Έκθεση της Διεθνούς Διαφάνειας ΕΕ παρουσιάζει λεπτομερώς τους ευρωβουλευτές που λαμβάνουν χρήματα από τα λόμπι των αγροτών και τον κλάδο των αυτοκινήτων, ενώ παράλληλα δραστηριοποιούνται στους ίδιους τομείς πολιτικής.
Περίπου το 30% των 720 μελών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου αποκτούν συλλογικά παράπλευρο εισόδημα άνω των 6,3 εκατομμυρίων ευρώ ετησίως, πέραν του μισθού τους ως ευρωβουλευτές, σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύθηκε την Πέμπτη.
Τα ευρήματα της Διεθνούς Διαφάνειας ΕΕ δείχνουν ότι ευρωβουλευτές εργάζονται για ομάδες πίεσης αγροτικών επιχειρήσεων, σε συμβουλευτικές εταιρείες του κλάδου των αυτοκινήτων και για μεγάλες χρηματοπιστωτικές εταιρείες - θολώνοντας τα όρια μεταξύ δημόσιων και ιδιωτικών συμφερόντων.
Στην κορυφή της λίστας βρίσκεται ο Γκεόργκε Πιπερέα (ΕCR, Ρουμανία), ο οποίος υπολογίζεται ότι εισπράττει 657.000 ευρώ ετησίως από εξωτερικά εισοδήματα - κυρίως από τη δικηγορική εταιρεία που ίδρυσε.
Τον ακολουθούν στην κατάταξη ο Λοράν Καστιγιό (ΕΛΚ, Γαλλία) και ο Ιταλός Ρομπέρτο Βανάτσι (Πατριώτες για την Ευρώπη, Ιταλία), του οποίου το πολιτικό βιβλίο Il Mondo Al Contrario (2023) αποδείχθηκε μια απροσδόκητη - και προφανώς επικερδής - επιτυχία.
Αυτές οι πρόσθετες πληρωμές έρχονται να προστεθούν στις ετήσιες παροχές που απολαμβάνουν όλοι οι ευρωβουλευτές: βασικός μισθός 124.000 ευρώ, επίδομα δαπανών 59.400 ευρώ και επίδομα παρουσίας 52.800 ευρώ.
Οι ευρωβουλευτές επιτρέπεται να έχουν εξωτερικές δουλειές - αλλά πρέπει να τις δηλώνουν δημοσίως, βάσει κανόνων που ενισχύθηκαν μετά το υποτιθέμενο σκάνδαλο που έγινε γνωστό ως Qatargate.
Ωστόσο, η Διεθνής Διαφάνεια δεν ανησυχεί τόσο για το ύψος των αποδοχών των ευρωβουλευτών, όσο για το ενδεχόμενο να παρεμβαίνουν οι εκτός κοινοβουλίου δουλειές τους στα κοινοβουλευτικά τους καθήκοντα.
«Οι ευρωβουλευτές δεν έχουν το δικαίωμα να αναλαμβάνουν επ'αμοιβή δραστηριότητες άσκησης πίεσης», σύμφωνα με τους εσωτερικούς κανονισμούς του Κοινοβουλίου, δήλωσε στο euronews ο υπεύθυνος πολιτικής της οργάνωσης Ραφαέλ Κεργκουένο.
Αλλά, πρόσθεσε, η ασάφεια αυτού του κανόνα σημαίνει ότι «επαφίεται στη διακριτική ευχέρεια του κάθε πολιτικού να πει αν υπάρχει σύγκρουση συμφερόντων ή όχι».
Η έρευνά του περιγράφει λεπτομερώς περιπτώσεις όπως ο Στέφαν Κέλερ (ΕΛΚ, Γερμανία) και η Κριστίν Ζίνγκερ (Renew Europe, Γερμανία). Αμφότεροι λαμβάνουν χιλιάδες ευρώ μηνιαίως από την Ένωση Αγροτών της Βαυαρίας, η οποία εκπροσωπεί τα περιφερειακά συμφέροντα της γεωργίας και της δασοκομίας, ενώ παράλληλα συμμετέχουν στις επιτροπές AGRI (Γεωργίας και Ανάπτυξης της Υπαίθρου) και ENVI (Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων) του Κοινοβουλίου.
Ο Φίλιπ Τουρέκ (Πατριώτες για την Ευρώπη, Τσεχία) δηλώνει μηνιαία κέρδη 10.000 ευρώ ως ανεξάρτητος σύμβουλος στην αυτοκινητοβιομηχανία - ένας τομέας για τον οποίο μιλάει επίσης πολύ στο πλαίσιο της εργασίας του ως ευρωβουλευτής, έχοντας παρέμβει για το θέμα κατά τη διάρκεια πρόσφατης συνεδρίασης της ολομέλειας του Κοινοβουλίου.
