Τελειώνει μία εποχή στην Ουγγαρία; Τι δείχνουν οι δημοσκοπήσεις

Κατά τη διάρκεια της εξαιρετικά σκληρής, θορυβώδους και πανταχού παρούσας προεκλογικής εκστρατείας, τα σκάνδαλα που αποκαλύφθηκαν, οι υποκλοπές και οι κυβερνητικές διαρροές, σύμφωνα με τους ανεξάρτητους δημοσκόπους, δεν λειτούργησαν υπέρ του Φίντεζ, αν και δύσκολα μετριέται το ποσοστό των «κρυφών» ψηφοφόρων που αποφεύγουν να απαντήσουν σε έρευνες.

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

Στην τελευταία εβδομάδα της προεκλογικής κούρσας, μέχρι στιγμής (μέχρι την ολοκλήρωση του ρεπορτάζ), τέσσερις ανεξάρτητες εταιρείες δημοσκοπήσεων (Medián, Iránytű Intézet, 21 Kutatóközpont και IDEA Intézet) έδωσαν στη δημοσιότητα νέα στοιχεία. Όλες δείχνουν ότι το Τίσα μπόρεσε να διευρύνει το προβάδισμά του έναντι των κυβερνητικών κομμάτων, ενώ η πλειονότητα των ψηφοφόρων εξακολουθεί να είναι δυσαρεστημένη με την κατάσταση στη χώρα και ολοένα περισσότεροι αναμένουν αλλαγή κυβέρνησης.

Από τα ινστιτούτα που θεωρούνται κοντά στην κυβέρνηση, το Nézőpont δημοσίευσε πιο πρόσφατα, την περασμένη εβδομάδα, στοιχεία και εκτίμησε οριακή πλειοψηφία για το Φίντεζ.

Η Medián προβλέπει πλειοψηφία δύο τρίτων για το Τίσα

Με βάση τις επιδόσεις της εδώ και δεκαετίες, η πιο ακριβής εταιρεία δημοσκοπήσεων θεωρείται η Medián (πηγή στα Ουγγρικά), η οποία πριν από τέσσερα χρόνια είχε σοκάρει το αντιπολιτευόμενο κοινό, όταν λίγες ημέρες πριν από τις εκλογές προέβλεψε νίκη του Φίντεζ κοντά στην πλειοψηφία των δύο τρίτων. Έπεσε έξω κατά λίγες έδρες, αλλά το Φίντεζ πράγματι κέρδισε με μεγάλη διαφορά.

Η Medián πραγματοποίησε υπολογισμό εδρών βάσει των πέντε τελευταίων αντιπροσωπευτικών ερευνών της. Σύμφωνα με αυτόν, το Τίσα μπορεί να υπολογίζει σε 138 έως 143 έδρες, κάτι που προϊδεάζει για μια ισχυρή πλειοψηφία δύο τρίτων. Σε πολιτικούς όρους αυτό μπορεί να σημαίνει ότι η κοινωνία έχει γείρει την πλάστιγγα, το Τίσα θα εκτοπίσει το Φίντεζ από την εξουσία και, με συνταγματική πλειοψηφία, θα έχει μεγάλο περιθώριο κινήσεων, καθώς θα μπορεί να τροποποιήσει ή και να ξαναγράψει νόμους που απαιτούν πλειοψηφία δύο τρίτων.

Σύμφωνα με τη Medián, το Φίντεζ υφίσταται βαριά ήττα και, λόγω της λειτουργίας του εκλογικού συστήματος που υπερανταμείβει τον νικητή, το σημερινό κυβερνών κόμμα μπορεί να ελπίζει μόλις σε 49 έως 55 έδρες, κερδίζοντας ελάχιστες μονοεδρικές περιφέρειες.

Με βάση τα στοιχεία της Medián, μόνο το Mi Hazánk περνά στη Βουλή, με πιθανότητα για 5 ή 6 έδρες. Το Demokratikus Koalíció αποχαιρετά το Κοινοβούλιο, και το Magyar Kétfarkú Kutya Párt (Kutyapárt, MKKP) επίσης θα μείνει χωρίς βουλευτές.

Η εταιρεία δημοσκοπήσεων πάντως τόνισε ότι πρόκειται ουσιαστικά για εκτίμηση, συνεπώς «με υπευθυνότητα μπορούν να καθοριστούν τα πιθανά αποτελέσματα μόνο μέσα σε ένα ορισμένο εύρος».

