Κι αυτό παρόλο που τα μέσα εισοδήματα είναι υψηλότερα από ό,τι στις περισσότερες δυτικοευρωπαϊκές χώρες
Η σύγκριση των οικονομιών και της φτώχειας αποτελεί πρόκληση, καθώς οι διαφορετικές μετρήσεις μπορεί να οδηγήσουν σε διαφορετικά αποτελέσματα. Ο Olivier Sterck, αναπληρωτής καθηγητής Οικονομικών στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, έχει αναπτύξει έναν νέο τρόπο μέτρησης της φτώχειας, τον οποίο αποκαλεί "μέση φτώχεια".
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Διαπιστώνει ότι "η μέση φτώχεια είναι σημαντικά υψηλότερη στις ΗΠΑ, παρόλο που τα μέσα εισοδήματα είναι υψηλότερα από ό,τι στις περισσότερες δυτικοευρωπαϊκές χώρες".
Όταν το κατά κεφαλήν Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (ΑΕΠ) συγκρίνεται μεταξύ των ΗΠΑ και της Ευρώπης, τα στοιχεία δείχνουν ένα εντυπωσιακό αποτέλεσμα: η φτωχότερη πολιτεία των ΗΠΑ συναγωνίζεται τη Γερμανία.
Το τρίτο τρίμηνο του 2024, το Μισισίπι, η φτωχότερη πολιτεία των ΗΠΑ, είχε κατά κεφαλήν ΑΕΠ 49.780 ευρώ (53.872 δολάρια). Στη Γερμανία, ήταν 51.304 ευρώ το 2024 - μια διαφορά μόλις περίπου 1.500 ευρώ.
Σε όρους ισοτιμίας αγοραστικής δύναμης (PPP), οι ΗΠΑ βρίσκονται σε σημαντικά ισχυρότερη θέση από τις περισσότερες χώρες της ΕΕ, εκτός από το Λουξεμβούργο και την Ιρλανδία, όπως δείχνει άρθρο του Euronews Business .
Τι είναι η "μέση φτώχεια";
Ωστόσο, ο Olivier Sterck τονίζει ότι η θεώρηση της φτώχειας ως φάσματος αλλάζει τη συζήτηση. Αποκαλύπτει τι παραλείπουν οι γραμμές φτώχειας και γιατί η ανισότητα έχει τόσο μεγάλη σημασία.
Σύμφωνα με την έρευνα του Sterck, η οποία δημοσιεύθηκε στο SSRN, ένα διαδικτυακό αποθετήριο ακαδημαϊκών εργασιών, η "μέση φτώχεια" ορίζεται ως ο μέσος χρόνος που απαιτείται για να κερδίσει κανείς 1 δολάριο. "Το μέτρο είναι περιεκτικό, ευαίσθητο στην κατανομή, αποσυνθέσιμο και ευθυγραμμίζεται με τον τρόπο με τον οποίο τόσο οι ειδικοί όσο και το κοινό αντιλαμβάνονται τη φτώχεια", λέει.
Το 1 δολάριο μετριέται σε διεθνή δολάρια. Αυτό σημαίνει ότι αγοράζει την ίδια ποσότητα αγαθών και υπηρεσιών σε οποιαδήποτε χώρα όπως ένα δολάριο ΗΠΑ στις Ηνωμένες Πολιτείες. Χρησιμοποιείται συχνά μαζί με τα δεδομένα της ισοτιμίας αγοραστικής δύναμης (PPP). Ο "χρόνος" αναφέρεται σε μια ημέρα ζωής για οποιονδήποτε, σε οποιαδήποτε ηλικία και υπό οποιεσδήποτε συνθήκες - όχι μόνο στις ώρες που εργάζεται κάποιος με μια δουλειά.
Χρόνος που απαιτείται για να κερδίσετε 1 δολάριο σε διεθνή δολάρια
Από το 2025, ο χρόνος που απαιτείται για να κερδίσει κανείς 1 δολάριο είναι 63 λεπτά στις ΗΠΑ. Αυτό είναι περίπου το διπλάσιο του μέσου όρου στη Γερμανία, τη Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο.
Στη Γερμανία, τη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης, χρειάζονται 26 λεπτά. Στη Γαλλία, ο αριθμός είναι 31 λεπτά, ενώ στο Ηνωμένο Βασίλειο αυξάνεται ελαφρώς στα 34 λεπτά.
Τα στοιχεία αυτά υποδηλώνουν ότι ο μέσος όρος φτώχειας στις ΗΠΑ είναι περίπου διπλάσιος από αυτόν των τριών αυτών χωρών.
Χρησιμοποιώντας αυτό το μέτρο, ο Sterck διαπιστώνει ότι η παγκόσμια φτώχεια έχει μειωθεί κατά 55% από το 1990. Ο χρόνος που απαιτείται για να κερδηθεί 1 δολάριο έχει μειωθεί από περίπου μισή ημέρα σε πέντε ώρες.
