Το ενεργειακό σοκ, η κρίση χρέους της Γαλλίας και η αναζωπύρωση του δολαρίου υπερίσχυσαν δύο αυξήσεων επιτοκίων της ΕΚΤ
Το ενιαίο νόμισμα της Ευρώπης υποχώρησε την Τετάρτη σε επίπεδα έναντι του αμερικανικού δολαρίου που είχαν να εμφανιστούν από τα μέσα Μαΐου πέρυσι και έναντι της βρετανικής λίρας από τις αρχές Ιουνίου πέρυσι, καθώς η εκτόξευση του ενεργειακού κόστους, η αναταραχή στην αγορά ομολόγων γύρω από τα δημόσια οικονομικά της Γαλλίας και η ενίσχυση του δολαρίου πιέζουν το ευρώ.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Η πτώση καταγράφεται παρότι η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ECB) έχει αυξήσει τα επιτόκια δύο φορές φέτος, κάτι που υπό κανονικές συνθήκες στηρίζει ένα νόμισμα.
Την Τετάρτη το ευρώ κινήθηκε γύρω στα 1,111 δολάρια, στο χαμηλότερο επίπεδο από τα μέσα Μαΐου 2025 και κάτω από το χαμηλό που είχε καταγράψει για πρώτη φορά νωρίτερα μέσα στον μήνα, προτού ανακάμψει ελαφρά στα 1,121 δολάρια στις πρώτες συναλλαγές της Πέμπτης.
Από τα τέλη Αυγούστου η ισοτιμία έχει υποχωρήσει πάνω από 5%, διαγράφοντας πλήρως την ανάκαμψη που σημειώθηκε το καλοκαίρι.
Έναντι της βρετανικής λίρας, έφτασε περίπου στις 0,842 λίρες την Τετάρτη, στο χαμηλότερο επίπεδο από τις αρχές Ιουνίου 2025, και ανέκαμψε ελαφρά γύρω στις 0,846 λίρες την Πέμπτη. Συνολικά είναι μειωμένο περίπου κατά 2% από τα τέλη Σεπτεμβρίου, σβήνοντας τα κέρδη που είχε καταγράψει από τα μέσα Ιουλίου.
Κάθε ισοτιμία έχει δύο πλευρές, επομένως η πτώση του ευρώ αντανακλά και την ενίσχυση του αμερικανικού δολαρίου.
Ο δείκτης δολαρίου, που το μετρά έναντι βασικών νομισμάτων, έφτασε σε υψηλό 18 μηνών την Τετάρτη, αφού ο πληθωρισμός στις ΗΠΑ αυξήθηκε στο 3,7% τον Σεπτέμβριο, ξεπερνώντας τις προβλέψεις.
Οι αυξήσεις επιτοκίων δεν προσφέρουν ασπίδα
Τα στοιχεία για τον πληθωρισμό στις ΗΠΑ ουσιαστικά διπλασίασαν τα στοιχήματα των επενδυτών ότι η Federal Reserve θα αυξήσει τα επιτόκια στις 28 Οκτωβρίου. Το βασικό της επιτόκιο ήδη βρίσκεται στο 3,75%–4%, σαφώς πάνω από το 2,5% της ΕΚΤ.
Η ΕΚΤ αύξησε το επιτόκιο καταθέσεων κατά ένα τέταρτο της μονάδας στο 2,5% στις 10 Σεπτεμβρίου, για δεύτερη φορά φέτος, αντιδρώντας στο ενεργειακό σοκ από τον πόλεμο στο Ιράν, καθώς η Ευρώπη εισάγει το μεγαλύτερο μέρος της ενέργειάς της και είναι πιο εκτεθειμένη στην άνοδο των τιμών του πετρελαίου σε σχέση με τις ΗΠΑ.
Έκτοτε ο πληθωρισμός στην ευρωζώνη ανέβηκε στο 3,8%, στο υψηλότερο επίπεδο τριών ετών.