Η Medián πραγματοποίησε, την τελευταία εβδομάδα του Φεβρουαρίου και τον Μάρτιο, πέντε αντιπροσωπευτικές τηλεφωνικές έρευνες, μέσω τριών διαφορετικών call center, σε συνολικό δείγμα 5.000 ατόμων. Με βάση αυτά τα στοιχεία καταρτίστηκε η πιο πρόσφατη εκτίμηση.

Σύμφωνα με αυτά, το Φίντεζ έχει χάσει το ένα τέταρτο της εκλογικής βάσης του 2022, ενώ από τις ευρωεκλογές και μετά συνεχίζεται σημαντική φθορά στους πρώην ψηφοφόρους των κυβερνητικών κομμάτων. Ο σημαντικότερος παράγοντας για την επιλογή κόμματος παραμένει η ηλικία, ακολουθεί το μορφωτικό επίπεδο, ενώ η επίδραση του τόπου κατοικίας γίνεται ολοένα μικρότερη.

Το Τίσα εξακολουθεί να είναι το ισχυρότερο κόμμα μεταξύ των νέων και μάλιστα ενισχύεται μήνα με μήνα. Τα τρία τέταρτα των κάτω των 30 ετών δηλώνουν ότι θα ψήφιζαν το Τίσα, ενώ στην ηλικιακή ομάδα 30-40 ετών το ποσοστό φτάνει το 63%. Η στήριξη προς το Φίντεζ σε αυτές τις δύο ομάδες είναι μόλις 10% και 17% αντίστοιχα. Μόνο μεταξύ των συνταξιούχων έχει προβάδισμα το Φίντεζ: σχεδόν οι μισοί από τους άνω των 64 ετών στηρίζουν το κυβερνών κόμμα, ενώ μόλις το 29% τάσσεται υπέρ του Τίσα.

Με βάση το μορφωτικό επίπεδο, οι διαφορές είναι επίσης μεγάλες: η απόλυτη πλειοψηφία των πτυχιούχων και όσων έχουν ολοκληρώσει τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση με απολυτήριο ψηφίζει Τίσα, ενώ μόνο το ένα τέταρτο με ένα πέμπτο εξ αυτών προτιμά το Φίντεζ. Μεταξύ όσων έχουν τελειώσει επαγγελματική σχολή το Φίντεζ έχει μικρό προβάδισμα, ενώ στους πολίτες με μόλις οκτώ τάξεις δημοτικού ή και λιγότερο διαθέτει ήδη σημαντικό πλεονέκτημα: 49% δηλώνουν ότι στηρίζουν το Φίντεζ, έναντι 29% που προτιμούν το Τίσα.

Ως προς τον τύπο τόπου κατοικίας δεν παρατηρούνται πλέον τόσο μεγάλες αποκλίσεις, αν και εξακολουθεί να ισχύει ότι όσο μεγαλύτερος είναι ένας οικισμός, τόσο μεγαλύτερο ποσοστό των κατοίκων του στηρίζει το Τίσα, και όσο μικρότερος, τόσο πιο δημοφιλές είναι το Φίντεζ. Παρ' όλα αυτά, στις μετρήσεις του Μαρτίου το Τίσα προηγείται πλέον και στα χωριά, με 41% έναντι 35% του Φίντεζ. Τη μείωση των διαφορών ανάμεσα στους τύπους οικισμών υπογραμμίζει και το γεγονός ότι καταγράφονται ελάχιστες διαφορές μεταξύ των επιμέρους περιφερειών.

Οι ευρωεκλογές του 2024 ήταν η πρώτη μεγάλη δοκιμασία του Τίσα, όταν κατάφερε να συγκεντρώσει το 30% των ψήφων. Σήμερα, το 95% όσων ψήφισαν τότε Τίσα παραμένουν πιστοί στο κόμμα, ενώ, πέρα από αυτούς, το 47% όσων είχαν επιλέξει κάποιο άλλο κόμμα και το 59% όσων απείχαν τότε δηλώνουν ότι σκοπεύουν να ψηφίσουν τον συνδυασμό του Πέτερ Μαγιάρ στις 12 Απριλίου.

Το Φίντεζ ήταν λιγότερο επιτυχημένο στη διατήρηση των ψηφοφόρων του: από όσους ψήφισαν Φίντεζ τον Ιούνιο του 2024, τα τέσσερα πέμπτα θα το ψήφιζαν και στις βουλευτικές εκλογές του 2026, 6% έχουν στραφεί προς το Τίσα και 13% εμφανίζονται αναποφάσιστοι: είτε δηλώνουν ότι δεν θα ψήφιζαν είτε κλίνουν προς κάποιο μικρό κόμμα.

