Έκτακτη είδηση

Έκτακτη είδηση

Αποκρυπτογραφώντας τα μυστικά του κλίματος και του καιρού

Αποκρυπτογραφώντας τα μυστικά του κλίματος και του καιρού
Μέγεθος Κειμένου Aa Aa

Μετεωρολογικός σταθμός στην κορυφή ενός βουνού στην νότια Γερμανία. Οι επιστήμονες χρησιμοποιούν νέες δορυφορικές τεχνολογίες και ολοκαίνουργια τεχνολογικά συστήματα, για να λύσουν μερικά από τα μεγαλύτερα μυστήρια του κλίματος.

Για την καλύτερη κατανόηση, πρέπει να μαζέψουμε περισσότερα δεδομένα. Αυτό ακριβώς κάνει αυτή η επιστημονική ομάδα στο μετεωρολογικό σταθμό του Χόεν Πάισενμπεργκ στη Βαυαρία.

Τα τελευταία πενήντα χρόνια τοποθετούν μπαλόνια, που συλλέγουν δεδομένα τα οποία συνδυάζουν στη συνέχεια με δορυφορικά στοιχεία για να δημιουργήσουν κλιματικά αλλά και μετεωρολογικά μοντέλα.

«Μετράμε οτιδήποτε σχετίζεται με την θερμοκρασία, την υγρασία, τον αέρα. Επιπλέον μετράμε και το όζον. Μας ενδιαφέρει πάρα πολύ, γιατί θέλουμε να δούμε πώς το στρώμα όζοντος αποκαθίσταται» τονίζει ο Βόλφγκανγκ Στάινμπρεχτ, Επικεφαλής της Ομάδας για το όζον, της Γερμανικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας.

Το στρώμα όζοντος έχει υποστεί μεγάλη καταστροφή από την ανθρώπινη δραστηριότητα που έχει να κάνει με την εκπομπή χλωροφθορανθράκων τον εικοστό αιώνα.

Το μπαλόνι, που αφήνουν στον ουρανό, θα προσφέρει ακριβείς πληροφορίες για το όζον πάνω από τη Νότια Γερμανία:

«Αρχικά θα περάσουμε από τα πρώτα στρώματα. Και μετά θα βρεθούμε στην ελεύθερη ατμόσφαιρα εδώ, η οποία δεν είναι μολυσμένη από όλα αυτά που κατακλύζουν την επιφάνεια της γης. Η θερμοκρασία θα πέφτει συνεχώς. Θα είναι πιο παγωμένα, μέχρι να φτάσουμε στην στρατόσφαιρα, όπου βρίσκεται το περισσότερο όζον και η θερμοκρασία είναι πιο υψηλή. Αυτό θα συμβεί στα 10 χλμ σήμερα» αναφέρει ο Βόλφγκανγκ Στάινμπρεχτ.

Ακόμη περισσότερα δεδομένα για τη μόλυνση και την κατάσταση του όζοντος θα έλθουν στα χέρια των επιστημόνων από τον καινούργιο δορυφόρο του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος, τον Sentinel-5P, που εκτοξεύθηκε στις 13 Οκτωβρίου.

Αποτελεί μέρος του προγράμματος παρατήρησης της Γης Κοπέρνικος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και θα μετρήσει με εξαιρετική λεπτομέρεια τη μόλυνση της Γης και την κατάσταση του στρώματος του όζοντος.

«Έχουμε ένα όργανο στο δορυφόρο που μετρά την κατάσταση σε όλο τον πλανήτη. Είναι απόλυτα καλιμπραρισμένο. Αυτό σημαίνει ότι μπορούμε να μετρήσουμε τα επίπεδα μόλυνσης αμέσως στην Ευρώπη και τα συγκρίνουμε με τα αντίστοιχα σε Κίνα και Ηνωμένες Πολιτείες» επισημαίνει η Πίτερνελ Λέβελτ, επικεφαλής έρευνας και ανάπτυξης δορυφορικών παρατηρήσεων στα KNMI & TU στο Ντελφ.

Το όργανο ονομάζεται Τροπόμι. Κατασκευάστηκε στην Ολλανδία και είναι αυτό που θα λύσει το μυστήριο, αν τελικά το στρώμα του όζοντος αποκαθίσταται, μετά την απαγόρευση των επιβλαβών χλωροφθορανθράκων το 1989.

«Ακόμη και σήμερα έχουμε κάθε χρόνο τρύπα του όζοντος. Τη συναντούμε μεταξύ Σεπτεμβρίου και Οκτωβρίου, πάνω από τον Νότιο Πόλο. Μιλώντας σε παγκόσμιο επίπεδο, έχουμε μείωση του όζοντος, σε σχέση με τις δεκαετίες του 1960 και 1970.

Ελπίζουμε η κατάσταση να βελτιωθεί και ίσως φέτος ή του χρόνου, το Τροπόμι να είναι το όργανο που θα επιβεβαιώσει ότι το στρώμα του όζοντος αποκαθίσταται» υπογραμμίζει η Πίτερνελ Λέβελτ.

