Ο ρωσικός πύραυλος Ορέσνικ είναι βαλλιστικός μέσου βεληνεκούς με δυνατότητα με φέρει πυρηνικές κεφαλές, που, σύμφωνα με τη Μόσχα, διασπάει τις αντιαεροπορικές άμυνες και μπορεί να πλήξει στόχους σε όλη την Ευρώπη με υπερηχητικές ταχύτητες.
Ο πύραυλος Ορέσνικ έχει επιστρέψει στο προσκήνιο, μετά την επιβεβαίωση της Μόσχας ότι χρησιμοποίησε το πανίσχυρο όπλο με δυνατότητα να φέρει πυρηνική κεφαλή σε νυχτερινά πλήγματα κατά της Ουκρανίας, προκαλώντας έντονη κριτική από τον πρόεδρο της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν και αξιωματούχους της ΕΕ.
Ο Ορέσνικ είναι βαλλιστικός πύραυλος μέσου βεληνεκούς και η Μόσχα υποστηρίζει ότι έχει τη δυνατότητα να πλήττει στόχους σε ολόκληρη την Ευρώπη και να διαφεύγει των σύγχρονων συστημάτων αντιαεροπορικής άμυνας.
Η πρώτη γνωστή χρήση του καταγράφηκε σε πλήγμα κατά της ουκρανικής πόλης Ντνίπρο το 2024. Έκτοτε, έχει εξελιχθεί σε ένα από τα πιο στενά παρακολουθούμενα οπλικά συστήματα του Κρεμλίνου.
Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν έχει περιγράψει τον Ορέσνικ ως «υπέρ-σύγχρονο» όπλο, ικανό να μεταφέρει πολλαπλές κεφαλές και να κινείται με υπερηχητικές ταχύτητες.
Πόσο μακριά μπορεί να φτάσει ο Ορέσνικ;
Η Ρωσία κατατάσσει τον Ορέσνικ, του οποίου η ονομασία σημαίνει στα ρωσικά «φουντουκιά», στους βαλλιστικούς πυραύλους μέσου βεληνεκούς, γεγονός που σημαίνει ότι μπορεί να πλήξει στόχους σε απόσταση μεταξύ 3.000 και 5.500 χιλιομέτρων. Ρώσοι στρατιωτικοί αξιωματούχοι λένε ότι θα μπορούσε να πλήξει στόχους στο μεγαλύτερο μέρος της Ευρώπης.
Ο ηγέτης της Λευκορωσίας Αλεξάντρ Λουκασένκο έχει δηλώσει ότι ο πύραυλος έχει επίσης αναπτυχθεί στη Λευκορωσία, στενό σύμμαχο της Ρωσίας.
Μπορεί να φέρει πυρηνικές κεφαλές;
Ρώσοι αξιωματούχοι λένε ότι ο πύραυλος είναι ικανός να φέρει πυρηνικές κεφαλές, αν και το πρώτο γνωστό πλήγμα στην Ουκρανία φαίνεται ότι έγινε με μη πυρηνικές ή αδρανείς κεφαλές. Στρατιωτικοί αναλυτές εκτιμούν ότι ο Ορέσνικ θα μπορούσε μελλοντικά να εξοπλιστεί με πυρηνικά φορτία.
Ο Πούτιν έχει ισχυριστεί ότι η πρόσκρουση του πυραύλου προκαλεί ακραία θερμότητα και μπορεί να καταστρέψει στόχους που προστατεύονται σε μεγάλο βάθος, αν και το πρώτο πλήγμα στο Ντνίπρο προκάλεσε σχετικά περιορισμένες ορατές ζημιές, σύμφωνα με τις ουκρανικές αρχές.
Γιατί είναι δύσκολο να αναχαιτιστεί ο πύραυλος;
Σύμφωνα με το Κρεμλίνο, ο Ορέσνικ κινείται με ταχύτητα περίπου Μαχ 10, δηλαδή περίπου δέκα φορές την ταχύτητα του ήχου. Ρώσοι αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι αυτό καθιστά σχεδόν αδύνατη την αναχαίτισή του από τα υπάρχοντα συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας.
Το πρόγραμμα Missile Threat του Center for Strategic and International Studies αναφέρει ότι δεν είναι «ασυνήθιστο» βαλλιστικοί πύραυλοι να φτάνουν σε υπερηχητικές ταχύτητες.
Ποια είναι η προέλευση του πυραύλου;
Το υπουργείο Άμυνας των ΗΠΑ έχει χαρακτηρίσει τον Ορέσνικ πειραματικό σύστημα που βασίζεται στον RS-26 Rubezh της Ρωσίας, έναν διηπειρωτικό βαλλιστικό πύραυλο. Ο Πούτιν επιμένει ότι δεν πρόκειται απλώς για αναβάθμιση πυραύλου της σοβιετικής εποχής, αλλά για ένα εντελώς σύγχρονο όπλο, που αναπτύχθηκε κατόπιν εντολής που δόθηκε το 2023.