Η μέση φτώχεια αυξάνεται στις ΗΠΑ, μειώνεται στην Ευρώπη
Το νέο μέτρο δείχνει επίσης ότι η μέση φτώχεια στις ΗΠΑ αυξάνεται σχεδόν συνεχώς από το 1990, παρά την ισχυρή αύξηση του μέσου εισοδήματος. Αντίθετα, έχει μειωθεί διαχρονικά στις περισσότερες άλλες χώρες υψηλού εισοδήματος.
Για παράδειγμα, το 1990, χρειάζονταν 43 λεπτά για να κερδίσει κανείς 1 δολάριο στις ΗΠΑ. Αυτό ήταν σχεδόν το ίδιο με τη Γαλλία (42 λεπτά) και μικρότερο από το Ηνωμένο Βασίλειο (51 λεπτά). Η Γερμανία είχε τον χαμηλότερο χρόνο με 34 λεπτά.
"Πάρτε δύο άτομα τυχαία από τους πληθυσμούς αυτών των χωρών: ο αναμενόμενος λόγος των εισοδημάτων τους είναι πάνω από 4 στις ΗΠΑ, αλλά μόνο περίπου 1,5 στις τρεις ευρωπαϊκές χώρες. Αυτό δείχνει πώς τα επίπεδα εισοδήματος είναι πολύ πιο διασκορπισμένα στις ΗΠΑ.
Ως αποτέλεσμα, υπάρχει υψηλότερο ποσοστό ατόμων με χαμηλά εισοδήματα στις ΗΠΑ και χρειάζονται περισσότερο χρόνο για να κερδίσουν 1 δολάριο", δήλωσε ο Olivier Sterck στο Euronews Business.
Αύξηση του μέσου εισοδήματος έναντι της μέσης ανισότητας
Σύμφωνα με αυτή τη μέτρηση, ο χρόνος που απαιτείται για να κερδηθεί 1 δολάριο έχει αυξηθεί κατά 20 λεπτά ή 47% στις ΗΠΑ τα τελευταία 35 χρόνια. Και οι τρεις ευρωπαϊκές οικονομίες κατέγραψαν μείωση, με το Ηνωμένο Βασίλειο να σημειώνει τη μεγαλύτερη πτώση.
Γιατί συμβαίνει αυτό; Επισημαίνει ότι, και στις τέσσερις χώρες, το μέσο εισόδημα αυξήθηκε κατά λίγο περισσότερο από 1% ετησίως τις τελευταίες δεκαετίες, σύμφωνα με τα στοιχεία της Παγκόσμιας Τράπεζας PIP. Ωστόσο, στις ΗΠΑ, η μέση ανισότητα αυξήθηκε κατά περίπου 2,2% ετησίως, ξεπερνώντας την αύξηση του εισοδήματος.
"Αυτό εξηγεί γιατί η μέση φτώχεια αυξήθηκε στις ΗΠΑ: η μέση ανισότητα αυξήθηκε ταχύτερα από το μέσο εισόδημα", λέει.
Αντίθετα, στο Ηνωμένο Βασίλειο, τη Γαλλία και τη Γερμανία, η ανισότητα παρέμεινε σχετικά σταθερή, οπότε η αύξηση του εισοδήματος μεταφράστηκε σε μείωση της μέσης φτώχειας.
Πώς οι αναπτυσσόμενες οικονομίες γίνονται φτωχότερες
"Πώς μπορεί η οικονομία μιας πλούσιας χώρας να αναπτύσσεται και παρ' όλα αυτά να γίνεται φτωχότερη;" διερωτάται ο Sterck, αναφερόμενος στις ΗΠΑ στο άρθρο του για το The Conversation.
Η απάντησή του είναι απλή: η ανισότητα.
Σημειώνει ότι η φτώχεια μπορεί να αλλάξει για δύο βασικούς λόγους: τα εισοδήματα αυξάνονται ή μειώνονται ή η κατανομή του εισοδήματος γίνεται περισσότερο ή λιγότερο άνιση.
Στην περίπτωση των ΗΠΑ, η μέση φτώχεια αυξάνεται ακόμη και σε μια αναπτυσσόμενη οικονομία, επειδή η ανισότητα αυξάνεται ταχύτερα από την αύξηση των εισοδημάτων.
"Και οι ΗΠΑ έχουν μια από τις πιο άνισες οικονομίες στον κόσμο, και μακράν την πιο άνιση μεταξύ των πλούσιων χωρών. Και στις 50 πολιτείες, η ανισότητα έχει αυξηθεί απότομα από το 1990, ανεξάρτητα από τον πολιτικό προσανατολισμό, τη δημογραφική σύνθεση ή την οικονομική δομή", γράφει.
Η εισοδηματική ανισότητα, μετρούμενη με τον συντελεστή Gini, είναι υψηλότερη στις ΗΠΑ από ό,τι στις μεγάλες ευρωπαϊκές οικονομίες. Οι υψηλότερες τιμές υποδηλώνουν μεγαλύτερη ανισότητα.