Σύμφωνα με τον Endre Hann, διευθύνοντα σύμβουλο της Medián, «και οι δημοσκοπήσεις έχουν γίνει μέρος της πολιτικής αντιπαράθεσης», γι' αυτό και τα αποτελέσματα πρέπει να αντιμετωπίζονται ως εκτιμήσεις.

Κατά τον ίδιο, το προβάδισμα του Τίσα μεταξύ των σίγουρων ψηφοφόρων είναι 20–21 ποσοστιαίες μονάδες, κάτι που δεν οφείλεται τόσο στις απώλειες του Φίντεζ όσο στη μετακίνηση ψήφων από τα μικρότερα αντιπολιτευτικά κόμματα.

Η aHang και το 21 Kutatóközpont: η αξιολόγηση των επιδόσεων της κυβέρνησης Όρμπαν είναι κυρίως αρνητική

Σύμφωνα με την πρόσφατη ανάλυση της aHang και του 21 Kutatóközpont, από την πρωτεύουσα μέχρι τα χωριά οι πολίτες επιθυμούν αλλαγή κυβέρνησης, ενώ η πολεμική καμπάνια της κυβέρνησης συνεχίζει να μην αποδίδει.

Η δημοσκόπηση της aHang, που βασίστηκε σε 8 ερωτήσεις, δείχνει ότι στο φίνις της εκστρατείας το κλίμα υπέρ της αλλαγής κυβέρνησης γίνεται ολοένα ισχυρότερο. Η πλειοψηφία του συνόλου του πληθυσμού, 51%, θα προτιμούσε να υπάρξει κυβερνητική αλλαγή, ενώ 30% θα ήθελε να παραμείνει η σημερινή κυβέρνηση.

Η επιθυμία για κυβερνητική αλλαγή καταγράφεται σχεδόν σε κάθε δημογραφική υποομάδα· η ανάλυση ανά τύπο οικισμού δείχνει ότι από την πρωτεύουσα μέχρι και τα χωριά οι περισσότεροι θα προτιμούσαν, μετά από 16 χρόνια, να μην παραμείνει ο Viktor Orbán στην εξουσία. Στο σύνολο της κοινωνίας, από τις απαντήσεις προκύπτει ξεκάθαρα το κλίμα υπέρ της κυβερνητικής αλλαγής και σε επίπεδο αντίληψης: το 40% των ψηφοφόρων θεωρεί ότι η Tisza θα κερδίσει τις επόμενες βουλευτικές εκλογές, ενώ 32% πιστεύει το ίδιο για τη Fidesz.

Στο ερώτημα ποιος θα έπρεπε να σχηματίσει κυβέρνηση μετά τις εκλογές, η Tisza ή η Fidesz, το 45% των Ούγγρων ψηφοφόρων θεωρεί ότι ο Péter Magyar και το κόμμα του θα έπρεπε να αναλάβουν τη διακυβέρνηση μετά τις 12 Απριλίου, ενώ το 30% θα ήθελε να δει τη Fidesz σε αυτόν τον ρόλο και το 24% δεν μπόρεσε να αποφασίσει.

Από την ανάλυση της οργάνωσης προκύπτει ότι η αξιολόγηση των επιδόσεων της σημερινής κυβέρνησης Orbán είναι μάλλον αρνητική στο σύνολο της κοινωνίας. Το 38% των Ούγγρων δηλώνει ότι δεν είναι καθόλου ικανοποιημένο, ακόμη ένα 13% ότι μάλλον δεν είναι ικανοποιημένο, δηλαδή συνολικά 51% ανήκει στους δυσαρεστημένους, ενώ 11% δηλώνει ότι μάλλον είναι ικανοποιημένο και 15% ότι είναι απολύτως ικανοποιημένο, σύνολο 26%. Ένα 9% τοποθετεί τον εαυτό του στο μέσο και 14% δεν μπορεί να απαντήσει.

Παρά τη διαρκώς εντεινόμενη πολεμική ρητορική και την αδιάκοπη καμπάνια της κυβέρνησης, το 55% του συνολικού πληθυσμού δεν πιστεύει ότι η χώρα θα εμπλακεί σε πόλεμο αν κερδίσει το Tisza Párt, ενώ 22% το πιστεύει και 23% εμφανίζεται αναποφάσιστο στο ερώτημα.

