Ο κίνδυνος διάχυσης της σύρραξης θέτει σε κατάσταση συναγερμού τις αγορές πετρελαίου παγκοσμίως - Το ιρανικό πετρέλαιο και τα Στενά του Ορμούζ
Οι διεθνείς αγορές πετρελαίου προετοιμάζονται για ένα ισχυρό σοκ, καθώς η κοινή επίθεση ΗΠΑ-Ισραήλ κατά του Ιράν ενέχει τον κίνδυνο διατάραξης της παγκόσμιας προσφοράς αργού, προκαλώντας σημαντική άνοδο των τιμών.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Πέρα από σημαντικός παραγωγός πετρελαίου, η Τεχεράνη έχει επανειλημμένα απειλήσει με αποκλεισμό τα Στενά του Ορμούζ, βασικής θαλάσσιας οδού μεταφοράς πετρελαίου.
Το 1974, το Ιράν ήταν ο τρίτος μεγαλύτερος παραγωγός στον κόσμο μετά τις ΗΠΑ και τη Σαουδική Αραβία, αλλά μπροστά από τη Ρωσία. Ωστόσο, η παραγωγή πετρελαίου του δέχθηκε πλήγμα μετά την επιβολή κυρώσεων από τις ΗΠΑ το 1979.
Το Ιράν από την παραγωγή περίπου έξι εκατομμυρίων βαρελιών την ημέρα έφτασε σήμερα σε περίπου 3,1 εκατομμύρια βαρέλια, σύμφωνα με τον ΟΠΕΚ, του οποίου το Ιράν είναι μέλος.
Το Ιράν εξακολουθεί να κατατάσσεται στους δέκα μεγαλύτερους παραγωγούς πετρελαίου στον κόσμο. Το αργό πετρέλαιό της Τεχεράνης έχει σχετικά μικρό κόστος εξόρυξης, με μόλις 10 δολάρια (8,46 ευρώ) ανά βαρέλι, γεγονός που το καθιστά ιδιαίτερα κερδοφόρο.
Συγκριτικά, στον Καναδά και τις Ηνωμένες Πολιτείες το κόστος κυμαίνεται συνήθως από 40 δολάρια (33,85 ευρώ) έως 60 δολάρια (50,77 ευρώ) ανά βαρέλι. Μόνο η Σαουδική Αραβία, το Ιράκ, το Κουβέιτ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα βλέπουν παρόμοιο χαμηλό κόστος παραγωγής.
Η Κίνα παραμένει βασικός καταναλωτής του ιρανικού πετρελαίου, με περισσότερο από το 80% των εξαγωγών του Ιράν να κατευθύνονται στα κινεζικά διυλιστήρια.
Μεγαλύτερος κίνδυνος για τις διεθνείς αγορές πετρελαίου αποτελούν οι προειδοποιήσεις που εξέδωσε το Ιράν σχετικά με το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, ενός κρίσιμου θαλάσσιου διαδρόμου που συνδέει τις πετρελαιοπαραγωγές χώρες της Μέσης Ανατολής με τον υπόλοιπο κόσμο.
Στενά του Ορμούζ
Το 2024, περίπου 20 εκατομμύρια βαρέλια αργού πετρελαίου περνούσαν από τα Στενά του Ορμούζ καθημερινά, αριθμός που ισοδυναμεί με σχεδόν το 20% της παγκόσμιας κατανάλωσης πετρελαίου, σύμφωνα με έκθεση της αμερικανικής Υπηρεσίας Ενεργειακών Πληροφοριών (EIA). (πηγή στα Αγγλικά)
"Ο πορθμός είναι αρκετά βαθύς και φαρδύς ώστε να μπορεί να εξυπηρετεί τα μεγαλύτερα δεξαμενόπλοια αργού πετρελαίου στον κόσμο και αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα πετρελαϊκά chokepoints του κόσμου. Μεγάλες ποσότητες πετρελαίου ρέουν μέσω των Στενών και υπάρχουν πολύ λίγες εναλλακτικές επιλογές για τη μεταφορά πετρελαίου εάν αυτό κλείσουν", αναφέρεται στην έκθεση.
Οι εντάσεις στην περιοχή κλιμακώνονται καθώς η Ουάσινγκτον και η Τεχεράνη προσπαθούν να καταλήξουν σε συμφωνία για τον περιορισμό των πυρηνικών δραστηριοτήτων του Ιράν.
Την περασμένη εβδομάδα, το Ιράν απηύθυνε νέες προειδοποιήσεις προς τις ΗΠΑ σχετικά με τη στρατιωτική τους παρουσία στην περιοχή και έκλεισε προσωρινά τα Στενά του Ορμούζ για ασκήσεις με πραγματικά πυρά.
Ήταν η δεύτερη φορά τις τελευταίες εβδομάδες που το Ιράν πραγματοποιούσε άσκηση με πραγματικά πυρά στην περιοχή. Ωστόσο, ήταν η πρώτη φορά που το Ιράν έκλεισε τον κρίσιμο θαλάσσιο διάδρομο αφότου οι ΗΠΑ απείλησαν την Τεχεράνη με στρατιωτική δράση.