Καύσωνας, άνεμος και χαμηλή υγρασία: Πώς η επιστήμη εξηγεί την ταχεία εξάπλωση της πυρκαγιάς στην Αλμερία
Η δασική πυρκαγιά που έχει αφήσει τουλάχιστον 11 νεκρούς και 19 αγνοούμενους στο Λος Γαγιάρδος (Αλμερία) εκδηλώθηκε υπό ιδιαίτερα δυσμενείς μετεωρολογικές συνθήκες. Οι υψηλές θερμοκρασίες, η εξαιρετικά ξηρή ατμόσφαιρα και οι ισχυροί άνεμοι ευνόησαν μια πολύ επιθετική συμπεριφορά της φωτιάς, δυσκολεύοντας τόσο τις εργασίες κατάσβεσης όσο και την απομάκρυνση των κατοίκων.
Οι ειδικοί στις δασικές πυρκαγιές χρησιμοποιούν εδώ και δεκαετίες μια αναφορά γνωστή ως «κανόνας των 30» για να εντοπίζουν ημέρες ακραίου κινδύνου. Αναφέρεται στη σύμπτωση τριών παραγόντων: Θερμοκρασίες πάνω από 30°C, σχετική υγρασία κάτω από 30% και ανέμους άνω των 30 χιλιομέτρων την ώρα.
Δεν πρόκειται για επιστημονικό νόμο, αλλά για έναν πρακτικό κανόνα που συνοψίζει τις συνθήκες υπό τις οποίες μια πυρκαγιά μπορεί να γίνει πολύ πιο επικίνδυνη. Η ζέστη και η έλλειψη υγρασίας ξηραίνουν τη βλάστηση, μετατρέποντάς την σε ιδιαίτερα εύφλεκτο καύσιμο. Σε αυτό προστίθεται ο άνεμος, που όχι μόνο τροφοδοτεί τις φλόγες, αλλά μπορεί να μεταφέρει καύτρες σε απόσταση εκατοντάδων μέτρων, δημιουργώντας νέες εστίες και δυσκολεύοντας το έργο των ομάδων έκτακτης ανάγκης.
Παρότι η έρευνα για την προέλευση της πυρκαγιάς παραμένει σε εξέλιξη, τα πρώτα στοιχεία δείχνουν ότι αυτές οι μετεωρολογικές συνθήκες συνέβαλαν καθοριστικά στη γρήγορη εξάπλωσή της. Σύμφωνα με τον προσωρινό απολογισμό, αρκετά από τα θύματα παγιδεύτηκαν ενώ προσπαθούσαν να εγκαταλείψουν την περιοχή, ορισμένα μέσα στα οχήματά τους και άλλα πεζή, χωρίς περιθώριο να ξεφύγουν από την προέλαση των φλογών. Οι αρχές ερευνούν τώρα τις συνθήκες υπό τις οποίες σημειώθηκαν οι θάνατοι και τη διαδρομή που ακολούθησαν κατά την απομάκρυνση.
Με την κλιματική αλλαγή να αυξάνει τη συχνότητα των καυσώνων και των επεισοδίων χαμηλής υγρασίας, οι ειδικοί προειδοποιούν ότι ημέρες με αυτά τα χαρακτηριστικά ενδέχεται να γίνονται ολοένα και συχνότερες τα μεσογειακά καλοκαίρια, αυξάνοντας τον κίνδυνο πυρκαγιών με ακραία συμπεριφορά.