Η πηγή ανέφερε ότι εξετάστηκε η στήριξη του δικαιώματος των Παλαιστινίων για ανεξάρτητο κράτος στα σύνορα 4ης Ιουνίου 1967, βασικός άξονας της γαλλικής και διεθνούς αντίληψης λύσης δύο κρατών.
Παλαιστινιακές πηγές αποκάλυψαν τη διεξαγωγή άκρως μυστικής συνάντησης μεταξύ κορυφαίων στελεχών του πολιτικού γραφείου της Χαμάς και γαλλικής αντιπροσωπείας, στην οποία συμμετείχαν εν ενεργεία και πρώην διπλωμάτες, καθώς και βουλευτές του γαλλικού κοινοβουλίου από τον κυβερνητικό συνασπισμό και την αντιπολίτευση.
Η εφημερίδα «Asharq Al-Awsat» μετέφερε, επικαλούμενη τρεις παλαιστινιακές πηγές, ότι η συνάντηση πραγματοποιήθηκε πρόσφατα σε μία από τις χώρες της περιοχής, χωρίς να αποκαλύπτονται ο τόπος ή η ακριβής ημερομηνία. Οι ίδιες πηγές την περιγράφουν ως «εξαιρετικά μυστική», σε τέτοιο βαθμό ώστε ορισμένοι παλαιστινιακοί και περιφερειακοί παράγοντες ενημερώθηκαν για αυτήν λίγο πριν από τη διεξαγωγή της ή αμέσως μετά την ολοκλήρωσή της.
Δύο πηγές, η μία από παλαιστινιακή οργάνωση της κοινωνίας των πολιτών που διατηρεί προγράμματα συνεργασίας με τη Γαλλία και άλλες ευρωπαϊκές χώρες, και η δεύτερη με σύνδεση σε παλαιστινιακή παράταξη κοντά στη Χαμάς, ανέφεραν ότι η συνάντηση πραγματοποιήθηκε σε κλίμα απόλυτης μυστικότητας, αποφεύγοντας να προσδιορίσουν τη χώρα που τη φιλοξένησε.
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, αρκετές κυβερνήσεις και μεσολαβητές που συμμετέχουν στις προσπάθειες για αποκλιμάκωση και κατάπαυση του πυρός στη Γάζα, μεταξύ των οποίων η Αίγυπτος, το Κατάρ και η Τουρκία, ενημερώθηκαν για τη συνάντηση λίγο πριν από τη διεξαγωγή της ή αμέσως μετά. Μία από τις εκδοχές αναφέρει επίσης ότι η Χαμάς γνωστοποίησε σε ορισμένους παράγοντες την ύπαρξη της συνάντησης, χωρίς να αποκαλύψει τις λεπτομέρειες ή την ατζέντα της.
Δύο αξιωματούχοι της Χαμάς επιβεβαίωσαν στην εφημερίδα ότι η συνάντηση πραγματοποιήθηκε, αρνήθηκαν όμως να δώσουν οποιεσδήποτε πρόσθετες πληροφορίες για το περιεχόμενο ή τα αποτελέσματά της.
Η συνάντηση αυτή αποτελεί το πρώτο γνωστό κανάλι επικοινωνίας μεταξύ της ευρωπαϊκής πλευράς και της Χαμάς από τις 7 Οκτωβρίου 2023.
Από την έναρξη του πολέμου, η Χαμάς έχει πραγματοποιήσει άμεσες και έμμεσες επαφές με αμερικανούς αξιωματούχους και προεδρικούς απεσταλμένους. Οι επαφές αυτές συνέβαλαν στην επίτευξη συμφωνιών που οδήγησαν στην απελευθέρωση ορισμένων από τους ομήρους που κρατούσε η οργάνωση.
Ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ είχε τότε χαιρετίσει αυτές τις επαφές, παρότι οι Ηνωμένες Πολιτείες κατατάσσουν τη Χαμάς στις τρομοκρατικές οργανώσεις από το 1997.
Η Γαλλία, από την πλευρά της, δεν εντάσσει επισήμως την οργάνωση στον κατάλογο των τρομοκρατικών οργανώσεων βάσει της εθνικής της νομοθεσίας, παρά τις διώξεις σε βάρος προσώπων ή φορέων που φέρονται να εμπλέκονται στη χρηματοδότησή της. Η συζήτηση γύρω από το ζήτημα επανήλθε στο προσκήνιο μετά την επίθεση της 7ης Οκτωβρίου, με ορισμένες πολιτικές δυνάμεις να ζητούν τον επίσημο χαρακτηρισμό της Χαμάς ως τρομοκρατικής οργάνωσης.
