Η λιθουανική συνοριοφυλακή (VSAT) ανακοίνωσε ότι εντόπισε υπόγειες σήραγγες από τη Λευκορωσία προς τα σύνορα, για παράνομη μεταφορά μεταναστών στην ΕΕ.
Ένα ασυνήθιστο εύρημα καταγράφηκε την περασμένη εβδομάδα στην περιοχή Οράνι (Varėna), στα νοτιοανατολικά της Λιθουανίας. Στελέχη της Λιθουανικής Υπηρεσίας Συνοριοφυλακής (VSAT) ξεκίνησαν επιχείρηση αφού εντόπισαν ασυνήθιστους κραδασμούς του εδάφους κοντά στα σύνορα, οι οποίοι υποδήλωναν εκτέλεση χωματουργικών εργασιών από την πλευρά της Λευκορωσίας. Στην επιχείρηση συμμετείχαν και Πολωνοί συνοριοφύλακες, που διέθεσαν ειδικό εξοπλισμό για τον εντοπισμό υπόγειων διαβάσεων. Μετά τη διενέργεια γεώτρησης, οι υποψίες επιβεβαιώθηκαν: κάτω από την επιφάνεια του εδάφους υπήρχε μια υπόγεια σήραγγα.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Όπως ανακοίνωσε η VSAT, η σήραγγα βρισκόταν σε βάθος περίπου 1,5 μέτρου κάτω από την επιφάνεια του εδάφους και είχε διάμετρο περίπου ενός μέτρου. Τη στιγμή που εντοπίστηκε δεν διέθετε ακόμη έξοδο από τη λιθουανική πλευρά, επομένως δεν μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για τη διέλευση των συνόρων. Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλούνται τα μέσα ενημέρωσης, οι κατασκευαστές είχαν προλάβει να ανοίξουν περίπου πέντε μέτρα υπόγειου διαδρόμου.
Μετά τον εντοπισμό της πρώτης ημιτελούς σήραγγας, οι αρχές προχώρησαν σε νέους ελέγχους στις παραμεθόριες περιοχές. Το βράδυ της Κυριακής, κατά τη διάρκεια ελέγχου κοντά στο χωριό Περτάκας (περιοχή Λοζντιέι), εντοπίστηκε ένα ακόμη σημείο όπου εκτελούνταν υπόγειες εργασίες από την πλευρά της Λευκορωσίας.
Στη λιθουανική όχθη του ρέματος, σε απόσταση περίπου 9,5 μέτρων από το φυσικό φράγμα των συνόρων, οι συνοριοφύλακες της VSAT αποκάλυψαν μια ημιτελή σήραγγα μήκους περίπου 11 μέτρων. Σύμφωνα με τα πρώτα στοιχεία, επρόκειτο να περνά κάτω από τον δρόμο περιπολίας και να επιτρέπει τη διείσδυση βαθύτερα στο λιθουανικό έδαφος. Κοντά στην είσοδο της σήραγγας βρέθηκαν ξύλινα δοκάρια, πιθανότατα για την ενίσχυση της κατασκευής, καθώς και σωρός από άμμο που είχε αφαιρεθεί. Στο εσωτερικό εντοπίστηκαν επίσης κουβάδες.
Στο συγκεκριμένο σημείο, τα σύνορα ανάμεσα στη Λευκορωσία και τη Λιθουανία ορίζονται από ένα μικρό, ανώνυμο ρέμα. Λόγω του ασταθούς υπεδάφους, το κύριο συνοριακό φράγμα, που αποτελείται από μεταλλικό φράχτη και συρματοπλέγματα τύπου concertina, έχει τοποθετηθεί σε κάποια απόσταση από τη γραμμή των συνόρων, στη λιθουανική πλευρά.
Όταν αντιλήφθηκαν την προσέγγιση των συνοριοφυλάκων, περίπου είκοσι αλλοδαποί αποσύρθηκαν στο εσωτερικό του εδάφους της Λευκορωσίας.