Υπάρχουν πολλά ζητήματα και ανοικτά θέματα, που οι νέοι ευρωπαϊκοί δορυφόροι αναμένεται να λύσουν τα επόμενα χρόνια. Για παράδειγμα ποιος είναι ο ρόλος του μεθανίου στην κλιματική αλλαγή, πώς η μόλυνση συνεισφέρει στη δημιουργία νεφών και το ρόλο του ανέμου σε όλα αυτά.

Ο άνεμος είναι μια σημαντική παράμετρος που ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος θα εξετάσει με τον δορυφόρο Αίολο το 2018. Θα μετρήσει τους ανέμους του πλανήτη, από το διάστημα.

«Αυτή τη στιγμή έχουμε περιορισμούς γιατί δεν έχουμε μετρήσεις ανέμων από όλο τον πλανήτη. Αυτή είναι μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις στην πρόγνωση καιρού σήμερα. Δηλαδή να έχουμε ακριβής πρόγνωση του ανέμου»

Εδώ μπαίνουν οι δορυφορικές μετρήσεις. Αυτή η αποστολή θα μας παράσχει δεδομένα για τους ανέμους από το έδαφος μέχρι την ατμόσφαιρα, σε όλο τον πλανήτη. Θα βοηθήσει αυτούς που φτιάχνουν τα μοντέλα να τα βελτιώσουν» εξηγεί η Άννε Γκρέτε Στάουμε, επιστήμονας που εργάζεται στο πρότζεκτ του Αίολου.

Η δημιουργία μιας συσκευής που να μπορεί να μετράει τους ανέμους από το διάστημα είναι κάτι δύσκολο και χρονοβόρο.

Οι μηχανικοί στο γερμανικό κέντρο αεροδιαστημικής στο Όμπερπφαφενχόφεν κάνουν συνεχώς τεστ με το αεροσκάφος για να καλιμπράρουν το όργανο που χρησιμοποιεί τεχνολογία Lidar.

«To κέντρο έχει αναπτύξει ένα αερομεταφερόμενο πρωτότυπο του οργάνου που υπάρχει στον δορυφόρο το οποίο έχουμε σε αυτό το αεροσκάφος. Το δοκιμάζουμε και προσπαθούμε να το κάνουμε ακριβές. Είναι μια συναρπαστική έρευνα, γιατί ήδη παίρνουμε στα χέρια μας, πριν προσγειωθούμε, τα ίδια δεδομένα που θα παίρναμε και από τον δορυφόρο. Μπορούμε να τεστάρουμε τους αλγορίθμους μας σ’ αυτά τα δεδομένα. Και αποκτούμε εμπειρία, που είναι πολύ χρήσιμη» τονίζει ο Όλιβερ Ράιτεμπουχ, επιστήμονας ειδικός στην τεχνολογία Lidar, στο γερμανικό κέντρο αεροδιαστημικής.

Όταν εκτοξευτεί ο δορυφόρος Αίολος, θα μετρά τους ανέμους από τα 10-30 χλμ πάνω από το κεφάλι μας. Τα δεδομένα θα χρησιμοποιηθούν για να βελτιώσουν την ακρίβεια των μετεωρολογικών προβλέψεων και θα επιταχύνουν την διαδικασία τους.

«Μπορούμε να μετρήσουμε με τον Αίολο, τους ανέμους παγκοσμίως. Μπορούμε να τους μετρήσουμε στην τροπική ζώνη, όπου δεν έχουμε μετρήσεις σήμερα. Το ίδιο και στους ωκεανούς. Δεν έχουμε μετεωρολογικά μπαλόνια, ούτε ραδιοβόλιση εκεί. Και ένα μεγάλο μέρος της Γης καταλαμβάνεται από τους ωκεανούς. Μπορούμε να κάνουμε μετρήσεις στην Ανταρκτική, στην Αρκτική, όπου συμβαίνουν οι κλιματικές αλλαγές» συμπληρώνει ο Όλιβερ Ράιτεμπουχ.

Στην Βαυαρία, το μετεωρολογικό μπαλόνι στέλνει συνεχώς δεδομένα που καταγράφονται.

Σήμερα υπάρχουν πολύ περισσότερα και καλύτερης ποιότητας δεδομένα, που μας βοηθούν να λύσουμε μερικά από τα μυστήρια του κλίματος.

«Ξέρουμε ότι το κλίμα αλλάζει. Αυτό που δεν ξέρουμε με λεπτομέρεια είναι τι σημαίνει αυτό για διαφορετικές περιοχές. Θα έχουμε πιο ζεστά καλοκαίρια εδώ; Ίσως. Θα έχουμε περισσότερες βροχές; Αυτό δεν το ξέρουμε ακόμη. Πώς θα αλλάξει σε διαφορετικά μέρη της ατμόσφαιρας; Ποιες θα είναι οι επιπτώσεις; Αυτό που προσπαθούμε να κάνουμε είναι να παράσχουμε ακλόνητα στοιχεία, μαζί με αυτά των δορυφόρων, τα οποία θα μας λένε πώς αλλάζει το κλίμα της Γης» κλείνει ο Βόλφγκανγκ Στάινμπρεχτ, Επικεφαλής της Ομάδας για το όζον, της Γερμανικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας..

Περισσότερα από space