Η NASA παρουσιάζει την αποστολή Artemis III: γιατί είναι από τις πιο σύνθετες και πώς ο Λούκα Παρμιτάνο προετοιμάζεται
Ο Απρίλιος του 2026 σηματοδότησε την ολοκλήρωση της Artemis II, της δεύτερης αποστολής στο πρόγραμμα της NASA για την επιστροφή ανθρώπων στη Σελήνη.
Η προσπάθεια ήταν ιδιαίτερα σύνθετη: απαιτούσε μια επιτυχημένη εκτόξευση με το Space Launch System (SLS), έναν από τους ισχυρότερους πυραύλους που έχουν κατασκευαστεί ποτέ, και έφερε τέσσερις αστροναύτες πιο μακριά από τη Γη απ’ όσο έχουν βρεθεί ποτέ άνθρωποι.
Το επόμενο βήμα όμως στο σεληνιακό πρόγραμμα της NASA, η Artemis III, είναι εξίσου κρίσιμο. Σύμφωνα με τον Τζέρεμι Πάρσονς (πηγή στα Αγγλικά), διευθυντή του προγράμματος Artemis, μπορεί εύκολα να θεωρηθεί «μία από τις πιο σύνθετες και φιλόδοξες αποστολές που έχει αναλάβει ποτέ η NASA».
Τι είναι όμως αυτό που κάνει την Artemis III τόσο απαιτητική και πώς προετοιμάζονται οι αστροναύτες της;
Η Euronews μίλησε με τον Λούκα Παρμιτάνο, αστροναύτη της ESA που έχει επιλεγεί ως πιλότος της αποστολής και είναι ο μόνος Ευρωπαίος στο πλήρωμα.
Artemis III: τεχνολογικό και ανθρώπινο άλμα
Η εκτόξευση της Artemis III έχει προγραμματιστεί για το δεύτερο μισό του 2027. Η αποστολή θα στείλει πλήρωμα τεσσάρων αστροναυτών σε χαμηλή τροχιά γύρω από τη Γη, στο διαστημόπλοιο Orion, το οποίο θα εκτοξευθεί με τον πύραυλο SLS. Στη συνέχεια, το πλήρωμα θα πραγματοποιήσει ελιγμούς rendezvous και docking με δύο σεληνάκατους.
Το rendezvous είναι η προσέγγιση δύο διαστημοπλοίων, ενώ το docking είναι η φυσική σύνδεση των δύο οχημάτων.
Σύμφωνα με τον Παρμιτάνο, η Artemis III είναι απαιτητική τόσο σε τεχνολογικό όσο και σε ανθρώπινο επίπεδο.
«Έχουμε τρεις εκτοξεύσεις που πρέπει να γίνουν σε μικρή χρονική απόσταση μεταξύ τους και από πολύ διαφορετικά σκάφη», δήλωσε στην εκπομπή 12 Minutes With.
Λόγω της συνεργασίας ανάμεσα στα τρία αυτά σκάφη, ο Πάρσονς περιέγραψε την αποστολή ως «έναν άκρως χορογραφημένο χορό», με εκτοξεύσεις από τρεις από τους ισχυρότερους πυραύλους στον κόσμο.
Η σεληνάκατος της Blue Origin του Τζεφ Μπέζος θα είναι η πρώτη που θα εκτοξευθεί, θα ακολουθήσει το διαστημόπλοιο Orion της NASA και στη συνέχεια η σεληνάκατος της SpaceX του Ίλον Μασκ.
Αυτή η χρονική ακολουθία είναι τόσο τεχνική όσο και στρατηγική. Η Blue Origin, όπως εξήγησε ο Παρμιτάνο, είναι το μόνο σκάφος που μπορεί να παραμείνει σε τροχιά για περίπου 30 ημέρες, ενώ το Orion διαθέτει πόρους μόνο για 21 ημέρες.
Οι δύο εμπορικές εταιρείες θα πετάξουν δοκιμαστικές εκδοχές των σεληνάκατών τους και, στην περίπτωση της Blue Origin, δύο μέλη του πληρώματος του Orion θα ανοίξουν τη θυρίδα και θα μπουν στη σεληνάκατο. «Πρόκειται για τεχνολογικές πτυχές εξαιρετικά περίπλοκες», είπε ο Παρμιτάνο στο 12 Minutes With.