Οι σήραγγες παραμένουν ημιτελείς
Καμία από τις σήραγγες δεν είχε ολοκληρωθεί ούτε διέθετε έξοδο στη λιθουανική πλευρά.
Μετά την ολοκλήρωση των δικονομικών ενεργειών, οι λιθουανικές αρχές έκλεισαν τις σήραγγες και άνοιξαν προκαταρκτική έρευνα για την παράνομη κατασκευή υπόγειας διόδου μέσω των κρατικών συνόρων. Για τέτοιου είδους αδίκημα, η λιθουανική νομοθεσία προβλέπει ποινή χρηματικού προστίμου, κράτηση ή έως δύο έτη φυλάκιση.
Σύμφωνα με τη VSAT, η κατασκευή των σηράγγων εντασσόταν στην προετοιμασία για την οργάνωση παράνομων διελεύσεων μεταναστών από τα σύνορα. Οι λιθουανικές υπηρεσίες υπογραμμίζουν ότι παρόμοιες μέθοδοι έχουν χρησιμοποιηθεί και στο παρελθόν, τόσο στα σύνορα της Λιθουανίας όσο και της Πολωνίας, για τη διακίνηση ανθρώπων και εμπορευμάτων.
Η μεταναστευτική πίεση αλλάζει κατεύθυνση
Ο αριθμός των παράνομων προσπαθειών διέλευσης των πολωνο-λευκορωσικών συνόρων μειώνεται αισθητά. Αντίθετα, όλο και περισσότερες απόπειρες εισόδου στην Ευρωπαϊκή Ένωση καταγράφονται στα σύνορα Λευκορωσίας–Λιθουανίας.
Τα στοιχεία της Συνοριοφυλακής και της Frontex δείχνουν ότι, μετά την καταγραφή ιστορικού ρεκόρ το 2024, η κατάσταση στα ανατολικά σύνορα της Πολωνίας έχει βελτιωθεί.
Ο σημαντικότερος παράγοντας είναι η ενίσχυση του συστήματος ασφαλείας. Η Πολωνία ολοκλήρωσε την κατασκευή μεταλλικού φράγματος και αναπτύσσει σταθερά ένα ηλεκτρονικό σύστημα επιτήρησης με κάμερες, αισθητήρες και συστήματα ανίχνευσης κίνησης. Έτσι, η αποτελεσματικότητα στον εντοπισμό προσπαθειών παράνομης διέλευσης των συνόρων έχει αυξηθεί σημαντικά.
Καθοριστικό ρόλο έχει επίσης διαδραματίσει η αύξηση του αριθμού των συνοριοφυλάκων και των στρατιωτών του πολωνικού στρατού, καθώς και η δημιουργία ζώνης ασφαλείας στα πιο ευάλωτα τμήματα των συνόρων.
Από το 2021, η Λιθουανία, όπως και η Πολωνία και η Λετονία, αντιμετωπίζει αυξημένες προσπάθειες παράνομης διέλευσης των συνόρων από τη Λευκορωσία. Οι κυβερνήσεις των χωρών αυτών και οι θεσμοί της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχουν επανειλημμένα κατηγορήσει το καθεστώς του Αλεξάντερ Λουκασένκο ότι χρησιμοποιεί τη μετανάστευση ως εργαλείο πολιτικής πίεσης προς την ΕΕ.
Οι λιθουανικές αρχές ανακοινώνουν συνέχιση των ελέγχων στις παραμεθόριες ζώνες και στενότερη συνεργασία με την Πολωνία και τις υπόλοιπες χώρες της περιοχής. Η έρευνα για την κατασκευή των σηράγγων βρίσκεται σε εξέλιξη και αναμένεται να ταυτοποιήσει τα πρόσωπα που ευθύνονται για την προετοιμασία της υπόγειας διόδου, καθώς και τυχόν διασυνδέσεις με δίκτυα λαθρεμπορίας μεταναστών.