Ο αντιπρόεδρος και υπ. Άμυνας Βουάντισουαβ Κοσινιάκ-Καμίς ανακοίνωσε ότι στις 29 Ιουνίου στη Γκντίνια θα υπογραφεί σύμβαση με τη Σουηδία για τρία υποβρύχια A26 τύπου Blekinge της SAAB για το πολωνικό Πολεμικό Ναυτικό.
Η σουηδική πρόταση προβλέπει την παράδοση τριών υποβρυχίων A26 Blekinge που κατασκευάζονται από τα ναυπηγεία Saab-Kockums. Το κόστος αγοράς των τριών μονάδων εκτιμάται σε περίπου 10 δισεκατομμύρια ζλότι.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Την ακριβή ημερομηνία ανακοίνωσε ο Βουαντισλάβ Κοσινιάκ-Καμίς κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στη Μαδρίτη. Ο υπουργός Άμυνας βρέθηκε εκεί για διήμερη επίσκεψη, στη διάρκεια της οποίας συναντήθηκε, μεταξύ άλλων, με την τοπική πολωνική ομογένεια, την Ισπανίδα υπουργό Άμυνας Μαργκαρίτα Ρόμπλες και εκπροσώπους της αμυντικής βιομηχανίας.
«Στις 29 (Ιουνίου) στη Γκντίνια θα υπογράψουμε τη συμφωνία-πλαίσιο και θα υπογράψουμε και τη σύμβαση. Όχι μόνο διακρατική, αλλά και μεταξύ επιχειρήσεων, εταιρειών, για την εκτέλεση των υποχρεώσεων προς την Πολωνία: την προμήθεια τριών υποβρυχίων, ενός πλοίου που θα καλύψει την μεταβατική περίοδο, δηλαδή ως “gap filler”, την απόκτηση δεξιοτήτων, την εκπαίδευση των πληρωμάτων, αλλά και την πώληση δικών μας πλοίων, όπως ενός πλοίου τύπου Ratownik στο Πολεμικό Ναυτικό της Σουηδίας» δήλωσε ο Κοσινιάκ-Καμίς.
Ο υπουργός Άμυνας υπογράμμισε ότι πρόκειται για «συμβόλαιο που αναμενόταν εδώ και 30 χρόνια» και είχε υποσχεθεί κάθε προκάτοχός του. Τόνισε ότι «όλα εξελίσσονται προς τη σωστή κατεύθυνση».
Στο πλαίσιο της συμφωνίας η Πολωνία θα παραλάβει ήδη από το επόμενο έτος ένα μεταβατικό υποβρύχιο (gap filler), που θα χρησιμοποιηθεί για την εκπαίδευση πληρωμάτων και τη διατήρηση των επιχειρησιακών δυνατοτήτων έως την υλοποίηση της κύριας παραγγελίας.
Την περασμένη εβδομάδα, στη συνάντηση των υπουργών Άμυνας του ΝΑΤΟ στις Βρυξέλλες, ο υπουργός συζήτησε με τον σουηδό ομόλογό του Παλ Γιόνσον και προανήγγειλε την οριστικοποίηση της συμφωνίας ακόμη εντός Ιουνίου. Τότε, όμως, δεν είχε διευκρινίσει την ακριβή ημερομηνία.
Η σουηδική προσφορά είναι η καλύτερη
Η επιλογή της σουηδικής πρότασης έγινε στις 26 Νοεμβρίου 2025. Η Saab Kockums πρότεινε υποβρύχια τύπου A26 Blekinge, υπερισχύοντας έναντι ανταγωνιστών από αρκετές χώρες, μεταξύ των οποίων η Γαλλία, η Γερμανία, η Ιταλία, η Ισπανία και η Νότια Κορέα. Πρόκειται για μονάδες ντίζελ-ηλεκτρικές, εξοπλισμένες με σύστημα πρόωσης ανεξάρτητο από τον αέρα (AIP), που αναμένεται να αυξήσει σημαντικά τις επιχειρησιακές τους δυνατότητες.
Τα υποβρύχια A26 έχουν μήκος 66,1 μ. και πλάτος 6,75 μ., με εκτόπισμα στην επιφάνεια 1925 τόνους. Ο οπλισμός περιλαμβάνει εκτοξευτές τορπιλών διαμέτρου 533 χιλ. και θύρα/θάλαμο που επιτρέπει, μεταξύ άλλων, επιχειρήσεις με τη χρήση μη επανδρωμένων υποβρύχιων οχημάτων ή τη μεταφορά στρατιωτών ειδικών δυνάμεων. Η αυτονομία φτάνει τις 45 ημέρες και το πλήρωμα αποτελείται τυπικά από 17 έως 26 άτομα (με δυνατότητα μεταφοράς επιπλέον επιβατών).
