Ο Τραμπ μετριάζει την ένταση με τους συμμάχους και κλείνει τη σύνοδο του ΝΑΤΟ με θετικό πρόσημο

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ εμφανίστηκε απροσδόκητα εγκάρδιος απέναντι στους συμμάχους του στο ΝΑΤΟ, την ώρα που ολοκλήρωναν την Τετάρτη την κρίσιμη σύνοδο κορυφής, αφού νωρίτερα τους είχε επιτεθεί για την αντίδρασή τους στον πόλεμό του κατά του Ιράν.

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

Ήταν μια απότομη στροφή από την αντιπαλότητα στη διάθεση συνεννόησης μέσα σε λίγες ώρες, αποτυπώνοντας το ευρύ φάσμα συναισθημάτων που επιδεικνύει ο ευμετάβλητος Αμερικανός ηγέτης.

«Ήταν εντυπωσιακό, πραγματικά. Η ενότητα μέσα σε εκείνη την αίθουσα ήταν απίστευτη, πραγματικά μια αγάπη, ήταν κάπως τρελό», δήλωσε ο Τραμπ στους δημοσιογράφους μετά την κεκλεισμένων των θυρών συνάντηση των 32 ηγετών στη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ στην τουρκική πρωτεύουσα Άγκυρα.

«Ήταν μια εξαιρετικά επιτυχημένη σύνοδος».

Κεκλεισμένων των θυρών, ο Τραμπ διαβεβαίωσε τους ομολόγους του ότι θέλει οι ΗΠΑ να παραμείνουν στη στρατιωτική συμμαχία, λέγοντας: «Θέλουμε να μείνουμε μαζί σας», σύμφωνα με πηγή από τη συνεδρίαση που μίλησε στο Γαλλικό Πρακτορείο.

Και αυτό αποτυπώθηκε στην τελική διακήρυξη, στην οποία οι ηγέτες του ΝΑΤΟ επανέλαβαν την «ακλόνητη δέσμευσή» τους στη ρήτρα αμοιβαίας συνδρομής που κατοχυρώνεται στο Άρθρο 5 της συνθήκης της Συμμαχίας.

Οι Ευρωπαίοι ηγέτες ανέδειξαν στη σύνοδο την αυξημένη δαπάνη τους για την άμυνα, επιχειρώντας να πείσουν τον Τραμπ ότι τηρούν τη δέσμευσή τους να ενισχύσουν τους προϋπολογισμούς και να αναλάβουν μεγαλύτερη ευθύνη για την ίδια τους την ασφάλεια.

«Επιστρέφω στη Γερμανία με την αίσθηση ότι συμβάλαμε ουσιαστικά: ότι το ΝΑΤΟ κρατιέται ενωμένο, ότι δυναμώνει και ότι γίνεται πιο ευρωπαϊκό», δήλωσε ο καγκελάριος της Γερμανίας Φρίντριχ Μερτς.

Η ημέρα, ωστόσο, δεν είχε ξεκινήσει καλά: λίγο πριν από τη συνεδρίαση ο Τραμπ εξαπέλυσε επίθεση για την άρνηση των συμμάχων του στο ΝΑΤΟ να στηρίξουν την εκστρατεία του εναντίον του Ιράν, απειλώντας να περιορίσει το εμπόριο με την Ισπανία και επιμένοντας ότι εξακολουθεί να θέλει την περιοχή της Γροιλανδίας, που ανήκει στο κράτος-μέλος Δανία.

«Είμαι πολύ δυσαρεστημένος με το ΝΑΤΟ... λόγω αυτού που έκαναν με τη Γροιλανδία και... επειδή δεν θέλησαν να μας βοηθήσουν απέναντι στον υπ’ αριθμόν ένα κρατικό χορηγό της τρομοκρατίας, που είναι το Ιράν», είπε.

Περισσότερα λόγια παρά πράξεις

Όταν όμως βρέθηκε πρόσωπο με πρόσωπο με τους ηγέτες, κεκλεισμένων των θυρών, ο τόνος του άλλαξε αισθητά, σύμφωνα με την πηγή που συμμετείχε στις συνομιλίες.

«Υπάρχει έντονη αντίθεση ανάμεσα σε όσα λέει δημόσια ο Τραμπ και σε όσα λέει στην πραγματικότητα μέσα στην αίθουσα», είπε στο Γαλλικό Πρακτορείο.

Και δεν επανήλθε στο θέμα της Ισπανίας ή της Γροιλανδίας.

