Περισσότεροι από 10.000 συμμετέχοντες, μεταξύ τους εκπρόσωποι από 102 χώρες, εξετάζουν την πρόσβαση στις αγορές, τις μεταφορικές συνδέσεις, την πράσινη ενέργεια, τις ψηφιακές εξαγωγές και τις πολιτικές για τη μετατροπή δεσμεύσεων σε έργα.
Η πέμπτη διοργάνωση του Διεθνούς Επενδυτικού Φόρουμ Τασκένδης (πηγή στα Αγγλικά) ολοκληρώθηκε με την υπογραφή 166 συμφωνιών συνολικής αξίας 43,1 δισ. δολαρίων (37,6 δισ. ευρώ), μεταξύ των οποίων 139 νέα έργα ύψους 31,8 δισ. δολαρίων (27,7 δισ. ευρώ), σύμφωνα με τα στοιχεία που δόθηκαν στη δημοσιότητα μετά το τέλος της διοργάνωσης.
Περισσότεροι από 10.000 συμμετέχοντες εγγράφηκαν για την τριήμερη συνάντηση, μεταξύ αυτών 3.802 ξένοι σύνεδροι από 102 χώρες. Τα στοιχεία αναδεικνύουν τη διεθνή εμβέλεια του φόρουμ. Η επόμενη φάση είναι η χρηματοδότηση και η υλοποίηση.
Ο Ουζμπέκος πρόεδρος Σαβκάτ Μιρζιγιογέφ δήλωσε ότι η επενδυτική πολιτική της χώρας αποσκοπεί σε κάτι περισσότερο από την εισροή ξένων κεφαλαίων.
«Για εμάς, οι επενδύσεις είναι κάτι πολύ περισσότερο από μια πηγή κεφαλαίων. Αποτελούν καταλύτη για προηγμένες τεχνολογίες, σύγχρονη γνώση και τεχνογνωσία, νέες θέσεις εργασίας και ανάπτυξη που συμβαδίζει με τις απαιτήσεις ενός ταχέως μεταβαλλόμενου κόσμου», είπε στους συμμετέχοντες.
Οι μεταρρυθμίσεις δοκιμάζονται στην αγορά
Οι επενδυτές που μίλησαν στο Euronews συνέδεσαν επανειλημμένα τις μελλοντικές ροές κεφαλαίων με την αντοχή του προγράμματος μεταρρυθμίσεων του Ουζμπεκιστάν.
«Η ατζέντα των μεταρρυθμίσεων χρειάζεται ιστορικό επιδόσεων. Δεν μπορείς να αλλάξεις τα πράγματα από τη μια μέρα στην άλλη. Ο κόσμος χρειάζεται αποδείξεις για να το διαπιστώσει. Όμως πλέον έχουμε πολλά χρόνια αποδείξεων», δήλωσε η Τζούλια Χότζετ, διευθύνουσα σύμβουλος του Χρηματιστηρίου του Λονδίνου.
Μια πρώτη ένδειξη ήρθε μέσω της διπλής εισαγωγής του Εθνικού Επενδυτικού Ταμείου του Ουζμπεκιστάν (UzNIF) στα χρηματιστήρια του Λονδίνου και της Τασκένδης. Το ταμείο κατέχει συμμετοχές σε 13 κρατικές εταιρείες. Η δημόσια προσφορά του προσέλκυσε ζήτηση άνω των 2,8 δισ. δολαρίων (2,44 δισ. ευρώ) και άντλησε σχεδόν 700 εκατ. δολάρια (610 εκατ. ευρώ).
Η Franklin Templeton διαχειρίζεται το UzNIF και συμμετείχε άμεσα στη διάθεση του ταμείου στα χρηματιστήρια του Λονδίνου και της Τασκένδης.
Ο Μάριους Νταν, διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας για την Κεντρική Ασία, δήλωσε ότι η εισαγωγή θα μπορούσε να αποτελέσει πρώιμο βήμα για την ανάπτυξη μιας ευρύτερης εγχώριας κεφαλαιαγοράς.