Οι ελιγμοί rendezvous και docking θα είναι τόσο χειροκίνητοι όσο και αυτόματοι και θα απαιτήσουν τεράστια συγκέντρωση και εκπαίδευση από το πλήρωμα. «Θα παρακολουθούμε στενά την αυτόματη προσέγγιση, γιατί είναι κάτι που δεν έχει δοκιμαστεί ακόμη», εξήγησε ο Παρμιτάνο.
Πέρα από τις τεχνικές προκλήσεις, οι αστροναύτες θα πρέπει να προσαρμοστούν και σε δύσκολες ανθρώπινες συνθήκες.
Ο κατοικήσιμος χώρος του Orion είναι μόλις περίπου 8 κυβικά μέτρα και το περιβάλλον έχει σχεδιαστεί για συνθήκες βαθιού διαστήματος και όχι για χαμηλή τροχιά γύρω από τη Γη. «Συμβαίνουν πολλά, υπάρχει πολλή εκπαίδευση και πολλή σκέψη για το πώς θα είναι η αποστολή», τόνισε ο Παρμιτάνο.
Πώς προετοιμάζονται οι αστροναύτες για την Artemis III;
Τρεις αστροναύτες της NASA θα πλαισιώσουν τον Λούκα Παρμιτάνο στην Artemis III: ο Ράντι Μπρέσνικ, ο Φρανκ Ρούμπιο και ο Αντρέ Ντάγκλας.
Το πλήρωμα έχει περίπου ενάμιση χρόνο για να προετοιμαστεί για την αποστολή, διάστημα περιορισμένο σε σχέση με το πρόγραμμα εκπαίδευσης της ομάδας της Artemis II, που διήρκεσε περίπου τρία χρόνια.
Γι’ αυτό το πρόγραμμα του Παρμιτάνο είναι ήδη εξαιρετικά φορτωμένο. Πριν από δύο εβδομάδες, το πλήρωμα βρέθηκε στο Pax River, στη Σχολή Δοκιμαστών Πιλότων του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ στο Μέριλαντ, για να εξασκήσει πτητικές και μηχανικές δεξιότητες. «Πετάξαμε εκεί με δύο αεροσκάφη, απλώς για να φρεσκάρουμε ορισμένες τεχνικές», είπε ο Παρμιτάνο στο 12 Minutes With.
Την περασμένη εβδομάδα, οι αστροναύτες άρχισαν επίσης να εκπαιδεύονται με προσομοιώσεις. «Η πρώτη, στο ομοίωμα, ήταν με πλήρη εξάρτυση, για να εξοικειωθούμε με τις στολές μας», εξήγησε. «Και στη συνέχεια ο Αντρέ κι εγώ βρεθήκαμε σε μια εξάωρη προσομοίωση, αντιμετωπίζοντας διάφορες διαφορετικές βλάβες», πρόσθεσε.
Οι προσομοιώσεις αυτές θα συνεχιστούν για το υπόλοιπο καλοκαίρι, ενώ το φθινόπωρο το πλήρωμα θα αρχίσει, όπως εξήγησε ο Παρμιτάνο, να εξασκείται στα συστήματα προσσελήνωσης.
Το πρόγραμμα ενδέχεται, πάντως, να τροποποιηθεί, καθώς ειδικοί εκτιμούν ότι το χρονοδιάγραμμα της NASA είναι φιλόδοξο.
Τον Μάιο, ο πύραυλος New Glenn της Blue Origin, σχεδιασμένος για να θέτει σε τροχιά τη σεληνάκατο της εταιρείας, εξερράγη στη διάρκεια δοκιμαστικής πυροδότησης κινητήρα στην εξέδρα εκτόξευσης, προκαλώντας ζημιές. Πολλοί το θεώρησαν σοβαρό πισωγύρισμα για την Artemis III, όμως ο διοικητής της NASA Τζάρεντ Άιζακμαν έχει επαναλάβει πολλές φορές έκτοτε ότι η αποστολή παραμένει εντός χρονοδιαγράμματος.
Παρά τις προκλήσεις, ο Παρμιτάνο είναι ενθουσιασμένος που θα βρεθεί ξανά σε τροχιά και είπε στο 12 Minutes With ότι δεν πρόκειται να χάσει τίποτα. «Όταν πας σε μια τέτοια αποστολή, όταν έχεις αυτό το προνόμιο, αφήνεις τα πάντα στο έδαφος, γνωρίζοντας ότι θα είσαι εκεί πάνω, και ανεβαίνεις σκεπτόμενος όλα όσα μπορείς να κερδίσεις από το να ζεις σε τροχιά», είπε.