Η επιτροπή που προορίζεται να αναλάβει τη διοίκηση της Γάζας μετά τον πόλεμο ολοκλήρωσε διήμερες συνομιλίες στην Κύπρο, ενώ παραμένουν ανοιχτά ζητήματα χρηματοδότησης και εφαρμογής του σχεδίου.
Η παλαιστινιακή τεχνοκρατική επιτροπή που έχει αναλάβει τον σχεδιασμό της μεταπολεμικής διοίκησης της Γάζας ανακοίνωσε την Τετάρτη ότι ολοκλήρωσε δύο ημέρες «ιδιαίτερα παραγωγικών» συνομιλιών στην Κύπρο, με αντικείμενο τη μείωση της ανθρωπιστικής κρίσης και την προώθηση των σχεδίων ανοικοδόμησης της περιοχής.
Η Εθνική Επιτροπή για τη Διοίκηση της Γάζας (National Committee for the Administration of Gaza - NCAG) ανέφερε σε ανάρτησή της στην πλατφόρμα X ότι πραγματοποίησε «σειρά συναντήσεων εργασίας στην Κύπρο με εμπειρογνώμονες και συμβούλους του Συμβουλίου Ειρήνης (Board of Peace), του Γραφείου του Ύπατου Εκπροσώπου για τη Γάζα (Νικολάι Μλαντένοφ) και του Ινστιτούτου Τόνι Μπλερ».
Σύμφωνα με την επιτροπή, οι συνομιλίες επικεντρώθηκαν στις προσπάθειες για την «ανακούφιση των δεινών» των κατοίκων της Γάζας, μεταξύ άλλων μέσω έργων «που μπορούν να υλοποιηθούν άμεσα».
Οι συμμετέχοντες εξέτασαν επίσης σχέδια για την ανοικοδόμηση, την ασφάλεια και τη διακυβέρνηση της περιοχής, ενώ εργάστηκαν πάνω στη διαμόρφωση ενός πλαισίου που θα διασφαλίζει τη διαφάνεια και τη λογοδοσία απέναντι στους διεθνείς δωρητές.
Η επιτροπή επανέλαβε τη δέσμευσή της στο σχέδιο 20 σημείων του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και δήλωσε ότι παραμένει έτοιμη να αναλάβει τις αρμοδιότητές της σε συντονισμό με το Συμβούλιο Ειρήνης.
Δεν έδωσε συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα, αναφέροντας μόνο ότι τα επόμενα βήματα θα ανακοινωθούν «όταν διαμορφωθούν οι κατάλληλες συνθήκες».
Το Συμβούλιο Ειρήνης δημιουργήθηκε νωρίτερα φέτος από τον Τραμπ στο πλαίσιο ενός αμερικανικής έμπνευσης σχεδίου κατάπαυσης του πυρός για τη Γάζα, το οποίο εγκρίθηκε από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ.
Η πρωτοβουλία αποσκοπεί στη διευκόλυνση της μετάβασης σε ένα σύστημα διακυβέρνησης χωρίς τη Χαμάς, υποστηρίζοντας παράλληλα την αποκατάσταση της πολιτικής διοίκησης και των βασικών δημόσιων υπηρεσιών για τα περισσότερα από δύο εκατομμύρια Παλαιστίνιους που ζουν στη Λωρίδα της Γάζας.
Ωστόσο, η πρόοδος παραμένει αργή και η τεχνοκρατική επιτροπή δεν έχει ακόμη εισέλθει καν στη Γάζα.
Τον Μάιο, πηγή με γνώση των εργασιών του Συμβουλίου δήλωσε στο πρακτορείο AFP ότι το επίσημο ταμείο ανοικοδόμησης της Γάζας δεν διέθετε καθόλου κεφάλαια, παρά το γεγονός ότι οι συμμετέχουσες χώρες είχαν δεσμευθεί να προσφέρουν δισεκατομμύρια δολάρια.
