Μέλη πληρώματος εμπορικής διαστημικής πτήσης πραγματοποίησαν τις πρώτες διαγνωστικές ακτινογραφίες στο διάστημα με φορητή συσκευή με στόχο την καλύτερη υγειονομική φροντίδα σε μακρές αποστολές
Καθώς οι διαστημικές αποστολές γίνονται συχνότερες και διαρκούν περισσότερο, οι ερευνητές αναζητούν τρόπους να φέρουν την υγειονομική περίθαλψη πιο κοντά στους αστροναύτες.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Οι φορητές ιατρικές τεχνολογίες θα μπορούσαν να παίξουν καθοριστικό ρόλο, όπως δείχνει πρόσφατη μελέτη που δοκίμασε μια νέα συσκευή ακτίνων Χ πάνω σε διαστημόπλοιο.
Μέλη του πληρώματος χωρίς ιατρική ειδικότητα σε εμπορική πτήση στο διάστημα πραγματοποίησαν τις πρώτες διαγνωστικές ακτινογραφίες που έχουν ληφθεί κατά τη διάρκεια τροχιακής πτήσης, χρησιμοποιώντας μια φορητή, ασύρματη, ψηφιακή γεννήτρια ακτίνων Χ.
Τα αποτελέσματα, που δημοσιεύθηκαν στο περιοδικό Radiology της Ραδιολογικής Εταιρείας Βόρειας Αμερικής, έδειξαν ότι η ποιότητα των εικόνων ήταν εξίσου καλή με εκείνη στη Γη.
Όλες οι ακτινογραφίες που έγιναν σε πτήση ήταν ισοδύναμες με εκείνες που λήφθηκαν πριν από την εκτόξευση ως προς τη συνολική ποιότητα εικόνας, τη χωρική ανάλυση και την ανάλυση αντίθεσης, όπως σημείωσαν οι ερευνητές.
Ένα από τα βασικά εμπόδια, ωστόσο, παραμένει η πρόκληση της σωστής τοποθέτησης του ασθενούς σε συνθήκες μικροβαρύτητας, μια φυσική κατάσταση στην οποία η αντιλαμβανόμενη έλξη της βαρύτητας είναι εξαιρετικά ασθενής, με αποτέλεσμα αντικείμενα και άνθρωποι να φαίνονται σαν να είναι χωρίς βάρος.
Οι εικόνες από κεντρικές περιοχές του σώματος, όπως ο θώρακας, η λεκάνη και η κοιλιά, αποδείχθηκε ότι είχαν χειρότερη τοποθέτηση σε πτήση σε σύγκριση με τις ακτινογραφίες του χεριού ή του αντιβραχίου.
Η μελέτη έδειξε επίσης ότι η εκτιμώμενη έκθεση των συμμετεχόντων στην ακτινοβολία δεν ήταν μεγαλύτερη από εκείνη που συνδέεται με την τυπική κλινική απεικόνιση στη Γη.
«Για την αεροδιαστημική ιατρική ήταν όνειρο να υπάρχουν περισσότερες από μία μέθοδοι απεικόνισης για τη διάγνωση ασθενειών και τραυματισμών στο διάστημα», δήλωσε η Σέινα Γκίφορντ, επικεφαλής ερευνήτρια στην Mayo Clinic στη Μινεσότα των Ηνωμένων Πολιτειών.
Πρόσθεσε ότι τα παραδοσιακά μηχανήματα ακτίνων Χ είναι πολύ ογκώδη, παράγουν πολλή ακτινοβολία και τείνουν να δίνουν θολές εικόνες όταν υπάρχει κίνηση, κάτι που έκανε την λήψη διαγνωστικών εικόνων σε τροχιά «υπερβολικά τεχνικά απαιτητική».
Το νέο σύστημα SpaceXray επέτρεψε σε μέλη του πληρώματος χωρίς ιατρική ειδικότητα να αποκτούν ακτινογραφικές εικόνες με μόλις τέσσερις ώρες εκπαίδευσης πριν από την πτήση.
Η συσκευή δοκιμάστηκε κατά τη διάρκεια εμπορικής πτήσης της SpaceX που εκτοξεύτηκε στις 31 Μαρτίου 2025 για αποστολή διάρκειας τριών ημερών και 14 ωρών. Κατά την προσγείωση και την ανάκτηση, η γεννήτρια ακτίνων Χ υπέστη επιφανειακές δομικές φθορές, όμως τα εσωτερικά ηλεκτρονικά εξαρτήματα και η παραγωγή ακτίνων Χ δεν επηρεάστηκαν.
«Ένα σύστημα ακτινογραφίας έτοιμο για διαστημικές πτήσεις θα είχε σημαντικές επιπτώσεις όχι μόνο για την υγεία του πληρώματος αλλά και για κρίσιμες μη ιατρικές εργασίες της αποστολής», είπε η Γκίφορντ.
«Για τη διαρκή ανθρώπινη παρουσία στο διάστημα, οι ακτινογραφίες είναι κρίσιμες όχι μόνο για τα μέλη του πληρώματος αλλά και για άλλα στοιχεία της αποστολής, όπως τα ηλεκτρονικά και τις διαστημικές στολές. Ο μόνος τρόπος να δούμε το εσωτερικό αυτών των αντικειμένων χωρίς να τα αποσυναρμολογήσουμε είναι να τα ακτινογραφήσουμε».
Πέρα από τις εφαρμογές στην υγεία, οι ερευνητές σημείωσαν ότι το νέο σύστημα θα μπορούσε να είναι χρήσιμο και σε περιβάλλοντα όπως εμπόλεμες ζώνες ή κοινότητες με περιορισμένους πόρους, διευρύνοντας τον έλεγχο για ασθένειες, συμπεριλαμβανομένης της φυματίωσης.
Τελικά, όπως έγραψαν οι συγγραφείς, τόσο οι κοινότητες που δραστηριοποιούνται στο διάστημα όσο και εκείνες στη Γη αναμένεται να ωφεληθούν όσο η υπερφορητή τεχνολογία ψηφιακής ακτινογραφίας συνεχίζει να εξελίσσεται.