Αποκλειστικό: ο απεσταλμένος κυρώσεων της ΕΕ Ντέιβιντ Ο’Σάλιβαν λέει στο Euronews ότι το Πεκίνο παραμένει μεγάλο εμπόδιο για την αποτελεσματικότητα του 21ου πακέτου κυρώσεων κατά της Ρωσίας
Η Κίνα παραμένει «πολύ μεγάλο πρόβλημα» λόγω του τρόπου με τον οποίο συμβάλλει στην παράκαμψη των κυρώσεων της ΕΕ σε βάρος της Ρωσίας, χωρίς κανένα σημάδι ότι αυτή η πρακτική υποχωρεί, δήλωσε σε αποκλειστικές δηλώσεις του στο Euronews ο επικεφαλής απεσταλμένος της ΕΕ για τις κυρώσεις, Ντέιβιντ Ο’Σάλιβαν.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
«Θέτουμε το θέμα τακτικά στο ανώτατο επίπεδο με τις κινεζικές αρχές, αλλά ξέρετε την απάντησή τους, ότι δεν θεωρούν πως κάνουν κάτι κακό, οπότε εξακολουθούμε να πρέπει να λαμβάνουμε μονομερή μέτρα κατά κινεζικών εταιρειών και χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων», είπε ο Ο’Σάλιβαν.
Καθώς η Ρωσία συνεχίζει την παράνομη εισβολή της στην Ουκρανία, που μπαίνει πλέον στο πέμπτο της έτος, η Ευρώπη συνεχίζει να οξύνει τα εργαλεία της για να προκαλέσει όσο το δυνατόν μεγαλύτερη ζημιά στην οικονομία της Μόσχας, επιδιώκοντας να επιβραδύνει την πολεμική μηχανή της.
Ωστόσο, και η ίδια η Ένωση έχει πληγεί από τον πόλεμο: ρωσικό drone συνετρίβη την Παρασκευή σε συγκρότημα κατοικιών κοντά στα σύνορα της Ρουμανίας με την Ουκρανία, με αποτέλεσμα τον τραυματισμό δύο ανθρώπων.
Διπλωμάτες στις Βρυξέλλες λένε ότι το περιστατικό επιτάχυνε τον ρυθμό προετοιμασίας του 21ου πακέτου κυρώσεων, που βρίσκεται σε εξέλιξη, υπογραμμίζοντας την ανάγκη να πληγεί το Κρεμλίνο εκεί όπου πονά, τόσο για την εισβολή του drone όσο και για τα πλήγματα στην ταλαιπωρημένη από τον πόλεμο χώρα.
Ωστόσο, ο Ο’Σάλιβαν δήλωσε σε συνέντευξή του στο κεντρικό πρωινό πρόγραμμα του Euronews «Europe Today» ότι, ανεξάρτητα από το ποιο πακέτο βρίσκεται υπό κατάρτιση, η Κίνα αποδυναμώνει την ισχύ των μέτρων βοηθώντας τη Ρωσία να παρακάμπτει τις κυρώσεις.
Το 20ό πακέτο κυρώσεων περιλάμβανε έως και 56 εταιρείες που συνδέονται με την ανάπτυξη και παραγωγή στρατιωτικών αγαθών τα οποία η Ρωσία χρησιμοποιεί στο πεδίο της μάχης στην Ουκρανία. Οι εταιρείες αυτές, πολλές από τις οποίες είναι κινεζικές, στοχοποιήθηκαν επειδή προμηθεύουν κρίσιμα προϊόντα υψηλής τεχνολογίας που χρησιμοποιούνται στην παραγωγή ρωσικών όπλων, όπως drones.
Ο Ο’Σάλιβαν είπε ότι η Κίνα είναι «μάστερ» στο λεγόμενο backfilling, μια διαδικασία κατά την οποία εγχώριοι παραγωγοί αντικαθιστούν αγαθά που προμήθευαν προηγουμένως διεθνείς εταίροι, καλύπτοντας τα πάντα, από προϊόντα καθημερινής χρήσης μέχρι εξοπλισμό σχετιζόμενο με τον στρατό. Στην τελευταία κατηγορία ανήκουν κυρίως ηλεκτρονικά εξαρτήματα που βρίσκονται σε drones, πυραύλους και προστατευτικά πυροβολικού και εμφανίζονται ολοένα και περισσότερο στο πεδίο της μάχης στην Ουκρανία.