Μετά τη συνεδρίαση, ο πρωθυπουργός της Ισπανίας Πέδρο Σάντσεθ υποστήριξε ότι οι σχέσεις με την Ουάσινγκτον είναι «πολύ θετικές».

Ο πρωθυπουργός της Εσθονίας Κρίστεν Μίχαλ ανέφερε ότι ο Τραμπ μετρίασε τον τόνο του στη συνεδρίαση, λέγοντας στο Γαλλικό Πρακτορείο ότι έστειλε «ένα είδος εποικοδομητικού μηνύματος... ότι η Ευρώπη πρέπει να εντείνει τις προσπάθειες, να επενδύσει περισσότερο στην άμυνα».

«Έτσι, η ατμόσφαιρα ήταν μάλλον καλή, με κατά κάποιον τρόπο εποικοδομητικά μηνύματα», είπε.

Ο υπουργός Εξωτερικών της Λιθουανίας Κεστούτις Μπούντρις δήλωσε ότι τα ξεσπάσματα του Τραμπ δεν πρέπει απαραίτητα να εκλαμβάνονται ως ένδειξη ότι η Συμμαχία διαλύεται.

«Δεν θα το θεωρούσα ένδειξη ότι με κάποιον τρόπο αποδυναμώνουμε το ΝΑΤΟ ή ότι ο διατλαντικός δεσμός δεν υπάρχει πια», είπε στο Γαλλικό Πρακτορείο. «Νομίζω ότι πρέπει να δραματοποιούμε λιγότερο τα πράγματα».

Ενίσχυση για την Ουκρανία

Στο τραπέζι βρέθηκαν εκ νέου και οι στάσιμες προσπάθειες για τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία με τον Τραμπ να δεσμεύεται ότι θα δώσει στο Κίεβο «το δικαίωμα να κατασκευάζει» αντιαεροπορικούς πυραύλους Patriot, καθώς εισερχόταν στις συνομιλίες με τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι στο περιθώριο της συνόδου.

«Θα σας δώσουμε άδεια να κατασκευάζετε Patriot. Είναι αρκετά ωραίο, έτσι δεν είναι;», είπε ο Τραμπ στον Ζελένσκι, του οποίου οι δυνάμεις δυσκολεύονται να καταρρίψουν ρωσικούς βαλλιστικούς πυραύλους, καθώς μειώνονται τα αποθέματα των κρίσιμων αμερικανικών αναχαιτιστικών Patriot.

«Είναι μια κλιμάκωση, αλλά είναι και μια κλιμάκωση που μπορεί να βοηθήσει να φτάσουμε σε ένα τέλος», πρόσθεσε, επαναλαμβάνοντας την πεποίθησή του ότι τόσο ο Ζελένσκι όσο και ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν θέλουν να καταλήξουν σε συμφωνία για να σταματήσουν οι συγκρούσεις.

Στην τελική διακήρυξη του ΝΑΤΟ, η Ευρώπη και ο Καναδάς δεσμεύτηκαν επίσης να διατηρήσουν τη στρατιωτική στήριξη προς την Ουκρανία στα 70 δισ. ευρώ ετησίως, τόσο το 2026 όσο και το 2027.

Πριν αναχωρήσει από την Άγκυρα, ο Τραμπ είχε συνομιλίες με τον πρόεδρο της Συρίας Άχμεντ αλ-Σάρα, ο οποίος επιδιώκει να αποκαταστήσει τη διεθνή εικόνα της χώρας καθώς βγαίνει από χρόνια εμφυλίου πολέμου.

Πολύ πιο ισχυρό

Θέλοντας να αποφύγουν μια νέα σύγκρουση με τον Τραμπ, οι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ ανακοίνωσαν την Τρίτη εξοπλιστικά συμβόλαια δεκάδων δισεκατομμυρίων ευρώ, ως απόδειξη ότι προχωρούν στις προσπάθειες να ελαφρύνουν τις ΗΠΑ από το βάρος της προστασίας της Ευρώπης.

Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε επέμεινε ότι η Συμμαχία βγαίνει πιο ισχυρή από τη σύνοδο στην Τουρκία, παρά τις διαφωνίες.

«Πάντα πίστευα ότι οι οικογένειες όπου κάποιες φορές μιλάς από καρδιάς και κάποιες άλλες τσακώνεσαι λίγο μεταξύ σας είναι πολύ πιο δυνατές», είπε.