Σύμφωνα με την ίδια πηγή, από τη δημιουργία του Συμβουλίου μέχρι σήμερα, το ταμείο, το οποίο διαχειρίζεται η Παγκόσμια Τράπεζα και υποστηρίζεται από τα Ηνωμένα Έθνη, δεν έχει λάβει καμία χρηματοδότηση από δωρητές.
Παράλληλα, η Διεθνής Δύναμη Σταθεροποίησης για τη Γάζα, η οποία ανακοινώθηκε κατά την εναρκτήρια συνεδρίαση του Συμβουλίου Ειρήνης, δεν έχει ακόμη συγκροτηθεί, καθώς καμία από τις πέντε χώρες που είχαν δεσμευθεί να συνεισφέρουν στρατεύματα δεν έχει προχωρήσει σε ουσιαστική αποστολή δυνάμεων.
Η δημιουργία του Συμβουλίου προκάλεσε από την αρχή ερωτήματα, καθώς ο Τραμπ απηύθυνε ευρείες προσκλήσεις συμμετοχής, μεταξύ άλλων προς τον Ρώσο πρόεδρο Vladimir Putin και προς χώρες που παραδοσιακά δεν διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στη διπλωματία της Μέσης Ανατολής.
Μεγάλες ευρωπαϊκές χώρες έχουν κρατήσει αποστάσεις από το Συμβούλιο, στο οποίο κυριαρχούν παραδοσιακοί σύμμαχοι των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή, ιδεολογικοί σύμμαχοι του Τραμπ και μικρότερα κράτη που επιδιώκουν στενότερες σχέσεις με τον Αμερικανό πρόεδρο.
Το Συμβούλιο τελεί ουσιαστικά όχι μόνο υπό την ηγεσία των Ηνωμένων Πολιτειών αλλά και του ίδιου του Τραμπ προσωπικά, ο οποίος διατηρεί τον τελικό λόγο στις αποφάσεις και μπορεί να συνεχίσει να ασκεί επιρροή ακόμη και μετά το τέλος της προεδρικής του θητείας.
Σύμφωνα με τη δεύτερη φάση της συμφωνίας που υποστηρίζουν οι Ηνωμένες Πολιτείες, το Ισραήλ θα έπρεπε να αποσυρθεί σταδιακά από τη Γάζα και η Χαμάς να παραδώσει τον οπλισμό της. Ωστόσο, κανένα από τα δύο αυτά βήματα δεν έχει πραγματοποιηθεί.
Ο πόλεμος στη Γάζα ξεκίνησε μετά την αιφνιδιαστική επίθεση της Χαμάς κατά του Ισραήλ στις 7 Οκτωβρίου 2023, η οποία οδήγησε το Ισραήλ στην έναρξη στρατιωτικής επιχείρησης αντιποίνων στη Λωρίδα της Γάζας.
Ο πόλεμος διήρκεσε δύο χρόνια μέχρι την έναρξη ισχύος της εκεχειρίας τον περασμένο Οκτώβριο, αν και η βία δεν έχει σταματήσει πλήρως.
Το Ισραήλ εξακολουθεί να ελέγχει περισσότερο από το 60% της Λωρίδας της Γάζας, συμπεριλαμβανομένων όλων των σημείων εισόδου και εξόδου, ενώ ο πληθυσμός έχει συγκεντρωθεί κυρίως στις παράκτιες περιοχές.
Σύμφωνα με κοινή αξιολόγηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των Ηνωμένων Εθνών που δημοσιεύθηκε τον Απρίλιο, θα απαιτηθούν περισσότερα από 71 δισεκατομμύρια δολάρια (περίπου 60 δισ. ευρώ) κατά την επόμενη δεκαετία για την ανοικοδόμηση της Γάζας, όπου, σύμφωνα με τον ΟΗΕ, η ανθρωπιστική κατάσταση παραμένει «κρίσιμη».