Αντίθετα, η Ευρωπαϊκή Ένωση εξακολουθεί να περιλαμβάνει τη Χαμάς και τη στρατιωτική της πτέρυγα, τις Ταξιαρχίες Ιζεντίν αλ Κασάμ, στον κατάλογο κυρώσεων για τρομοκρατικές οργανώσεις από το 2001. Τον Μάιο του περασμένου έτους η ΕΕ επέβαλε επίσης πρόσθετες κυρώσεις τόσο στη Χαμάς όσο και στην Παλαιστινιακή Ισλαμική Τζιχάντ.
Ψυχρότητα στις σχέσεις Παρισιού και Τελ Αβίβ
Οι γαλλοϊσραηλινές σχέσεις διανύουν περίοδο πρωτοφανούς έντασης τα τελευταία χρόνια, λόγω των αυξανόμενων διαφωνιών μεταξύ του γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν και του ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου σχετικά με τον πόλεμο στη Γάζα, τις ισραηλινές στρατιωτικές επιχειρήσεις στον Λίβανο και τις επανειλημμένες αεροπορικές επιδρομές στη Συρία.
Η ένταση μεταξύ των δύο πλευρών κλιμακώθηκε μετά την επίσημη αναγνώριση του παλαιστινιακού κράτους από τη Γαλλία, κίνηση που προκάλεσε επικρίσεις από την ισραηλινή κυβέρνηση. Τον περασμένο Αύγουστο ο Νετανιάχου κατηγόρησε τον γάλλο πρόεδρο ότι «τροφοδοτεί τον αντισημιτισμό».
Τι συζητήθηκε στη συνάντηση;
Σύμφωνα με πηγή από την παλαιστινιακή κοινωνία των πολιτών, οι συνομιλίες επικεντρώθηκαν κυρίως στην εσωτερική παλαιστινιακή κατάσταση, συμπεριλαμβανομένης της αναδιάρθρωσης των παλαιστινιακών θεσμών και της ενίσχυσης των προσπαθειών για εθνική συμφιλίωση μεταξύ των διαφόρων παρατάξεων, καθώς και στη διερεύνηση των προοπτικών για την έναρξη μιας πολιτικής διαδικασίας που θα μπορούσε να οδηγήσει στον τερματισμό της ισραηλινοπαλαιστινιακής σύγκρουσης.
Η ίδια πηγή ανέφερε ότι οι συζητήσεις αφορούσαν επίσης τη στήριξη του δικαιώματος των Παλαιστινίων να ιδρύσουν ανεξάρτητο κράτος στα σύνορα της 4ης Ιουνίου 1967, πρόταση που αποτελεί έναν από τους βασικούς άξονες της γαλλικής και διεθνούς προσέγγισης για λύση δύο κρατών.
Η Γαλλία συγκαταλέγεται στους βασικούς υποστηρικτές αυτής της λύσης και, μαζί με τη Σαουδική Αραβία, έχει διαδραματίσει κεντρικό ρόλο το τελευταίο διάστημα στην κινητοποίηση διεθνούς στήριξης για την αναγνώριση του παλαιστινιακού κράτους και στην ενίσχυση της παρουσίας του παλαιστινιακού ζητήματος στα Ηνωμένα Έθνη και σε άλλους διεθνείς οργανισμούς.
Η Χαμάς αντιμετωπίζει ολοένα και μεγαλύτερες πιέσεις στις τρέχουσες διαπραγματεύσεις για το μέλλον της Λωρίδας της Γάζας μετά τον πόλεμο, ιδίως σε ό,τι αφορά την τύχη του οπλισμού της οργάνωσης και τις ρυθμίσεις για την ασφάλεια και τη διακυβέρνηση στην περιοχή.
Σύμφωνα με τις πηγές, η Χαμάς συνδέει κάθε συζήτηση για ενδεχόμενη εγκατάλειψη των όπλων ή αναδιάρθρωση των στρατιωτικών της δυνατοτήτων με την ύπαρξη σαφούς πολιτικής πορείας που θα διασφαλίζει το δικαίωμα του παλαιστινιακού λαού στην αυτοδιάθεση και θα οδηγεί στη δημιουργία ανεξάρτητου παλαιστινιακού κράτους με πλήρη κυριαρχία.
