Η Άτυπη σύνοδος κορυφής των ηγετών της ΕΕ διεξάγεται στην Αγία Νάπα
Η άτυπη συνάντηση των ηγετών της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην Αγία Νάπα της Κύπρου πραγματοποιείται σε μια περίοδο έντονων διεθνών ανακατατάξεων. Στο επίκεντρο βρίσκονται ζητήματα όπως ο πόλεμος στην Ουκρανία, οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, η ενεργειακή επάρκεια της Ευρώπης και ο σχεδιασμός του νέου πολυετούς προϋπολογισμού της ΕΕ για την περίοδο 2028–2034.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Η Άτυπη Σύνοδος Κορυφής έχει ως στόχο στον καθορισμό της γενικής πολιτικής κατεύθυνσης ενόψει των απαιτητικών διαπραγματεύσεων που θα ακολουθήσουν για τη χρηματοδότηση του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού.
Πρόγραμμα εργασιών
Η επίσημη έναρξη της Συνόδου θα γίνει το βράδυ, ακολουθούμενη από δείπνο εργασίας. Κατά τη διάρκεια του δείπνου, θα συζητηθούν κυρίως η κατάσταση στην Ουκρανία, οι εξελίξεις που σχετίζονται με το Ιράν και τη Μέση Ανατολή, καθώς και τα ενεργειακά ζητήματα. Πριν από αυτό, ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, αναμένεται να ενημερώσει τους ηγέτες για τις τελευταίες εξελίξεις του πολέμου με τη Ρωσία, είτε με φυσική παρουσία είτε μέσω τηλεδιάσκεψης.
Την Παρασκευή το πρωί, οι συζητήσεις συνεχίζονται στη Λευκωσία με τις καθιερωμένες δηλώσεις προς τα μέσα ενημέρωσης και στη συνέχεια με συνεδρίαση που θα περιλαμβάνει σύντομη ανταλλαγή απόψεων με την πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Ρομπέρτα Μετσόλα. Αμέσως μετά, το ενδιαφέρον θα στραφεί στον νέο ευρωπαϊκό προϋπολογισμό. Το μεσημέρι έχει προγραμματιστεί κοινή συνέντευξη Τύπου από κορυφαίους ευρωπαίους αξιωματούχους, ενώ το απόγευμα θα πραγματοποιηθεί γεύμα εργασίας με εκπροσώπους χωρών της ευρύτερης περιοχής.
Κεντρικά ζητήματα: Ουκρανία, Μέση Ανατολή και άμυνα
Στο πρώτο μέρος της συνόδου, οι ηγέτες θα εξετάσουν την πορεία του πολέμου στην Ουκρανία και τις ευρύτερες συνέπειες των συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή, με ιδιαίτερη έμφαση στο Ιράν. Η συζήτηση θα καλύψει τόσο τις διπλωματικές πρωτοβουλίες όσο και τις επιπτώσεις στην ευρωπαϊκή ασφάλεια και στην αγορά ενέργειας. Παράλληλα, θα αξιολογηθούν προτάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που σχετίζονται με αυτά τα ζητήματα.
Ιδιαίτερη σημασία θα δοθεί και στη ρήτρα αμοιβαίας συνδρομής της ΕΕ (άρθρο 42.7), η οποία εξετάζεται στο πλαίσιο της ενίσχυσης της ευρωπαϊκής αμυντικής συνεργασίας. Αν και δεν αναμένεται ενεργοποίησή της, οι ηγέτες θα ανταλλάξουν απόψεις για τον τρόπο εφαρμογής της, λαμβάνοντας υπόψη και τις υποχρεώσεις των κρατών-μελών στο ΝΑΤΟ.
Ο νέος προϋπολογισμός και οι χρηματοδοτικές προκλήσεις
Η δεύτερη ημέρα είναι αφιερωμένη στον σχεδιασμό του επόμενου Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου. Το βασικό ζήτημα αφορά την κάλυψη της διαφοράς ανάμεσα στις αυξανόμενες φιλοδοξίες της Ένωσης και στους διαθέσιμους οικονομικούς πόρους, ιδίως καθώς σημαντικά κονδύλια θα απαιτηθούν για την αποπληρωμή του προγράμματος NextGenerationEU.
Στο τραπέζι βρίσκεται η ανάγκη εξεύρεσης νέων ιδίων πόρων, ώστε να αποφευχθεί η υπερβολική αύξηση των εθνικών συνεισφορών. Παράλληλα, η ΕΕ καλείται να χρηματοδοτήσει νέες προτεραιότητες, όπως η άμυνα και η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας. Αν και εξετάζονται διάφορα σενάρια, δεν αναμένονται άμεσες αποφάσεις, καθώς πρόκειται για μια σύνθετη διαδικασία διαπραγμάτευσης που απαιτεί συνολική συμφωνία.
Διεθνείς επαφές και γεωπολιτικός ρόλος της Κύπρου
Μετά την ολοκλήρωση των βασικών εργασιών, οι Ευρωπαίοι ηγέτες θα συμμετάσχουν σε συνάντηση με εκπροσώπους χωρών της Μέσης Ανατολής και του Κόλπου, όπως η Αίγυπτος, η Ιορδανία, ο Λίβανος και άλλοι περιφερειακοί εταίροι. Οι συνομιλίες θα επικεντρωθούν στην ασφάλεια της περιοχής, στις εξελίξεις στον Λίβανο και στο Ιράν, καθώς και στη διασφάλιση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας σε κρίσιμες θαλάσσιες οδούς, όπως τα Στενά του Ορμούζ.