Σε συνέντευξή του στο Euronews τον Δεκέμβριο του 2025, ο αντιστράτηγος ε.α. Γιαροσλάβ Γκρομαντζίνσκι χαρακτήρισε την απόφαση αγοράς ως «πολύ καλή». Υπογράμμισε ότι η αγορά τριών σύγχρονων μονάδων διασφαλίζει τη συνέχεια των μαχητικών δυνατοτήτων και τη διατήρηση υποβρυχίων με ευρύ φάσμα αποστολών.
«Είμαι υπέρ της σύμβασης με τη Σουηδία, διότι το υποβρύχιο A26 έχει αρθρωτή κατασκευή που μπορεί να διαμορφωθεί ανάλογα με τις ανάγκες του πελάτη. Κάθε εξοπλισμός που αγοράζουμε πρέπει να υπηρετεί την προστασία των συνόρων της Πολωνίας και της ακεραιότητας της επικράτειάς μας. Το συγκεκριμένο υποβρύχιο έχει το πλεονέκτημα ότι σχεδιάστηκε με γνώμονα τις ιδιαιτερότητες της Βαλτικής Θάλασσας» τόνισε ο στρατηγός.
Για σύγκριση, το μοναδικό σήμερα σε υπηρεσία πολωνικό υποβρύχιο, το ORP «Orzeł» (σχέδιο 877E Pałtus), έχει μήκος 72,6 μ. και εκτόπισμα στην επιφάνεια 2460 τόνους. Η μονάδα, που κατασκευάστηκε το 1985 στην ΕΣΣΔ, χρειάζεται συχνές επισκευές και, σε περίπτωση απόσυρσής της από την υπηρεσία, θα άφηνε το πολωνικό Πολεμικό Ναυτικό χωρίς καμία εκπαιδευτική πλατφόρμα για πληρώματα υποβρυχίων. Γι’ αυτό η παράδοση του σουηδικού μεταβατικού υποβρυχίου τύπου A17 (που προγραμματίζεται για το 2027) έχει καθοριστική σημασία. Η εκπαίδευση των πληρωμάτων προβλέπεται να ξεκινήσει ήδη το 2026.
Το πρώτο υποβρύχιο παραδίδεται έως το 2030
Το πρώτο υποβρύχιο A26 αναμένεται να φτάσει στην Πολωνία έως το 2030. Αυτή την περίοδο κατασκευάζονται τα πρώτα υποβρύχια αυτού του τύπου για το Πολεμικό Ναυτικό της Σουηδίας. Η παραγγελία για τα υποβρύχια υποβλήθηκε το 2015, ωστόσο το πρόγραμμα καταγράφει καθυστερήσεις – σήμερα οι παραδόσεις των πρώτων μονάδων για τη Σουηδία σχεδιάζονται για το διάστημα 2027–2028.
Η συμφωνία που πρόκειται να υπογραφεί στη Γκντίνια αποτελεί ένα ακόμη βήμα της πολωνο-σουηδικής εταιρικής σχέσης.
Τη διαδικασία εγκαινίασε μνημόνιο που υπογράφηκε στις 17 Δεκεμβρίου στη Βαρσοβία από τον Βουαντισλάβ Κοσινιάκ-Καμίς και τον σουηδό υπουργό Άμυνας Παλ Γιόνσον. Το έγγραφο καθόριζε τους στρατηγικούς στόχους της συνεργασίας στο πρόγραμμα Orka, συμπεριλαμβανομένου του αριθμού και των χρονοδιαγραμμάτων παράδοσης των υποβρυχίων, του πλαισίου της μελλοντικής σύμβασης καθώς και των ολοκληρωμένων προμηθειών οπλισμού και υποστήριξης ειδικά για τα υποβρύχια A26.
Το μνημόνιο προέβλεπε επίσης μεταφορά τεχνολογίας, ανάπτυξη δυνατοτήτων της πολωνικής βιομηχανίας στον τομέα της υποστήριξης, των επισκευών και των επιθεωρήσεων των υποβρυχίων, καθώς και την ένταξη πολωνικών εταιρειών στην παραγωγή εξαρτημάτων για τις σουηδικές ένοπλες δυνάμεις. Η Σουηδία δηλώνει έτοιμη να επενδύσει σε πολωνικά ναυπηγεία και να αξιοποιήσει εγχώριες τεχνολογικές λύσεις.