Αν και στο σύνολο της κοινωνίας δεν παρατηρείται αναδιάταξη απόψεων στο συγκεκριμένο θέμα, η κυβερνητική επικοινωνία έχει επηρεάσει αισθητά τους ψηφοφόρους της Fidesz. Ενώ στις αρχές Φεβρουαρίου το 57% των ψηφοφόρων του κυβερνώντος κόμματος πίστευε ότι σε περίπτωση νίκης της Tisza η Ουγγαρία θα πήγαινε σε πόλεμο, μέχρι τον Μάρτιο το ποσοστό αυτό στο στρατόπεδο του Viktor Orbán είχε αυξηθεί στο 63%.

Η πλειονότητα των ψηφοφόρων θεωρεί ότι η ζωή τους συνολικά θα ήταν πολύ ή κάπως καλύτερη αν άλλαζε η κυβέρνηση. Το 43% της ουγγρικής κοινωνίας έχει αυτή την άποψη, έναντι μόλις 22% που εκτιμά ότι το τέλος του συστήματος Orbán θα ήταν χειρότερο γι' αυτούς, ενώ το 16% πιστεύει ότι η ποιότητα ζωής του δεν θα άλλαζε.

Οι ψηφοφόροι δεν είναι μόνο αισιόδοξοι, αλλά και βέβαιοι για την πρόθεσή τους να πάνε στις κάλπες. Για το 65% του συνολικού πληθυσμού είναι πολύ σημαντικό να πάει να ψηφίσει αυτήν την Κυριακή, κάτι που, όπως δηλώνουν, θα καθορίσει την ημέρα τους.

Οι ψηφοφόροι της Tisza εμφανίζονται κάπως πιο αφοσιωμένοι: οι συμπαθούντες το κόμμα του Péter Magyar είναι σχεδόν απολύτως βέβαιοι (95% όσων θα ψηφίσουν) ότι στις 12 Απριλίου θα ρίξουν την ψήφο τους στην Tisza, ενώ στη Fidesz το αντίστοιχο ποσοστό είναι ελαφρώς χαμηλότερο (90%).

Το 5% των ψηφοφόρων του κυβερνώντος κόμματος θεωρεί πιθανό ότι θα αλλάξει γνώμη την ημέρα των εκλογών.

Ινστιτούτο Iránytű: το Τίσα προηγείται με άνεση, η Βουλή θα είναι δύο κομμάτων

Το κόμμα της αντιπολίτευσης προηγείται με άνεση και η πλειονότητα των ψηφοφόρων πλέον αναμένει νίκη του Πέτερ Μαγυάρ όπως προκύπτει από τη νέα δημοσκόπηση του Ινστιτούτου Iránytű.

Σύμφωνα με την έρευνα, το 41% του συνολικού πληθυσμού στηρίζει το Τίσα και το 34% τα κυβερνητικά κόμματα. Στην ίδια κατηγορία, το Μι Χαζάνκ και το Μαγυάρ Κετφάρκου Κούτυα Πάρτ βρίσκονται αμφότερα στο 3%.

Μεταξύ όσων δηλώνουν ότι έχουν επιλέξει κόμμα, το προβάδισμα του Πέτερ Μαγυάρ αυξάνεται περαιτέρω: η Τίσα προηγείται με 50% έναντι 41% των κυβερνητικών κομμάτων, ενώ οι υποστηρικτές του Μι Χαζάνκ και του Κούτυα Πάρτ αντιστοιχούν από 4% έκαστο. Μεταξύ των σίγουρων ψηφοφόρων η κατάσταση παραμένει η ίδια, με την Τίσα να προηγείται της Φίντεζ με 51% έναντι 40%. Το DK συγκεντρώνει 1% και στις τρεις συγκρίσεις και προς το παρόν η είσοδός του στο Κοινοβούλιο μοιάζει μακρινή.

Παρότι το 18% εξακολουθεί να μην γνωρίζει ή να μην αποκαλύπτει ποιο κόμμα θα ψηφίσει, αρκετά στοιχεία της έρευνας δείχνουν κλίμα υπέρ της αλλαγής κυβέρνησης. Σήμερα, οι πολίτες που πιστεύουν ότι τα πράγματα στη χώρα πηγαίνουν προς λάθος κατεύθυνση είναι διπλάσιοι από εκείνους που εμφανίζονται αισιόδοξοι (62% έναντι 31%). Το 54% των ερωτηθέντων θα ήθελε την αποχώρηση της Φίντεζ, ενώ το 38% τη συνέχισή της. Στο ερώτημα αυτό μόλις 6% δεν μπόρεσε να αποφασίσει και 2% δεν απάντησε.

