Πρωτοβουλίες που άλλαξαν τον διάλογο και εκείνες που ξεχώρισαν για την ιδιαιτερότητά τους
Από το 2012, οι πολίτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχουν το δημοκρατικό δικαίωμα να ζητούν τη δημιουργία νέων ευρωπαϊκών νόμων μέσω της Ευρωπαϊκής Πρωτοβουλίας Πολιτών (ΕΠΠ).
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Μέχρι σήμερα, έχουν υποβληθεί 121 προτάσεις, με ορισμένες να ξεχωρίζουν για την πρωτοτυπία ή ακόμα και τον παράδοξο χαρακτήρα τους.
Η ΕΠΠ δίνει τη δυνατότητα σε οποιαδήποτε ομάδα πολιτών να προτείνει νομοθετικές πρωτοβουλίες στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή σε θέματα που εμπίπτουν στις αρμοδιότητες της ΕΕ.
Οι περισσότερες αιτήσεις αφορούν σοβαρά πολιτικά ζητήματα όπως η υγεία, η ευζωία των ζώων ή τα δικαιώματα των καταναλωτών. Ωστόσο, υπάρχουν και εξαιρέσεις που ξεφεύγουν από τον κανόνα, με αιτήματα όπως η πλήρης απαγόρευση της κτηνοτροφίας ή η καθιέρωση ευρωπαϊκής αργίας προς τιμήν του πρώην πρωθυπουργού της Ιταλίας, Μάριο Ντράγκι, αλλά και η πρόταση να τραγουδιέται ο ευρωπαϊκός ύμνος αποκλειστικά στην Εσπεράντο.
Πώς λειτουργεί η Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών
Για να προταθεί μια ΕΠΠ, απαιτούνται τουλάχιστον επτά πολίτες από ισάριθμες χώρες μέλη της ΕΕ. Μετά την έγκριση της πρωτοβουλίας, οι υποστηρικτές έχουν στη διάθεσή τους δώδεκα μήνες για να συγκεντρώσουν ένα εκατομμύριο υπογραφές από ψηφίσαντες πολίτες, με ελάχιστο αριθμό υπογραφών από κάθε συμμετέχουσα χώρα.
Οι υπογραφές μπορούν να συλλεχθούν ηλεκτρονικά ή χειρόγραφα. Αφού επαληθευτούν, η πρόταση υποβάλλεται επισήμως στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
Η Επιτροπή υποχρεούται να απαντήσει εντός έξι μηνών. Αν και δεν υποχρεούται να καταθέσει νομοθετική πρόταση, πρέπει να αιτιολογήσει δημόσια αν προτίθεται να προχωρήσει ή όχι.
Πρωτοβουλίες που ξεχώρισαν
Αυτήν τη στιγμή, επτά πρωτοβουλίες συγκεντρώνουν υπογραφές, με δύο να κερδίζουν ιδιαίτερη υποστήριξη. Η πρώτη, «Σταματήστε να Καταστρέφετε τα Βιντεοπαιχνίδια», στοχεύει να αποτρέψει τους εκδότες από το να απενεργοποιούν διαδικτυακά παιχνίδια μετά την κυκλοφορία τους, αφήνοντας τους καταναλωτές χωρίς πρόσβαση σε προϊόντα που αγόρασαν.
Η δεύτερη, «Σταματήστε τη Βαρβαρότητα, Σταματήστε τη Σφαγή», ζητά την προοδευτική κατάργηση όλων των ζωοτροφικών εκμεταλλεύσεων στην ΕΕ, μειώνοντας κατά 50% τον αριθμό τους κάθε χρόνο και στηρίζοντας τη μετάβαση σε φυτικές πρωτεΐνες και κρέας εργαστηρίου.
Αυτή η εκστρατεία εντάσσεται σε ευρύτερη τάση: πολλές πρωτοβουλίες που έχουν φτάσει το όριο του ενός εκατομμυρίου υπογραφών αφορούν την προστασία των ζώων και του περιβάλλοντος. Για παράδειγμα, έχει ζητηθεί πλήρης απαγόρευση της γουνοποιίας, τερματισμός του εμπορίου πτερυγίων καρχαρία, απαγόρευση του ευρέως χρησιμοποιούμενου ζιζανιοκτόνου γλυφοσάτης, και βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης των εκτρεφόμενων ζώων.
Δεν λείπουν και οι πιο αμφιλεγόμενες πρωτοβουλίες, όπως η πρόταση για διακοπή της χρηματοδότησης ερευνών που βασίζονται σε ανθρώπινα εμβρυικά κύτταρα, προκαλώντας συζητήσεις για την επιστημονική ελευθερία και τη βιοηθική.
Οι πιο περίεργες πρωτοβουλίες
Μεταξύ των 121 καταγεγραμμένων πρωτοβουλιών από το 2012, οι 23 απορρίφθηκαν κατά την αρχική φάση.
Ανάμεσα στις πιο παράξενες ήταν η πρόταση του 2012 να τραγουδιέται ο ευρωπαϊκός ύμνος αποκλειστικά στην Εσπεράντο, την τεχνητή γλώσσα που βασίζεται σε ρίζες ευρωπαϊκών γλωσσών. Η Επιτροπή απέρριψε το αίτημα λόγω έλλειψης νομικής βάσης.
Άλλες αιτήσεις που απορρίφθηκαν αφορούσαν το 2013 απαγόρευση της πορνείας σε όλη την ΕΕ, το 2014 την κατάργηση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, και το 2018 ένα πανευρωπαϊκό δημοψήφισμα για το Brexit.
Ορισμένες πρωτοβουλίες δεν κατάφεραν να συγκεντρώσουν αρκετές υπογραφές για να προχωρήσουν, όπως η ιδέα να καθιερωθεί η 26η Ιουλίου ως «Ευρωπαϊκή Ημέρα Ό,τι Χρειάζεται», προς τιμήν ομιλίας του πρώην προέδρου της ΕΚΤ, Μάριο Ντράγκι.
Μια εκστρατεία για περιορισμό της ανάπτυξης του 5G συγκέντρωσε πάνω από 83.000 υποστηρικτές, αλλά μακριά από το απαιτούμενο ένα εκατομμύριο.
Επίσης, προτάσεις για καθιέρωση καθολικού βασικού εισοδήματος σε ευρωπαϊκό επίπεδο υποβλήθηκαν το 2013 και το 2020, χωρίς όμως να βρουν αρκετή στήριξη.