Ο επιχειρηματίας κατηγορούνταν ότι οργάνωσε και χρηματοδότησε τη δολοφονία – Η έρευνα της δημοσιογράφου είχε αποκαλύψει σκάνδαλα διαφθοράς
Ένορκοι στη Μάλτα έκριναν την Τετάρτη αθώο τον Μαλτέζο επιχειρηματία Γιόργκεν Φένεκ για τις κατηγορίες που συνδέονταν με τη δολοφονία της ερευνητικής δημοσιογράφου Ντάφνι Καρουάνα Γκαλίτσια με παγιδευμένο με εκρηκτικά αυτοκίνητο το 2017.
Η δολοφονία της Καρουάνα Γκαλίτσια συγκλόνισε την Ευρώπη, προκάλεσε διαδηλώσεις που οδήγησαν στην παραίτηση ενός πρωθυπουργού και αποκάλυψε μια κουλτούρα ατιμωρησίας στη Μάλτα, το μικρότερο κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ο Φένεκ, εξέχων Μαλτέζος επιχειρηματίας, παραπέμφθηκε σε δίκη το 2021 με κατηγορίες για συνέργεια και εγκληματική συνωμοσία. Συμμετείχε σε κοινοπραξία που είχε κερδίσει αμφιλεγόμενη σύμβαση με την κυβέρνηση της Μάλτας για την κατασκευή σταθμού παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας.
Οι εισαγγελείς κατηγόρησαν τον Φένεκ ότι ήταν ο εγκέφαλος της δολοφονίας και ότι έδωσε την εντολή και πλήρωσε για την εκτέλεσή της.
Ο Φένεκ δήλωσε αθώος και οι ένορκοι την Τετάρτη τον έκριναν αθώο και για τις δύο κατηγορίες. Ήταν ο τελευταίος από συνολικά έξι ανθρώπους που κατηγορήθηκαν για την υπόθεση και οδηγήθηκε σε δίκη.
Μετά την ετυμηγορία, βγήκε από την αίθουσα του δικαστηρίου στη Βαλέτα, όπου επικρατούσε χάος, με συγκεντρωμένους να φωνάζουν εναντίον του καθώς επιβιβαζόταν σε ένα αυτοκίνητο που τον περίμενε. Δεν έκανε κανένα σχόλιο.
Στο στόχαστρο λόγω των ερευνών της για τη διαφθορά
Η Καρουάνα Γκαλίτσια, 53 ετών, σκοτώθηκε στις 16 Οκτωβρίου 2017, όταν παγιδευμένο με εκρηκτικά αυτοκίνητο εξερράγη ενώ οδηγούσε κοντά στο σπίτι της.
Είχε πραγματοποιήσει εκτενείς έρευνες για υποθέσεις διαφθοράς στις οποίες φέρονταν να εμπλέκονται πολιτικά και επιχειρηματικά πρόσωπα στη Μάλτα.
Οι έρευνές της περιλάμβαναν μέλη του στενού κύκλου του τότε πρωθυπουργού Τζόζεφ Μουσκάτ, τα οποία κατηγόρησε ότι διέθεταν υπεράκτιες εταιρείες σε φορολογικούς παραδείσους που αποκαλύφθηκαν μέσω των Panama Papers. Τα δημοσιεύματά της εξέταζαν επίσης πρόσωπα της αντιπολίτευσης και Μαλτέζους επιχειρηματίες.
Την περίοδο του θανάτου της, η Καρουάνα Γκαλίτσια αντιμετώπιζε περισσότερες από 40 αγωγές για δυσφήμηση.
Ανεξάρτητη έρευνα για τη δολοφονία της, η οποία δημοσιεύθηκε το 2021, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι το μαλτέζικο κράτος «φέρει ευθύνη» για τη δολοφονία, λόγω μιας κουλτούρας ατιμωρησίας που προερχόταν από τα ανώτατα επίπεδα της κυβέρνησης.
Άλλοι κατηγορούμενοι για τη δολοφονία
Το 2022, ο Τζορτζ Ντετζόρτζιο και ο αδελφός του Άλφρεντ Ντετζόρτζιο δήλωσαν ένοχοι για την εκτέλεση της δολοφονίας και καταδικάστηκαν ο καθένας σε 40 χρόνια φυλάκισης.
Το 2025, ο Τζέιμι Βέλα και ο Ρόμπερτ Άτζιους καταδικάστηκαν σε ισόβια κάθειρξη, τη μέγιστη δυνατή ποινή, αφού κρίθηκαν ένοχοι για συνέργεια στη δολοφονία. Οι δύο άνδρες κατηγορούνταν ότι προμήθευσαν τη βόμβα που σκότωσε την Καρουάνα Γκαλίτσια.
Ένας ακόμη άνδρας, ο Βίνσεντ Μουσκάτ, δήλωσε ένοχος το 2021 για τον ρόλο του στη δολοφονία και καταδικάστηκε σε 15 χρόνια φυλάκισης.
Ο Μέλβιν Τέουμα, οδηγός ταξί που παραδέχθηκε ότι είχε ενεργήσει ως μεσάζων, έλαβε προεδρική χάρη το 2019 σε αντάλλαγμα για την κατάθεσή του.
«Η χώρα μας απέτυχε να προστατεύσει την Ντάφνι»
Τα παιδιά της Καρουάνα Γκαλίτσια βρέθηκαν στην πρώτη γραμμή των προσπαθειών για την απόδοση ευθυνών και τη δικαιοσύνη για τον θάνατό της. Οι γιοι της βρίσκονταν στην αίθουσα του δικαστηρίου όταν ανακοινώθηκε η ετυμηγορία, αλλά αποχώρησαν χωρίς να κάνουν δηλώσεις.
Σε ανακοίνωση που αναρτήθηκε αργότερα στο Facebook, η οικογένεια δήλωσε ότι η ετυμηγορία στέρησε από την Καρουάνα Γκαλίτσια «τη δικαιοσύνη που της αξίζει».
«Εννέα χρόνια μετά τη βάναυση δολοφονία της Ντάφνι, οι θεσμικές αποτυχίες που κατέστησαν δυνατή τη δολοφονία της παραμένουν χωρίς αντιμετώπιση και μεταρρύθμιση. Διαρκής δικαιοσύνη σημαίνει ότι κανένας άνθρωπος δεν θα πρέπει να αντιμετωπίσει ξανά τους ίδιους κινδύνους», ανέφερε η ανακοίνωση. «Η χώρα μας απέτυχε να προστατεύσει την Ντάφνι. Της οφείλει να αποτρέψει την απώλεια άλλων ζωών».
Δεν επιτράπηκε η παρουσία καμερών στην αίθουσα του δικαστηρίου, όπως συνηθίζεται στις ποινικές δίκες στη Μάλτα.