Παλαιές επαφές που αναθερμαίνονται
Παρά τη σημασία της τελευταίας συνάντησης, δεν αποτελεί την πρώτη επαφή μεταξύ της οργάνωσης και γάλλων ή άλλων ευρωπαίων αξιωματούχων. Το 2008 η Χαμάς είχε αποκαλύψει ότι διεξήγαγε συνομιλίες με σειρά ευρωπαίων αξιωματούχων, μεταξύ των οποίων και γαλλικές προσωπικότητες.
Ο τότε υπουργός Εξωτερικών της Γαλλίας, Μπερνάρ Κουσνέρ, είχε παραδεχθεί την ύπαρξη αυτών των επαφών, επισημαίνοντας όμως ότι το Παρίσι δεν θα συνάψει επίσημες σχέσεις με τη Χαμάς αν η οργάνωση δεν αναγνωρίσει το Ισραήλ και δεν εγκαταλείψει τον ένοπλο αγώνα.
Εκείνη την περίοδο ο εκπρόσωπος της Χαμάς, Σάμι Αμπού Ζάχρι, είχε εξηγήσει ότι οι Ευρωπαίοι επιδίωκαν να κατανοήσουν τις θέσεις της οργάνωσης απέναντι στις πολιτικές εξελίξεις και τη δυνατότητα επίτευξης πολιτικής διευθέτησης της σύγκρουσης.
Οι επαφές αυτές συνέπεσαν με τη σταδιακή υιοθέτηση από τη Χαμάς θέσης που αποδέχεται τη δημιουργία παλαιστινιακού κράτους στα σύνορα του 1967 ως μεταβατική λύση, διατηρώντας ωστόσο την άρνησή της να αναγνωρίσει το Ισραήλ, την προσήλωσή της στο δικαίωμα επιστροφής των παλαιστινίων προσφύγων και την αντίληψη ότι η Ανατολική Ιερουσαλήμ πρέπει να είναι πρωτεύουσα του μελλοντικού παλαιστινιακού κράτους.
Το 2009 ο τότε επικεφαλής του πολιτικού γραφείου της Χαμάς, Χάλεντ Μεσάλ, πραγματοποίησε συνάντηση με δύο γάλλους βουλευτές στη Δαμασκό, κίνηση που ανέδειξε τη συνέχιση των ανεπίσημων διαύλων επικοινωνίας μεταξύ των δύο πλευρών.
Το 2017, με αφορμή την ανάληψη της ηγεσίας του πολιτικού γραφείου από τον Ισμαήλ Χανίγια, η Χαμάς προχώρησε σε πολιτικό βήμα εγκρίνοντας έγγραφο στο οποίο εξέφραζε την προθυμία της να αποδεχθεί κράτος στα σύνορα του 1967, διατηρώντας παράλληλα τη θέση της ότι δεν αναγνωρίζει το Ισραήλ.
Τα επόμενα χρόνια η οργάνωση διεύρυνε επίσης το πεδίο των πολιτικών της επαφών με τη Ρωσία, το Ιράν και σειρά αραβικών, ισλαμικών και ευρωπαϊκών χωρών, δηλώνοντας έτοιμη να συνομιλήσει με διάφορους διεθνείς παράγοντες, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Πολιτειών.
Παράλληλα, τα τελευταία χρόνια η Χαμάς επιχείρησε να αμφισβητήσει νομικά τον χαρακτηρισμό της ως τρομοκρατικής οργάνωσης σε ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες, ιδίως στο Ηνωμένο Βασίλειο, συνεργαζόμενη με διεθνή δικηγορικά γραφεία και αξιοποιώντας διάφορες νομικές πρωτοβουλίες.
Οι προσπάθειες αυτές στηρίχθηκαν σε έγγραφα και νομικά επιχειρήματα που παρουσίασαν στελέχη της οργάνωσης, μεταξύ των οποίων ο Μούσα Αμπού Μαρζούκ, μέλος του πολιτικού γραφείου και επικεφαλής του γραφείου διεθνών σχέσεων. Σε ένα από τα έγγραφα αυτά υποστήριζε ότι η Χαμάς θεωρεί τον εαυτό της παλαιστινιακό εθνικοαπελευθερωτικό κίνημα και όχι οργάνωση εχθρική προς τους Εβραίους, καθώς και ότι δεν αντιλαμβάνεται τον εαυτό της ως απειλή για τις δυτικές χώρες.