Σε σύγκριση με τα προηγούμενα στοιχεία του Ινστιτούτου Iránytű, διαπιστώνεται και μια εντυπωσιακή μεταβολή: ενώ τον Φεβρουάριο η πλειονότητα των ερωτηθέντων ανέμενε νίκη της Φίντεζ, στις τελευταίες ημέρες πριν από την ψηφοφορία ήδη λίγο περισσότεροι θα πόνταραν στη νίκη της Τίσα παρά του Βίκτορ Όρμπαν. Στο ερώτημα «Ανεξάρτητα από τη δική σας προτίμηση, ποιος πιστεύετε ότι θα κερδίσει τις εκλογές;» το 43% απάντησε ότι η Τίσα και το 40% ότι η Φίντεζ. Το 15% δεν μπόρεσε να κρίνει και 1% δεν θέλησε να απαντήσει.

Ινστιτούτο IDEA: Τίσα–Φίντεζ 50–37 μεταξύ των σίγουρων ψηφοφόρων

Στην τελευταία εβδομάδα της προεκλογικής εκστρατείας δεν μειώθηκε το προβάδισμα της Τίσα έναντι της Φίντεζ. Αν οι βουλευτικές εκλογές είχαν διεξαχθεί στις αρχές Απριλίου, το κόμμα του Πέτερ Μαγυάρ θα είχε λάβει το 50% των ψήφων, ενώ τα κυβερνητικά κόμματα μόλις το 37%, σύμφωνα με τη δημοσκόπηση του Ινστιτούτου IDEA.

Η τελευταία εβδομάδα της εκστρατείας είναι κρίσιμη για το Μι Χαζάνκ και το DK: και τα δύο κόμματα μπορεί είτε να περάσουν το όριο του 5% που απαιτείται για τη συγκρότηση κοινοβουλευτικής ομάδας είτε να μείνουν εκτός Βουλής μετά τις 12 Απριλίου.

Κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας και τα δύο μεγάλα κόμματα ενισχύθηκαν: η στήριξη προς την Τίσα αυξήθηκε κατά 4 ποσοστιαίες μονάδες και προς τη Φίντεζ κατά 3 μονάδες σε σύγκριση με τις αρχές του έτους.

Τους τελευταίους μήνες αυξήθηκε και η διάθεση συμμετοχής στις εκλογές, με πολλούς να επιλέγουν πλέον κόμμα. Από τον Ιανουάριο το ποσοστό των ενηλίκων που δηλώνουν αναποφάσιστοι ως προς την πολιτική τους προτίμηση μειώθηκε από 27% σε 21%.

Ινστιτούτο Nézőpont: η μείωση των λογαριασμών κοινής ωφέλειας στο επίκεντρο

Το φιλοκυβερνητικό Ινστιτούτο Νέζοπποντ – το οποίο σε όλη την προεκλογική περίοδο, μήνα με τον μήνα, κατέγραφε οριακό προβάδισμα της Φίντεζ ενόψει των εκλογών της 12ης Απριλίου – λίγο πριν από την κάλπη ρώτησε τους πολίτες για τη λεγόμενη μείωση των λογαριασμών κοινής ωφέλειας, χωρίς να μετρήσει ευθέως κομματικές προτιμήσεις.

Σύμφωνα με τη δημοσκόπηση του Νέζοπποντ, η πλειοψηφία των Ούγγρων (60%) πιστεύει ότι σε περίπτωση νίκης της Φίντεζ θα διατηρηθεί η πολιτική μείωσης των λογαριασμών κοινής ωφέλειας, ενώ μια κυβέρνηση της Τίσα θα την καταργούσε (56%). Ακόμη και το ένα τέταρτο (27%) των ψηφοφόρων της Τίσα δεν πιστεύει ότι το κόμμα τους δεν θα αυξήσει τους λογαριασμούς κοινής ωφέλειας.

Στη σύντομη σύνοψή του, το Νέζοπποντ καταλήγει ότι ο Πέτερ Μαγυάρ δεν κατάφερε να πείσει ούτε τους δικούς του ψηφοφόρους στο συγκεκριμένο ζήτημα, αφού περισσότερο από το ένα τέταρτο (27%) των οπαδών της Τίσα θεωρεί ότι σε περίπτωση νίκης του κόμματος θα αυξάνονταν οι λογαριασμοί ενέργειας.