Η Κίνα, πάντως, δεν έμεινε με σταυρωμένα χέρια απέναντι στις καταχωρίσεις του 20ού πακέτου κυρώσεων της ΕΕ. Σε απάντηση, το Πεκίνο αντέδρασε απαγορεύοντας σε επτά ευρωπαϊκές αμυντικές εταιρείες να λαμβάνουν κινεζικά προϊόντα. Αυτή η λογική του «οφθαλμός αντί οφθαλμού» έχει γίνει επαναλαμβανόμενο φαινόμενο από τότε που η ΕΕ άρχισε να προσθέτει κινεζικές οντότητες στη συνεχώς διευρυνόμενη μαύρη λίστα της.
«Οι Κινέζοι παίζουν σκληρό παιχνίδι», σχολίασε ο Ο’Σάλιβαν για την πρόσφατη διένεξη.
«Αν θέλουμε να αναλάβουμε δράση, θα προβούν και αυτοί σε ανάλογη δράση, αλλά θεωρώ ότι είναι παρ' όλα αυτά πολύ σημαντικό να συνεχίσουμε να στέλνουμε ένα ισχυρό μήνυμα ότι είμαστε σε επιφυλακή απέναντι σε προσπάθειες παράκαμψης των κυρώσεών μας και ότι, όπου βλέπουμε αποδείξεις, θα λαμβάνουμε μέτρα», είπε.
Ρωσικό πετρέλαιο
Ένα ακόμη κρίσιμο ζήτημα που πλανάται πάνω από το επόμενο πακέτο κυρώσεων της ΕΕ είναι το μέλλον της πλήρους απαγόρευσης παροχής θαλάσσιων υπηρεσιών σε ρωσικά πετρελαιοφόρα, την οποία ενέκρινε η ΕΕ στο προηγούμενο πακέτο, αλλά άφησε σε αναστολή μέχρι να υπάρξει συμφωνία σε επίπεδο G7.
Η Ελλάδα και η Μάλτα, δύο παράκτια κράτη μέλη με ισχυρούς τομείς ναυτιλίας και νηολόγησης αντίστοιχα, παραμένουν σταθερά αντίθετες στην πρωτοβουλία. Την ίδια ώρα, οι σύμμαχοι της G7 δείχνουν ελάχιστο ενθουσιασμό για την εφαρμογή αυτού του μέτρου μεγάλης εμβέλειας, εν μέσω της ενεργειακής αναστάτωσης που έχει προκαλέσει το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ.
Οι ηγέτες της G7 αναμένεται να συναντηθούν αργότερα μέσα στον μήνα στην Εβιάν, στη Γαλλία, αλλά δεν είναι σαφές αν το θέμα θα ενταχθεί στην ατζέντα ή θα παραμεριστεί.
Ερωτηθείς αν είναι πιθανή μια σημαντική πρόοδος στην Εβιάν, ο Ο’Σάλιβαν εμφανίστηκε απαισιόδοξος, επικαλούμενος τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή και την εκτόξευση των διεθνών τιμών του πετρελαίου.
«Σε αυτό το στάδιο δεν υπάρχει διάθεση να ληφθούν πρόσθετα μέτρα που θα μπορούσαν να επιδεινώσουν την κατάσταση», είπε. «Βρισκόμαστε σε έναν νέο κόσμο.»
Η πλήρης απαγόρευση προορίζεται να αντικαταστήσει το πλαφόν στην τιμή του ρωσικού πετρελαίου που επέβαλε η G7 στα τέλη του 2022 για να αποδυναμώσει τα ενεργειακά έσοδα της Μόσχας. Ωστόσο, το πλαφόν δοκιμάζεται επίσης από τον αποκλεισμό στα Στενά του Ορμούζ, καθώς, σύμφωνα με το δίκαιο της ΕΕ, πρέπει να αναθεωρείται περιοδικά ώστε να παραμένει 15% κάτω από τη μέση τιμή αγοράς του ρωσικού αργού πετρελαίου.
