Το Brent ξεπερνά τα 100 δολάρια το βαρέλι: ΗΠΑ καταστρέφουν πέντε ιρανικά τάνκερ, ιρανικά πλήγματα στην Ιορδανία κρατούν σχεδόν κλειστά τα Στενά του Ορμούζ από τον Φεβρουάριο
Το συμβόλαιο εγγύτερης λήξης στο Brent, το διεθνές σημείο αναφοράς για τις τιμές του πετρελαίου, ξεπέρασε και πάλι την Τετάρτη το πρωί τα 100 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό σημείο αναφοράς, το WTI, κινήθηκε γύρω στα 95 δολάρια.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Οι τιμές έχουν αυξηθεί σχεδόν 20% από τα μέσα της περασμένης εβδομάδας, καθώς οι μάχες γύρω από το σημαντικότερο θαλάσσιο σημείο συμφόρησης για τη μεταφορά πετρελαίου παγκοσμίως έχουν για άλλη μια φορά κλιμακωθεί.
Είναι επίσης η πρώτη φορά από τις 23 Ιουλίου που το πετρέλαιο φτάνει ξανά το όριο των 100 δολαρίων.
Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ ανέφερε ότι οι δυνάμεις της κατέστρεψαν στις 8 Σεπτεμβρίου πέντε ιρανικά τάνκερ που μετέφεραν αργό πετρέλαιο, αφού οι Φρουροί της Επανάστασης του Ιράν εκτόξευσαν βαλλιστικούς πυραύλους εναντίον πολεμικού πλοίου του αμερικανικού ναυτικού δύο φορές μέσα σε δύο ημέρες. Η διοίκηση δεν κατονόμασε το πλοίο, αλλά δήλωσε ότι δεν επλήγη και συνέχισε να περιπολεί στα περιφερειακά ύδατα.
Το περιστατικό ήρθε μετά από παρόμοιο πλήγμα στις 5 Σεπτεμβρίου, όταν ιρανικές δυνάμεις εκτόξευσαν βαλλιστικούς πυραύλους εναντίον αμερικανικού αεροπλανοφόρου και αντιτορπιλικού, τα οποία απέφυγαν την επίθεση. Η διοίκηση απάντησε ακινητοποιώντας ή καταστρέφοντας τρία ιρανικά τάνκερ.
Η Τεχεράνη απάντησε με πυραυλικά πλήγματα σε αμερικανική στρατιωτική βάση στην Ιορδανία, όπου τα περισσότερα αναχαιτίστηκαν από την αντιαεροπορική άμυνα, και επανέλαβε τις απειλές ότι θα στοχεύσει τάνκερ σε κουβεϊτιανά και μπαχρεϊνά ύδατα.
Το Ιράν έχει επίσης επανειλημμένα προειδοποιήσει τα πλοία να μην χρησιμοποιούν μη εγκεκριμένες διαδρομές μέσω του Στενού του Χορμούζ.
Ο Μοχσέν Ρεζαΐ, γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας του Ιράν, δήλωσε ότι η Τεχεράνη θα κηρύξει σύντομα ζώνη αποκλεισμού εκτός του στενού, προειδοποιώντας ότι κάθε πλοίο που θα εισέρχεται χωρίς συντονισμό με το Ιράν θα προστίθεται σε λίστα κυρώσεων.
Στην αντιπαράθεση έχει εμπλακεί και η Σαουδική Αραβία, καθώς εγκαταστάσεις της Aramco στην Τζαζάν έγιναν εκ νέου στόχος επίθεσης τη Δευτέρα, αν και οι ζημιές χαρακτηρίστηκαν περιορισμένες.
Περίπου 7 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα συνεχίζουν να διέρχονται από το Στενό του Χορμούζ, έναντι περίπου 20 εκατομμυρίων πριν από την έναρξη του πολέμου στις 28 Φεβρουαρίου.
Δεν διαφαίνεται τέλος
Η στρατιωτική κλιμάκωση εξελίσσεται παράλληλα με την οικονομική.
Η Ουάσιγκτον ξεκίνησε στα τέλη Αυγούστου την επιχείρηση Economic Outcast, μια προσπάθεια να αποκόψει το Ιράν από το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα, στοχεύοντας την πρόσβασή του σε ψηφιακά περιουσιακά στοιχεία, τεχνολογία, χρυσό, αεροπορία και ναυτιλία.
Το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών ενέταξε εξαρχής σχεδόν 60 εταιρείες, φυσικά πρόσωπα και πλοία σε καθεστώς κυρώσεων και έκτοτε προαναγγέλλει νέα μέτρα σε εβδομαδιαία βάση, με την Ευρωπαϊκή Ένωση να εγκρίνει την εκστρατεία αυτόν τον μήνα.
Η ρητορική και των δύο πλευρών έχει σκληρύνει.
Ο υπουργός Πολέμου των ΗΠΑ Πιτ Χέγκσεθ δήλωσε ότι η χώρα «θα καταστρέψει [και θα βυθίσει]» ιρανικά πετρελαιοφόρα τάνκερ αν το Ιράν ανοίξει πυρ σε αμερικανικά σκάφη, ενώ ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου Μοχαμάντ Μπαγίρ Γκαλιμπάφ απάντησε λέγοντας: «χτυπήστε τα περιουσιακά μας στοιχεία και θα χτυπηθείτε».
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ επιμένει ότι ο θαλάσσιος δίαυλος λειτουργεί, αναρτώντας την περασμένη εβδομάδα στο Truth Social ότι «Hormuz volumes are BACK» και υποστηρίζοντας πως 18 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα διέρχονται από εκεί.
Ωστόσο, ο υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ Κρις Ράιτ έδωσε για τη Δευτέρα εκτίμηση 17 εκατομμυρίων βαρελιών αργού και προϊόντων συνολικά, αναγνωρίζοντας ότι ο κυλιόμενος μέσος όρος πολλών ημερών είναι σημαντικά χαμηλότερος.
Κατά τη συνέντευξη Τύπου του Λευκού Οίκου την περασμένη εβδομάδα, ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς απέφυγε επίσης να χαρακτηρίσει τη συνεχιζόμενη σύγκρουση ως πόλεμο και δήλωσε ότι «ο μόνος λόγος που δεν έχουμε παγκόσμια ενεργειακή κρίση είναι η ηγεσία του Προέδρου».
Αντιμέτωποι με τις τελευταίες εξελίξεις, οι αναλυτές αναθεωρούν προς τα πάνω.
Η Goldman Sachs αύξησε τη Δευτέρα κατά 5 δολάρια τις προβλέψεις της για το Brent και το WTI, στα 85 και 80 δολάρια αντίστοιχα για τον Δεκέμβριο, και προειδοποίησε ότι οι τιμές θα μπορούσαν να ξεπεράσουν τα 120 δολάρια του χρόνου, εάν η παραγωγή στον Κόλπο παραμείνει κατά 4 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα κάτω από τα προπολεμικά επίπεδα, αν και η τράπεζα δεν θεωρεί αυτό το σενάριο ως βασικό της.