«Σε πέντε χρόνια από τώρα θα καθόμαστε εδώ, θα κοιτάμε πίσω και ολόκληρη η κεφαλαιαγορά θα έχει εντελώς διαφορετική εικόνα», είπε, προβλέποντας περισσότερες εισηγμένες εταιρείες, μεγαλύτερη ρευστότητα και αυξημένη συμμετοχή ξένων θεσμικών επενδυτών.
Η περαιτέρω ανάπτυξη θα εξαρτηθεί επίσης από το κατά πόσο οι επενδυτές μπορούν να μετακινούν ελεύθερα τα κεφάλαια και τα κέρδη τους. Η κυβέρνηση αναφέρει ότι οι μεταρρυθμίσεις που εισήχθησαν από το 2017 έχουν μειώσει τους φόρους και έχουν άρει τους περιορισμούς στη μετατροπή συναλλάγματος και στη μεταφορά κερδών στο εξωτερικό.
«Κάθε επενδυτής μπορεί να έρθει, να επενδύσει και να μεταφέρει τα έσοδά του εκτός της χώρας μέσα σε μία ημέρα», είπε ο υπουργός Επενδύσεων, Βιομηχανίας και Εμπορίου του Ουζμπεκιστάν, Λαζίζ Κουντρατόφ.
Διπλωματία και παρουσία αμερικανικών εταιρειών
Το φόρουμ συνέπεσε με τις επισκέψεις του Γερμανού προέδρου Φρανκ-Βάλτερ Σταϊνμάγερ και του Αλβανού προέδρου Μπαϊράμ Μπέγαι, καθώς και πρωθυπουργών και ανώτερων αξιωματούχων από όλη την Κεντρική Ασία και γειτονικές χώρες.
Ένα επιχειρηματικό φόρουμ ΗΠΑ–Ουζμπεκιστάν συγκέντρωσε εκπροσώπους 193 αμερικανικών εταιρειών. Στελέχη της Boeing, της Visa, της JPMorgan, της Meta, της Air Products και της Franklin Templeton είχαν επίσης συνομιλίες με την ουζμπεκική κυβέρνηση.
Στις συναντήσεις τέθηκαν στην ατζέντα το εμπόριο, οι μεταφορές, η ενέργεια και η περιφερειακή συνεργασία, μαζί με τη μεταρρύθμιση των κεφαλαιαγορών.
Από την απόσταση στις διασυνδέσεις
Για χρόνια, πολλοί επενδυτές έβλεπαν την Κεντρική Ασία κυρίως μέσα από το πρίσμα της απόστασής της από τις μεγάλες αγορές. Νέοι σιδηρόδρομοι, ενεργειακές διασυνδέσεις και διάδρομοι μεταφορών αποσκοπούν στη δημιουργία επιπλέον διαδρομών προς την Ευρώπη, την Ασία και τα νότια λιμάνια.
Ο σιδηρόδρομος Κίνα–Κιργιζιστάν–Ουζμπεκιστάν, ο Μεσαίος Διάδρομος μέσω της Κασπίας Θάλασσας και η προτεινόμενη διαδρομή Trans-Afghan συγκαταλέγονται στα έργα που αποσκοπούν στη βελτίωση της πρόσβασης της περίκλειστης περιοχής στις διεθνείς αγορές.
Το Ουζμπεκιστάν αναμένει επίσης ότι η καλύτερη συνδεσιμότητα θα στηρίξει τον τουρισμό.
«Στόχος μας είναι να αυξήσουμε τη δαπάνη των επισκεπτών και να διευρύνουμε τις δυνατότητες για τουρισμό υψηλότερης προστιθέμενης αξίας», δήλωσε ο Αμπντουλαζίς Ακουλόφ, πρόεδρος της Επιτροπής Τουρισμού της χώρας.
Οι αναπτυξιακές τράπεζες επανεξετάζουν επίσης τις προοπτικές ανάπτυξης της Κεντρικής Ασίας.
«Η Κεντρική Ασία είναι σήμερα μία από τις πιο εντυπωσιακές περιοχές ως προς την οικονομική ανάπτυξη», δήλωσε ο Μάρεκ Μόρα, αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων.