Οι αγορές αυτή τη στιγμή προεξοφλούν ότι η ΕΚΤ θα διατηρήσει αμετάβλητα τα επιτόκια στις 29 Οκτωβρίου, πριν προχωρήσει σε νέα αύξηση τον Δεκέμβριο.
«Μάλλον θα χρειαστεί να αυξήσουμε ξανά», δήλωσε ο διοικητής της κεντρικής τράπεζας του Βελγίου Πιερ Βουνς στο Bloomberg την Τετάρτη.
Ο πρόεδρος της Bundesbank Γιοαχίμ Νάγκελ εμφανίστηκε πιο υπομονετικός, αναφέροντας στις αρχές του μήνα ότι «μέχρι στιγμής δεν υπάρχουν σαφή σημάδια πως ο πληθωρισμός έχει περάσει στη διαμόρφωση τιμών και μισθών».
Στο Ηνωμένο Βασίλειο, τα ισχυρά οικονομικά στοιχεία έχουν ενισχύσει τα στοιχήματα ότι η Bank of England θα αυξήσει επίσης τα επιτόκια τον Νοέμβριο, στηρίζοντας τη βρετανική λίρα.
Κρίση γαλλικού χρέους
Η πρόσθετη απόδοση που απαιτούν οι επενδυτές για να κρατούν γαλλικό αντί για γερμανικό 10ετές χρέος, ένας δείκτης νευρικότητας, ξεπέρασε τις 150 μονάδες βάσης νωρίτερα μέσα στον μήνα, το υψηλότερο επίπεδο από την κρίση χρέους της ευρωζώνης γύρω στο 2011.
Ο προϋπολογισμός της γαλλικής κυβέρνησης για το 2027, που στοχεύει σε εξοικονόμηση περίπου 54 δισ. ευρώ και στη μείωση του ελλείμματος στο 5% του ΑΕΠ από το αναμενόμενο 5,4% φέτος, αναμένεται να έχει δύσκολη πορεία σε ένα διχασμένο κοινοβούλιο, όπου η συζήτηση ξεκίνησε την Τρίτη μέσα σε φοιτητικές διαδηλώσεις που διεκδικούν πρόσθετη δημόσια χρηματοδότηση για το εκπαιδευτικό σύστημα.
Το δημόσιο χρέος της Γαλλίας έφτασε σε ιστορικό υψηλό 119% του ΑΕΠ στα τέλη Ιουνίου 2026, σύμφωνα με τα στοιχεία της INSEE. Αυτό αντιστοιχεί σε περίπου 3,59 τρισ. ευρώ και είναι διπλάσιο του επίσημου ορίου της ΕΕ για τον λόγο χρέους προς ΑΕΠ, που είναι 60%.
Η πρόεδρος της ΕΚΤ Κριστίν Λαγκάρντ έχει ψαλιδίσει τις ελπίδες για βοήθεια από την κεντρική τράπεζα.
«Η πρωταρχική και πρώτη λύση βρίσκεται εντός της ίδιας της Γαλλίας [...] και έχει να κάνει με τη δημοσιονομική πολιτική», ανέφερε την Τετάρτη στο περιθώριο της ετήσιας συνόδου του IMF και του World Bank Group στην Μπανγκόκ.
Η Ισπανία, την ίδια στιγμή, οδεύει σε πρόωρες εκλογές στις 29 Νοεμβρίου, προσθέτοντας νέα πολιτική αβεβαιότητα που ταράζει τις ευρωπαϊκές αγορές.
Το επόμενο σημείο αναφοράς για τους επενδυτές θα είναι τα τελικά στοιχεία για τον πληθωρισμό στην ευρωζώνη την Παρασκευή, και στη συνέχεια οι αποφάσεις επιτοκίων από τη Federal Reserve στις 28 Οκτωβρίου και από την ΕΚΤ μία ημέρα αργότερα.