Ορισμένοι ευρωβουλευτές λένε ότι είναι σημαντικό να διατηρούνται οι δεσμοί με τον πραγματικό κόσμο.
«Είναι απαραίτητο να διατηρούμε έναν σύνδεσμο με την πραγματικότητα, να μην είμαστε ένας αποσυνδεδεμένος εκπρόσωπος», δήλωσε ο Καστιγιό στο euronews σε δήλωση που έστειλε μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου. Δεν υπάρχει καμία σύγκρουση μεταξύ του αγώνα για καλύτερη πολιτική υγείας στο Κοινοβούλιο και της φιλοδοξίας της ζωής του να φροντίζει τους άλλους ως γιατρός, επισημαίνει.
Η Μόνικα Χολμάιερ (ΕΛΚ, Γερμανία), η οποία κερδίζει περίπου 75.000 ευρώ ετησίως για την εργασία της στην πολυεθνική εταιρεία γεωργίας και ενέργειας BayWa, έχει υποστηρίξει στο παρελθόν παρόμοια επιχειρήματα, λέγοντας στο euronews ότι οι ευρωβουλευτές δεν πρέπει να δραστηριοποιούνται μόνο στα πολιτικά τους στεγανά (σ.σ.: η ακριβής έκφραση ήταν "in the political ivory tower"), αλλά να συμμετέχουν στις επιχειρήσεις και την κοινωνία.
Άλλοι υποστηρίζουν ότι δεν υπάρχει σύγκρουση με τα καθημερινά τους καθήκοντα.
Ο Σαρλ Γκέρενς (Renew Europe, Λουξεμβούργο) κερδίζει 43.000 ευρώ ως ανεξάρτητος διαχειριστής στη Foyer Finance, η οποία κατέχει μερίδια σε επενδυτικές και ασφαλιστικές εταιρείες, αλλά σημειώνει ότι συμμετέχει σε κοινοβουλευτικές επιτροπές που ασχολούνται με τη γεωργία και τις συνταγματικές υποθέσεις και όχι με τη ρύθμιση του χρηματοπιστωτικού τομέα.
«Δεν υπάρχει η παραμικρή παρέμβαση» με τον ρόλο του ως ευρωβουλευτή, δήλωσε ο Γκέρενς στο euronews, «διαφορετικά θα είχα διακόψει την δραστηριότητά μου».
Ο Κεργκένο δεν πείθεται πάντα από αυτού του είδους τις εξηγήσεις - σημειώνοντας ότι ένας ευρωβουλευτής μπορεί να υποβάλει ερωτήσεις για ένα συγκεκριμένο θέμα ή να προσπαθήσει να επηρεάσει τους συναδέλφους του, ακόμη και αν δεν εμπλέκεται άμεσα με τις εργασίες της σχετικής επιτροπής.
Όπως λέει, σίγουρα θα ήθελε να δει ένα εγχειρίδιο κανόνων με περισσότερα δόντια. «Οι δηλώσεις πρέπει να επαληθεύονται προληπτικά από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, ή ακόμη καλύτερα από έναν εξωτερικό φορέα (...) πρέπει επίσης να επιβάλλονται κυρώσεις για τις παραβιάσεις του κώδικα δεοντολογίας», δήλωσε.
Αυτή δεν είναι η πρώτη φορά που η Διεθνής Διαφάνεια καταρτίζει τον κατάλογό της.
Την τελευταία φορά, τον Μάιο, ο ευρωβουλευτής Βίκτορ Ουσπάσκιχ (Μη Εγγεγραμμένοι, Λιθουανία) ήταν πρώτος στην κατάταξη, δηλώνοντας ετήσια κέρδη τριών εκατομμυρίων ευρώ από εταιρεία με σημαντικά ρωσικά συμφέροντα εμπορικής ιδιοκτησίας. Ο Ούσπασκιχ δεν είναι πλέον ευρωβουλευτής μετά τις εκλογές του Ιουνίου, και τον Αύγουστο αποκαλύφθηκε ότι αποτελεί στόχο ποινικής έρευνας για αθέμιτες καταβολές άνω του μισού εκατομμυρίου ευρώ, ισχυρισμοί που ο ίδιος δήλωσε σε τοπικά μέσα ενημέρωσης ότι είναι «αβάσιμοι».
Οι Πιπερέα, Κέλερ, Ζίνγκερ και Τουρέκ δεν απάντησαν σε αίτημα για σχόλιο.