Πέρυσι, ο Λευκός Οίκος επέμεινε στη μείωση της έμφασης στον πόλεμο στην Ουκρανία
Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι έχει προσκληθεί να παραστεί στην ετήσια σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα τον Ιούλιο, επιβεβαίωσε την Παρασκευή ο γενικός γραμματέας της Συμμαχίας Μαρκ Ρούτε.
«Τον έχω ήδη προσκαλέσει», δήλωσε ο Ρούτε σε συνέντευξη Τύπου μετά τη συνεδρίαση των υπουργών Εξωτερικών στη Σουηδία. «Θα είναι εκεί».
Πέρυσι, στη συνάντηση στη Χάγη, η πρόσκληση προς τον Ζελένσκι ήταν περιορισμένης μορφής, κατόπιν αιτήματος της κυβέρνησης Τραμπ.
Παραμένει ασαφές σε πόσες από τις κλειστές συνεδριάσεις της συνόδου θα συμμετάσχει φέτος ο Ζελένσκι.
Πέρυσι, ο Λευκός Οίκος επέμεινε στη μείωση της έμφασης στον πόλεμο στην Ουκρανία και, αντ’ αυτού, η Ουάσινγκτον ζήτησε από τους συμμάχους να δεσμευτούν ότι θα δαπανούν το 5% του ΑΕΠ για την άμυνα, ως το κύριο απτό αποτέλεσμα του διημέρου.
Η στάση αυτή ερχόταν σε έντονη αντίθεση με τη σύνοδο του 2024 στην Ουάσινγκτον, όπου επί κυβέρνησης Μπάιντεν ο Ζελένσκι ήταν επίτιμος προσκεκλημένος και οι σύμμαχοι διαβεβαίωσαν το Κίεβο ότι βρίσκεται σε μια «ακατάλυτη πορεία» προς την ένταξη στο ΝΑΤΟ. Τέτοιες υποσχέσεις δεν αποτελούν πλέον μέρος της συζήτησης επί Τραμπ.
Η συνάντηση στη Σουηδία αυτή την εβδομάδα θεωρήθηκε κρίσιμο ενδιάμεσο βήμα ενόψει της συνόδου κορυφής των ηγετών στην Άγκυρα.
Συμμετέχοντας μαζί με τους ομολόγους του, ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο επανέλαβε τη διαρκή ενόχληση του Λευκού Οίκου επειδή οι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ δεν συντάχθηκαν με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ στον πόλεμο στο Ιράν.
Μιλώντας μαζί με τον Ρούτε στο περιθώριο της συνάντησης, προανήγγειλε ότι ο Τραμπ θα εκφράσει ο ίδιος την «απογοήτευσή» του στους ηγέτες όταν τους συναντήσει.
Όπως είπε, οι ηγέτες θα κληθούν να απαντήσουν στην «απογοήτευση» του Τραμπ για την έλλειψη πρώιμης στήριξής τους στον πόλεμο στο Ιράν, σημειώνοντας ότι το θέμα «θα πρέπει να αντιμετωπιστεί».
Ο Τραμπ έχει επιτεθεί επανειλημμένα στους συμμάχους του ΝΑΤΟ από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν, στις 28 Φεβρουαρίου, όταν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εξαπέλυσαν αιφνιδιαστικά πλήγματα κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Οι σύμμαχοι δεν είχαν ενημερωθεί ούτε είχαν ερωτηθεί για τη στρατιωτική στρατηγική ή τους στόχους του πολέμου και οι περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες θεώρησαν ότι δεν είχαν καμία υποχρέωση να εμπλακούν στη σύρραξη.
Ο Τραμπ, ωστόσο, είδε τα πράγματα διαφορετικά και εξαπέλυσε επίθεση στις ευρωπαϊκές χώρες και τον Καναδά, κατηγορώντας τους για «δειλία».
Υποστήριξε ότι δεν ήθελαν να βοηθήσουν στο άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ, μιας κομβικής διεθνούς θαλάσσιας οδού από την οποία διέρχεται συνήθως το ένα πέμπτο των παγκόσμιων προμηθειών φυσικού αερίου και πετρελαίου.
«Η λύση θα ήταν να ανοίξει το Στενό του Ορμούζ», έγραψε ο Τραμπ σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, «μια απλή στρατιωτική κίνηση... με τόσο μικρό ρίσκο», αλλά οι σύμμαχοι «δεν θέλουν να βοηθήσουν».
«ΔΕΙΛΟΙ», πρόσθεσε. «Θα το ΘΥΜΟΜΑΣΤΕ!»
Στο μεταξύ, ο Ρούμπιο ενίσχυσε τις ελπίδες για το ενδεχόμενο συμφωνίας που θα τερματίσει τη σύγκρουση στο Ιράν.
«Αναμένουμε ενημέρωση για τις συνομιλίες που βρίσκονται σε εξέλιξη, έχει σημειωθεί κάποια μικρή πρόοδος», είπε.
Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν συναντήθηκε με τον υπουργό Εσωτερικών του Πακιστάν για να συζητήσουν τις τελευταίες προτάσεις, με ιρανικά δημοσιεύματα να αναφέρουν ότι «τα κενά έχουν περιοριστεί».
Ο Ρούμπιο ξεκαθάρισε ότι οι αμερικανικές απαιτήσεις προς το Ιράν να εγκαταλείψει την επιδίωξη απόκτησης πυρηνικών όπλων αποτελούν κόκκινη γραμμή για την ομάδα της Ουάσινγκτον.
«Οι βασικές αρχές παραμένουν ίδιες», δήλωσε ο Ρούμπιο. «Το Ιράν δεν μπορεί να αποκτήσει πυρηνικό όπλο και πρέπει να αντιμετωπίσουμε το ζήτημα του υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου».
Παράλληλα, επισήμανε ότι το Ιράν προσπαθεί να αποκτήσει de facto έλεγχο επί του Στενού του Ορμούζ, αφότου κατέλαβε τον ζωτικό αυτό δίαυλο στις πρώτες ημέρες του πολέμου.
«Το Ιράν προσπαθεί να δημιουργήσει ένα σύστημα διοδίων», είπε ο Ρούμπιο.
«Προσπαθούν να πείσουν το Ομάν να συνταχθεί μαζί τους σε ένα σύστημα διοδίων σε μια διεθνή θαλάσσια οδό», πρόσθεσε.
Οι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ, καθώς και μια σειρά άλλων χωρών όπως η Ιαπωνία, η Αυστραλία και η Νότια Κορέα, έχουν δεσμευτεί να συμμετάσχουν σε επιχείρηση για την επαναλειτουργία του Στενού μόλις τερματιστούν οι εχθροπραξίες.