Η επάνοδος της πολιτικής δραστηριότητας ανοίγει κρίσιμη περίοδο για τον Πέδρο Σάντσεθ: κρίση στη Θέουτα, εκκρεμείς προϋπολογισμοί, εύθραυστη πλειοψηφία ενόψει εκλογικού 2027.
Η νέα πολιτική χρονιά ξεκινά την Τρίτη 25 Αυγούστου με την επιστροφή της κυβέρνησης στην κανονική της δραστηριότητα και με ένα πρώτο μεγάλο θέμα στο τραπέζι: η μεταναστευτική κρίση στη Θέουτα.
Η κυβέρνηση επανεκκινεί την ατζέντα της μετά την καλοκαιρινή ανάπαυλα, ενώ η αντιπολίτευση διατηρεί την πίεση για τη διαχείριση της μαζικής άφιξης μεταναστών και, ιδίως, για την κατάσταση των ασυνόδευτων ανηλίκων.
Οκτώ υπουργοί θα εμφανιστούν τις επόμενες ημέρες στο Κοινοβούλιο για να εξηγήσουν τις ενέργειες της κυβέρνησης. Πέρα από αυτό το ζήτημα, ο Σάντσεθ έχει μπροστά του μια ιδιαίτερα απαιτητική πολιτική χρονιά, με τον προϋπολογισμό, την εύθραυστη κοινοβουλευτική του πλειοψηφία και τις εκλογές του 2027 ως βασικές προκλήσεις.
Η μεταναστευτική κρίση στη Θέουτα ανοίγει το νέο πολιτικό έτος
Η κατανομή των ανηλίκων, η υποδοχή των μεταναστών που παραμένουν ακόμη στην πόλη και η σχέση με το Μαρόκο συγκεντρώνουν το μεγαλύτερο μέρος της πολιτικής αντιπαράθεσης.
Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της κυβέρνησης, περίπου 5.000 μετανάστες παραμένουν ακόμη στη Θέουτα. Επιπλέον, περίπου 500 έχουν επιστρέψει στον καταυλισμότου Ελ Τραμπολίν μετά την εκκένωσή του, γεγονός που αναδεικνύει τις δυσκολίες εύρεσης μιας σταθερής λύσης.
Η κυβέρνηση εργάζεται για την κατεπείγουσα μεταφορά περίπου 500 ανηλίκων στην ηπειρωτική χώρα και έχει δημιουργήσει προσωρινούς χώρους φιλοξενίας, ενώ η Αυτόνομη Πόλη ζητεί μεγαλύτερη εμπλοκή της κεντρικής κυβέρνησης.
Οι προϋπολογισμοί δοκιμάζουν την πλειοψηφία του Σάντσεθ
Η κρίση στη Θέουτα θα είναι μόνο το πρώτο κεφάλαιο μιας ιδιαίτερα φορτωμένης πολιτικής χρονιάς. Η κυβέρνηση θα πρέπει ναπροσπαθήσει να εγκρίνει τους Γενικούς Κρατικούς Προϋπολογισμούς για το 2027, μετά από μια σειρά κοινοβουλευτικών δυσκολιών και αφού τον Ιούλιο υπέστη απόρριψη της πορείας μείωσης του ελλείμματος.
Η κυβέρνηση χρειάζεται να εξασφαλίσει στήριξη για να περάσουν οι προϋπολογισμοί. Το Λαϊκό Κόμμα, το Vox και η Junts ψήφισαν ήδη κατά της πρότασης, δείχνοντας τις δυσκολίες που θα αντιμετωπίσει ο Σάντσεθ για να συγκεντρώσει τις απαραίτητες ψήφους.
Μέχρι πότε θα γίνουν οι εκλογές
Το εκλογικό ημερολόγιο προσθέτει επιπλέον πίεση στην κυβέρνηση. Το 2027 θα υπάρξουν τρεις μεγάλες εκλογικές αναμετρήσεις: οι δημοτικές, οι περιφερειακές και οι βουλευτικές εκλογές.
Οι δύο πρώτες έχουν προγραμματιστεί για τις 23 Μαΐου, όταν οι Ισπανοί θα εκλέξουν τους δημάρχους τους και θα ανανεώσουν τα κοινοβούλια δέκα περιφερειών: Αστούριας, Βαλεαρίδων, Καναρίων, Καντάβριας, Καστίλης-Λα Μάντσα, Κοινότητας Βαλένθια, Μαδρίτης, Μούρθια, Ναβάρρας και Λα Ριόχα, καθώς και τις συνελεύσεις της Θέουτα και της Μελίγια.
Οι βουλευτικές εκλογές θα έρθουν αργότερα, εκτός αν ο Σάντσεθ αποφασίσει να προκηρύξει πρόωρες κάλπες. Ο πρωθυπουργός έχει επαναλάβει ότι οι εκλογές θα γίνουν το 2027 και έχει αποκλείσει το ενδεχόμενο να συμπέσουν με τις δημοτικές και τις περιφερειακές.