Αυτό σημαίνει ότι η επόμενη αναθεώρηση θα πρέπει να είναι προς τα πάνω και όχι προς τα κάτω.
Ο Ο’Σάλιβαν είπε ότι η Ένωση θα χρειαστεί να επανεξετάσει το πλαφόν.
«Δεν θα πρέπει να αυξήσουμε το πλαφόν σε σημείο που να γίνεται υπερβολικά γενναιόδωρο προς τη Ρωσία, επομένως θεωρώ ότι ο στόχος είναι να το διατηρήσουμε εντός ή γύρω από τα όρια όπου βρίσκεται σήμερα, έως το προηγούμενο ανώτατο όριο των 60 δολαρίων (51,69 ευρώ)», διευκρίνισε.
Σε μια κίνηση που δείχνει απόκλιση από τη διεθνή ευθυγράμμιση στις κυρώσεις, ο Λευκός Οίκος έχει χορηγήσει τρεις φορές εξαιρέσεις από τις κυρώσεις στο ρωσικό πετρέλαιο λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή. Ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, είπε τον Μάιο ότι το μέτρο αποσκοπεί στη διατήρηση της σταθερότητας στις παγκόσμιες αγορές πετρελαίου, αλλά έχει δεχθεί κριτική από τους συμμάχους του Κιέβου, οι οποίοι υποστηρίζουν ότι η Μόσχα επωφελείται από τις συνθήκες περιορισμένης προσφοράς.
Ο Ο’Σάλιβαν είπε ότι θα προτιμούσε η αμερικανική εξαίρεση «να μην είχε δοθεί», επέμεινε όμως ότι αυτό δεν θα πρέπει να αλλάξει το βασικό συμπέρασμα, δηλαδή ότι η Ρωσία αντιμετωπίζει σοβαρές δυσκολίες στις εξαγωγές πετρελαίου της, ιδίως στο να το πουλά σε ελκυστικές τιμές.
Πατριάρχης Κύριλλος
Όπως αποκάλυψε το Euronews τον περασμένο μήνα, η νέα ουγγρική κυβέρνηση υπό τον πρωθυπουργό Πέτερ Μάγκιαρ έχει δείξει προθυμία να επιβάλει κυρώσεις στον επικεφαλής της Ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας, πατριάρχη Κύριλλο.
Η κίνηση αυτή, εφόσον εγκριθεί ομόφωνα από τα 27 κράτη μέλη της ΕΕ, θα άνοιγε τον δρόμο για την ένταξη σε μαύρη λίστα ενός από τους πιο επιδραστικούς θρησκευτικούς ηγέτες στη Ρωσία, ο οποίος διαθέτει σημαντική πολιτική επιρροή.
Η ΕΕ είχε επιχειρήσει για πρώτη φορά να επιβάλει κυρώσεις στον Κύριλλο το 2022, επειδή στήριξε την πλήρους κλίμακας εισβολή στην Ουκρανία και φέρεται να διαδίδει αναθεωρητική προπαγάνδα. Ωστόσο, ο πρώην πρωθυπουργός της Ουγγαρίας, Βίκτορ Όρμπαν, μπλόκαρε την κίνηση, κάνοντάς την θέμα θρησκευτικής ελευθερίας.
Ο Ο’Σάλιβαν είπε ότι δεν μπορεί να αποκαλύψει τι θα περιλαμβάνει το μελλοντικό πακέτο, και αν αυτό αφορά τον Κύριλλο, παραδέχθηκε όμως ότι είναι «σαφές» πως υπάρχει αλλαγή πολιτικής από τη νέα ουγγρική κυβέρνηση.
«Στο παρελθόν, η Ουγγαρία έχει ασκήσει βέτο σε σειρά προτάσεων για την επιβολή κυρώσεων σε οντότητες ή πρόσωπα. Θα δοκιμάσουμε πόσο έχει αλλάξει αυτό», είπε.
Ο Ο’Σάλιβαν πρόσθεσε ότι «ονόματα» που έχουν αναφερθεί στο παρελθόν, όπως του Κύριλλου, ενδέχεται να συμπεριληφθούν στο επόμενο πακέτο κυρώσεων, αλλά σημείωσε ότι δεν μπορεί να πει αν αναμένει να παραμείνουν στην τελική λίστα.