί στηρίζουν τις ενέργειες της κυβέρνησής τους. Δημοσκόπηση, που διενήργησε το Ισραηλινό Ινστιτούτο Δημοκρατίας την τρίτη και την τέταρτη ημέρα του πολέμου, έδειξε ότι συνολικά το 82 % των Ισραηλινών, μεταξύ αυτών το 93 % των Εβραίων, στηρίζει την αμερικανοϊσραηλινή επιχείρηση κατά του Ιράν. Στη δεύτερη έρευνα του IDI, που πραγματοποιήθηκε περίπου μία εβδομάδα αργότερα, τα ποσοστά διαμορφώθηκαν στο 81 % και στο 92,5 % αντίστοιχα. Την ίδια στιγμή, και στις δύο έρευνες, περίπου ένα τέταρτο των Αράβων πολιτών του Ισραήλ εξέφρασε τη στήριξή του.
Η στήριξη στις ενέργειες της κυβέρνησης παραμένει σταθερή
Δημοσκοπήσεις που πραγματοποίησε το Ινστιτούτο Ερευνών Εθνικής Ασφάλειας δείχνουν επίσης ότι η συνολική υποστήριξη παραμένει σταθερή. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της πρώτης έρευνας, που δημοσιεύθηκαν στις 3 Μαρτίου, την επιχείρηση υποστήριζε το 81 % των Ισραηλινών. Στη δεύτερη έρευνα, τα αποτελέσματα της οποίας δόθηκαν στη δημοσιότητα την Τρίτη 17 Μαρτίου, το ποσοστό αυτό διαμορφώθηκε στο 78,5 %.
Αναλυτές δεν αποκλείουν το ενδεχόμενο, μετά τα ισχυρά πλήγματα της περασμένης νύχτας στις πόλεις Αράντ και Ντιμόνα, όπου βρίσκεται το κέντρο πυρηνικών ερευνών, η αποδοχή των ενεργειών της κυβέρνησης υπό τον Μπεντζαμιν Νετανιάχου να υποχωρήσει. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία, ο αριθμός των τραυματιών έχει φτάσει τους 150, εκ των οποίων οι 11 σε σοβαρή κατάσταση.
«Αυτό που με ανησυχεί περισσότερο είναι ότι, ακόμη κι όταν τα drones και οι ρουκέτες αναχαιτίζονται, τα θραύσματα πέφτουν κάτω, συχνά σε κατοικημένες περιοχές», λέει ο Μιχαέλ, κάτοικος προαστίου του Τελ Αβίβ. «Και δεν μιλάω καν για τις βόμβες διασποράς, που είναι απαγορευμένες στις περισσότερες χώρες. Χθες μία από αυτές έπεσε σε παιδικό σταθμό. Ευτυχώς δεν ήταν κανείς εκεί. Εδώ δεν υπάρχουν καθόλου στρατιωτικοί ή κρίσιμες υποδομές. Αυτοί» (οι Ιρανοί, σ.σ.) «στοχεύουν συνειδητά κατοικημένες περιοχές, για αυτούς κάθε Ισραηλινός είναι θεμιτός στόχος».
Οι Ισραηλινοί θεωρούν το Ιράν απειλή για την ίδια τους την ύπαρξη
Ο ψυχαναλυτής Γιοράμ Γιοβέλ εκτιμά ότι, παρά τη δύσκολη κατάσταση, ο πληθυσμός επιδεικνύει σπάνια συνοχή και αλληλοβοήθεια. Σε συνέντευξή του σε ένα από τα ισραηλινά τηλεοπτικά δίκτυα, έφτασε μάλιστα στο σημείο να επικρίνει όσους παραπονιούνται. Πρώτοι στο στόχαστρό του βρέθηκαν όσοι έχουν έρθει πρόσφατα στο Ισραήλ και, όπως λέει, δεν κατανοούν τη συνθήκη μέσα στην οποία ζει η χώρα εδώ και δεκαετίες. Αρκετοί είναι νεοαφιχθέντες από τη Ρωσία και την Ουκρανία μετά την έναρξη του άλλου πολέμου.
Ο λόγος για τη μεγάλη στήριξη προς τις επιλογές της κυβέρνησης, σύμφωνα με τον Γιοβέλ, είναι ότι η πλειονότητα των Ισραηλινών θεωρεί το Ιράν υπαρκτή, υπαρξιακή απειλή, ιδίως όταν πρόκειται για τις προσπάθειες της Τεχεράνης να αποκτήσει πυρηνική βόμβα. Και για να καμφθεί αυτή η απειλή από τους ίδιους «δεν απαιτείται παρά να αντέξουν έναν πόλεμο όπου ο κίνδυνος απωλειών είναι ελάχιστος και η ζωή της πλειονότητας, αν όχι όλων, μπορεί να συνεχιστεί σε σχετικά κανονικούς ρυθμούς». Οι επικριτές αυτής της προσέγγισης αντιτείνουν τον αυξανόμενο αριθμό νεκρών και τραυματιών, τις νύχτες στα καταφύγια, τα κλειστά σχολεία και επιχειρήσεις, αλλά και τα οικονομικά προβλήματα και τις σοβαρές ψυχολογικές επιπτώσεις.
Διαφορά στη στάση απέναντι στον πόλεμο μεταξύ εβραϊκού και αραβικού πληθυσμού
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της τελευταίας δημοσκόπησης του IDI, το 79 % των εβραίων πολιτών δηλώνουν ότι αισθάνονται σε κάποιον βαθμό προστατευμένοι από τις επιθέσεις του Ιράν. Στον αραβικό πληθυσμό το αντίστοιχο ποσοστό είναι 15 %. Πολλοί σε οικισμούς όπου παραδοσιακά ζουν μέλη αραβικών κοινοτήτων παραπονιούνται για τον ανεπαρκή αριθμό καταφυγίων.
Τη διαφορά ανάμεσα στον εβραϊκό και τον αραβικό πληθυσμό στην αντίληψη για τον πόλεμο των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν και για τους στόχους του δείχνουν και οι τελευταίες έρευνες του Ισραηλινού Ινστιτούτου Δημοκρατίας. Η πλειονότητα των Εβραίων (82%) και λίγο πάνω από τους μισούς Άραβες (52%) θεωρούν ότι τα συμφέροντα των ΗΠΑ και του Ισραήλ στη διάρκεια της κοινής επιχείρησης στο Ιράν συμπίπτουν σε πολύ μεγάλο ή σε αρκετά μεγάλο βαθμό. Περίπου το 70% των Εβραίων πιστεύει ότι είναι δυνατό να εξαλειφθούν το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και η απειλή των βαλλιστικών πυραύλων του. Μικρότερο, αλλά ακόμη σημαντικό ποσοστό (61%) εκτιμά ότι μπορεί να ανατραπεί το καθεστώς των αγιατολάχ, ποσοστό που πάντως υποχωρεί από την έναρξη των εχθροπραξιών. Οι Άραβες εμφανίζονται πιο απαισιόδοξοι: μόλις λίγο πάνω από το ένα τέταρτο θεωρεί ότι μπορεί να επιτευχθεί ο καθένας από αυτούς τους στόχους.
Κι ενώ διεξάγονται έρευνες και συζητήσεις για το γιατί σε ορισμένες περιπτώσεις δεν λειτούργησε το σύστημα προειδοποίησης, η Γιάνα καθησυχάζει τους ανήσυχους συγγενείς της στο τηλέφωνο: «Μη φοβάστε, όλα καλά! Τρέχουμε στο καταφύγιο. Το βασικό είναι ότι είμαστε όλη η οικογένεια μαζί και όλοι ζωντανοί!».