«Πιστεύω ότι είναι μόνο θέμα χρόνου να αρχίσουν οι άνθρωποι να μιλούν για τις τίγρεις της Κεντρικής Ασίας».
Ψηφιακές εξαγωγές, ενέργεια και πόροι
Το Ουζμπεκιστάν επιδιώκει να μετατρέψει την ταχύτερη ανάπτυξη και τις ισχυρότερες διασυνδέσεις σε εξαγωγές και βιομηχανίες υψηλότερης προστιθέμενης αξίας.
Ο υπουργός Ψηφιακών Τεχνολογιών Σερζόντ Σερμάτοφ δήλωσε ότι οι ετήσιες εξαγωγές υπηρεσιών πληροφορικής αυξήθηκαν από λιγότερο από 1 εκατ. δολάρια (871.200 ευρώ) το 2017 σε 1 δισ. δολάρια (872 εκατ. ευρώ) πέρυσι.
Η κυβέρνηση σχεδιάζει επίσης να αυξήσει το μερίδιο της πράσινης ενέργειας στο 54% της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας και να προσελκύσει επενδύσεις σε δίκτυα, αποθήκευση, τεχνητή νοημοσύνη και κέντρα δεδομένων.
Ο Ράτζιτ Νάντα, διευθύνων σύμβουλος της DataVolt, ανέφερε ότι το κεφάλαιο, η ενέργεια και το ανθρώπινο δυναμικό είναι όλα απαραίτητα για την επιτυχή υιοθέτηση της τεχνητής νοημοσύνης.
Η ουζμπεκική κυβέρνηση εκτιμά την αξία του ορυκτού πλούτου της χώρας σε 3 τρισ. δολάρια (2,62 τρισ. ευρώ), συμπεριλαμβανομένου χρυσού, χαλκού, ουρανίου και άλλων στρατηγικών υλικών.
Ο Μαρκ Ρόμπινσον, εκτελεστικός διευθυντής της Πρωτοβουλίας για τη Διαφάνεια στις Εξορυκτικές Βιομηχανίες, προειδοποίησε ότι ο πλούτος σε πόρους δεν μεταφράζεται αυτομάτως σε ευρύτερη ευημερία.
«Οι χώρες πρέπει να μετατρέψουν αυτόν τον πλούτο σε φυσικούς πόρους σε μακροπρόθεσμα οφέλη», είπε.
Οι επενδυτές συμμετέχουν στη διαμόρφωση πολιτικής
Η εγχώρια εμπιστοσύνη μπορεί επίσης να επηρεάσει τον τρόπο με τον οποίο οι διεθνείς επενδυτές αξιολογούν τη χώρα.
«Τη στιγμή που ο ίδιος ο πληθυσμός σας αρχίζει να πιστεύει ότι είναι ασφαλές να επενδύει, να επεκτείνει επιχειρήσεις εδώ, αυτό είναι το πιο ισχυρό μήνυμα προς τον υπόλοιπο κόσμο», δήλωσε ο ειδικός εκπρόσωπος της ΕΕ για την Κεντρική Ασία, Έντουαρντς Στίπραϊς.
Στους ξένους επενδυτές παρέχεται επίσης ένας επίσημος δίαυλος για να προτείνουν αλλαγές πολιτικής. Το Συμβούλιο Ξένων Επενδυτών περιλαμβάνει πλέον 85 εταιρείες από 19 χώρες και 23 κλάδους. Η δουλειά του έχει οδηγήσει σε 21 πρωτοβουλίες και οκτώ κανονιστικές πράξεις, σύμφωνα με τα τελικά στοιχεία του φόρουμ.
Η κυβέρνηση αναφέρει ότι 120 νέες συστάσεις, που καλύπτουν τον τραπεζικό τομέα, την ενέργεια, την τεχνητή νοημοσύνη, τις κεφαλαιαγορές και την εταιρική διακυβέρνηση, θα ενταχθούν σε έναν επίσημο οδικό χάρτη μεταρρυθμίσεων. Η εφαρμογή τους θα παρακολουθείται και η πρόοδος θα αναφέρεται απευθείας στον πρόεδρο Σαβκάτ Μιρζιγιογέφ.