Τα πρώτα στοιχεία από Βέλγιο και Ολλανδία δείχνουν θεαματική μείωση των μικροδεμάτων από την 1η Ιουλίου – Οι κινεζικές πλατφόρμες φαίνεται να στρέφονται σε μαζικές εισαγωγές και αποθήκες εντός Ευρώπης για να προσαρμοστούν στο νέο καθεστώς
Ο αριθμός των μικρών δεμάτων αξίας κάτω των 150 ευρώ που φτάνουν στην Ευρώπη έχει μειωθεί σχεδόν κατά 50% από την 1η Ιουλίου, μετά την εισαγωγή από την ΕΕ ενός ενιαίου φόρου 3 ευρώ σε τέτοιες αποστολές, σύμφωνα με στοιχεία των ολλανδικών και βελγικών τελωνείων.
Στο Βέλγιο, ο αριθμός των μικρών δεμάτων έχει μειωθεί κατά 53% σε σχέση με το προηγούμενο έτος, σύμφωνα με τα στοιχεία των βελγικών αρχών. Παρόμοια στοιχεία παρουσιάζουν και τα ολλανδικά τελωνεία, τα οποία διαπιστώνουν ότι τα δέματα ηλεκτρονικού εμπορίου, ιδίως από την Κίνα, μειώθηκαν κατά 46%. Μαζί, οι δύο χώρες αντιστοιχούν σε σχεδόν 50% του συνόλου των δεμάτων χαμηλής αξίας που φτάνουν από χώρες εκτός ΕΕ.
Ωστόσο, τα ολλανδικά τελωνεία επισημαίνουν ότι η μείωση μπορεί να αντανακλά μια αλλαγή στον τρόπο λειτουργίας λόγω του τέλους.
«Φαίνεται ότι ολοένα και περισσότερες εταιρείες επιλέγουν την εισαγωγή χύδην και την αποθήκευση εντός της ΕΕ, ώστε από εκεί να μεταπωλούν τα προϊόντα τους στους καταναλωτές», ανέφεραν σε ανακοίνωση Τύπου στις αρχές Σεπτεμβρίου, διευκρινίζοντας ότι θα εξετάσουν περαιτέρω το ζήτημα.
Το προσωρινό αυτό τέλος επιβλήθηκε αφού οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής διαπίστωσαν τη συντριπτική κυριαρχία του κινεζικού ηλεκτρονικού εμπορίου στην Ευρώπη, η οποία έχει οδηγήσει σε εισροή δισεκατομμυρίων δεμάτων χαμηλής αξίας στην ενιαία αγορά.
Σύμφωνα με στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, το 2024 εισήχθησαν στην ΕΕ είδη χαμηλής αξίας κάτω των 150 ευρώ συνολικής αξίας περίπου 4,6 δισ. ευρώ, που αντιστοιχούν σε κατά μέσο όρο 12 εκατομμύρια δέματα την ημέρα. Πρόκειται για μεγάλη αύξηση σε σχέση με τα 2,3 δισ. ευρώ που εισήχθησαν το 2023 και τα 1,4 δισ. ευρώ το 2022.
Ο τεράστιος όγκος των δεμάτων και ο κατακερματισμός της υφιστάμενης ευρωπαϊκής τελωνειακής δομής δυσκολεύουν την ΕΕ να διαθέτει ένα επαρκές σύστημα ελέγχου.
Οι έλεγχοι θα απέτρεπαν την είσοδο παράνομων προϊόντων, τα οποία ήδη συνιστούν σοβαρό πρόβλημα στην Ευρώπη. Μια εργαστηριακή μελέτη του 2025 με αξιολόγηση από ομότιμους, που δημοσιεύθηκε στο Contact Dermatitis, ανέλυσε 111 είδη ένδυσης στην Ιταλία και την υπόλοιπη ΕΕ και διαπίστωσε ότι το 63% περιείχε καρκινογόνες, ενδοκρινικά διαταρακτικές ή ευαισθητοποιητικές χημικές ουσίες.
Παρόμοια ευρήματα έχουν δημοσιοποιήσει η Greenpeace (πηγή στα Αγγλικά) και η European Consumer Organisation (πηγή στα Αγγλικά).
«Ο προσωρινός εισαγωγικός δασμός των 3 ευρώ που ισχύει από την 1η Ιουλίου έχει ήδη μειώσει σημαντικά τη ροή των δεμάτων, αλλά δεν έχουμε φτάσει ακόμη εκεί», δήλωσε στο Euronews ο Ολλανδός ευρωβουλευτής Dirk Gotink, που είναι υπεύθυνος για τη μεταρρύθμιση των τελωνείων εκ μέρους του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
«Με τον νέο νόμο, η ΕΕ και οι εθνικές τελωνειακές αρχές θα αποκτήσουν επιτέλους τα εργαλεία για να προστατεύουν αποτελεσματικά τις επιχειρήσεις και τους καταναλωτές. Το έργο των ευρωπαϊκών τελωνείων θα εκσυγχρονιστεί επίσης, με έναν ενιαίο κεντρικό κόμβο δεδομένων, μια European Customs Authority στη Λιλ, περισσότερους ελέγχους βάσει ανάλυσης κινδύνου και στενότερη συνεργασία μεταξύ των αρχών», πρόσθεσε ο ευρωβουλευτής.
Ο Gotink αναφερόταν στη συνολική μεταρρύθμιση των τελωνείων που ετοιμάζεται να εφαρμόσει η ΕΕ και η οποία στοχεύει στη διευκόλυνση της ιχνηλάτησης των ειδών που φτάνουν από χώρες εκτός ΕΕ.
Στο πλαίσιο της μεταρρύθμισης, η ΕΕ θα δημιουργήσει έναν κόμβο δεδομένων στη γαλλική πόλη Λιλ, όπου αναμένεται να συγκεντρώνονται και να αναλύονται τα τελωνειακά δεδομένα. Η νέα φορολογική αρχή αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία έως το 2028.