Το μεγάλο ερώτημα δεν είναι πλέον αν θα στηθούν κάλπες, αλλά πότε θα διεξαχθούν και ποιο γεγονός μπορεί να επισπεύσει την προκήρυξη.
Η καταληκτική ημερομηνία για τον Σάντσεθ
Αν ο Σάντσεθ εξαντλήσει τη θητεία, οι Κορτές θα ολοκληρώσουν την εντολή τους στις23 Ιουλίου 2027. Σε αυτή την περίπτωση, η καταληκτική ημερομηνία για τη διεξαγωγή των εκλογών θα είναι η 22α Αυγούστου 2027, σύμφωνα με τα χρονοδιαγράμματα που ορίζει η εκλογική νομοθεσία. (πηγή στα Ισπανικά)
Αυτό είναι το ύστατο νομικό όριο, αν και μια Κυριακή του Αυγούστου μοιάζει πολιτικά μάλλον απίθανη επιλογή. Νωρίτερα θα υπάρξουν άλλα χρονικά παράθυρα για πρόωρη προσφυγή στις κάλπες, ιδίως αν η κυβέρνηση δεν καταφέρει να εγκρίνει τους προϋπολογισμούς. Γι’ αυτό και οι επόμενες κοινοβουλευτικές διαπραγματεύσεις μπορεί να αποδειχθούν καθοριστικές για το πόσο θα διαρκέσει στην πράξη η κοινοβουλευτική θητεία.
Ο Σάντσεθ και ο Φεϊχό επαναμετρούν τις δυνάμεις τους
Με την επανέναρξη των εργασιών του Κοινοβουλίου θα επιστρέψει και η αντιπαράθεση ανάμεσα στον Πέδρο Σάντσεθ και τον Αλμπέρτο Νούνιες Φεϊχό. Η πρώτη κατ’ αντιπαράσταση συζήτηση της νέας φάσης αναμένεται για τον Σεπτέμβριο, σε ένα σκηνικό που σημαδεύεται από τις κοινοβουλευτικές ήττες της κυβέρνησης και την πίεση της αντιπολίτευσης για επίσπευση των εκλογών.
Η τελευταία τους σύγκρουση, τον Ιούνιο, επηρεάστηκε από τις δικαστικές έρευνες που αφορούν το PSOE και από την καταδίκη του Χοσέ Λουίς Άβαλος. Τότε ο Φεϊχό ζήτησε να τερματιστεί η θητεία της Βουλής, ενώ ο Σάντσεθ απάντησε ότι απομένει ακόμη ένας χρόνος εντολής.
Τα δικαστήρια, ένα ακόμη ανοικτό μέτωπο
Η πολιτική ατζέντα θα καθοριστεί επίσης από τις δικαστικές υποθέσεις που αφορούν το PSOE και το περιβάλλον του πρωθυπουργού. Η υπόθεση Λέιρε Ντιέθ θα συνεχίσει να προχωρά στο Εθνικό Δικαστήριο, ενώ η έρευνα για την Plus Ultra κρατά υπό στενή παρακολούθηση τον πρώην πρωθυπουργό Χοσέ Λουίς Ροντρίγκες Θαπατέρο.
Σε αυτά προστίθεται η πρόσφατη καταδίκη του Άβαλος και οι ακόμη ανοιχτές πτυχές της υπόθεσης Koldo. Εξίσου, το στενότερο περιβάλλον του Πέδρο Σάντσεθ θα παραμείνει υπό δικαστικό έλεγχο. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της συζύγου του, της Μπεγόνια Γκόμεθ, που αναμένει να οριστεί η ημερομηνία της δίκης της.
Έτσι, η κυβέρνηση θα αντιμετωπίσει μια χρονιά κατά την οποία η κοινοβουλευτική δραστηριότητα και η εκλογική μάχη θα συνυπάρχουν με δικαστικές έρευνες που αναμένεται να καταλαμβάνουν και πάλι μεγάλο μέρος της πολιτικής συζήτησης.
Το εκλογικό ρολόι έχει ήδη ξεκινήσει. Η νέα πολιτική χρονιά αρχίζει, συνεπώς, με πολλά μέτωπα που συνδέονται μεταξύ τους: τη Θέουτα, τους προϋπολογισμούς, την κοινοβουλευτική αδυναμία, τις δικαστικές υποθέσεις και το εκλογικό ημερολόγιο. Ο Σάντσεθ επιμένει ότι θα φτάσει μέχρι το 2027, αλλά το περιθώριο κινήσεων στενεύει.
Η καταληκτική ημερομηνία έχει οριστεί: 22 Αυγούστου 2027. Μέχρι τότε, ο πρωθυπουργός διατηρεί τη δυνατότητα να επιλέξει πότε θα προκηρύξει τις βουλευτικές εκλογές, όμως κάθε κοινοβουλευτική ψηφοφορία και κάθε κίνηση των συμμάχων του μπορεί να επιταχύνει μια αντίστροφη μέτρηση που έχει ήδη ξεκινήσει.