Η Κομισιόν κατηγορεί την Google ότι ευνοεί τις δικές της υπηρεσίες και περιορίζει τους προγραμματιστές εφαρμογών – Η απόφαση κινδυνεύει να ανοίξει νέο μέτωπο με την κυβέρνηση Τραμπ
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε την Πέμπτη την επιβολή προστίμου ύψους 890 εκατομμυρίων ευρώ στην Google, για φερόμενες πρακτικές αυτοπροτίμησης και αθέμιτη μεταχείριση των προγραμματιστών εφαρμογών, την ώρα που η κυβέρνηση Τραμπ προετοιμάζει έναν νέο γύρο εμπορικών δασμών.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Το πρόστιμο αποτελεί την κατάληξη έρευνας που ξεκίνησε η Επιτροπή τον Μάρτιο του 2024 στο πλαίσιο του Νόμου για τις Ψηφιακές Αγορές (Digital Markets Act – DMA), μιας νομοθεσίας που καθορίζει μια σειρά υποχρεώσεων και απαγορεύσεων για τις μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας που κυριαρχούν σε βασικές ψηφιακές αγορές.
Το βασικό σκέλος της υπόθεσης, το οποίο οδήγησε σε πρόστιμο ύψους 460 εκατομμυρίων ευρώ, αφορά τον ισχυρισμό ότι η μηχανή αναζήτησης της Google παρείχε συστηματικά προνομιακή μεταχείριση στις δικές της υπηρεσίες — Google Shopping, Google Hotels και Google Flights — ενώ υποβάθμιζε τους ανταγωνιστές στα αποτελέσματα αναζήτησης.
Η αυτοπροτίμηση βρέθηκε για πρώτη φορά στο επίκεντρο ως νομική θεωρία στην εμβληματική αντιμονοπωλιακή υπόθεση Google Shopping, η οποία επικυρώθηκε από το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης το 2024, περισσότερο από μία δεκαετία μετά την επίσημη έναρξη της έρευνας το 2010.
Ο DMA κωδικοποίησε αργότερα την έννοια αυτή, με ρητό στόχο την επιτάχυνση της επιβολής των κανόνων και την εξάλειψη πολλών από τα εμπόδια ως προς την απόδειξη των παραβάσεων που απαιτούνται στο πλαίσιο του παραδοσιακού δικαίου περί ανταγωνισμού.
Το δεύτερο σκέλος της υπόθεσης, που αντιστοιχεί στα υπόλοιπα 430 εκατομμύρια ευρώ του προστίμου, αφορά καταγγελίες προγραμματιστών εφαρμογών ότι η Google τούς εμποδίζει να ενημερώνουν τους καταναλωτές για το πώς μπορούν να εγκαταλείψουν το οικοσύστημά της, για παράδειγμα προωθώντας φθηνότερες προσφορές που διατίθενται εκτός του καταστήματος εφαρμογών της ή επισημαίνοντας εναλλακτικά συστήματα πληρωμών.
Οι επιπτώσεις της απόφασης
Πέρα από τη χρηματική κύρωση —και, κατά πάσα πιθανότητα, σημαντικότερο για την Google— η Επιτροπή διέταξε την εταιρεία να τερματίσει τη μη συμμόρφωσή της: να αντιμετωπίζει τις υπηρεσίες τρίτων χωρίς διακρίσεις και να επιτρέπει στους προγραμματιστές εφαρμογών να επικοινωνούν ελεύθερα με τους χρήστες.
Η Google πρέπει να συμμορφωθεί με την απόφαση της Επιτροπής εντός 60 ημερών, διαφορετικά κινδυνεύει με περιοδικές χρηματικές κυρώσεις που μπορεί να φτάσουν έως και το 5% του παγκόσμιου κύκλου εργασιών της.
Η Google, από την πλευρά της, υποστηρίζει ότι οι υπηρεσίες της έχουν σχεδιαστεί με στόχο τη βελτιστοποίηση της εμπειρίας των χρηστών και ότι οι αλλαγές στα αποτελέσματα αναζήτησης ή στις πολιτικές του καταστήματος εφαρμογών της θα έβλαπταν το ευρωπαϊκό ψηφιακό οικοσύστημα.
«Αυτό δεν είναι θεμιτός ανταγωνισμός. Είναι υποβάθμιση προϊόντων που καθοδηγείται από μια μικρή ομάδα καταγγελλόντων που εξυπηρετούν τα δικά τους συμφέροντα, με τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις και τους καταναλωτές να πληρώνουν το τίμημα. Η ρύθμιση θα πρέπει να βελτιώνει τα προϊόντα, όχι να τα κάνει χειρότερα», δήλωσε ο πρόεδρος Παγκόσμιων Υποθέσεων της Google, Κεντ Γουόκερ.
Η Google έχει ήδη αρχίσει να δοκιμάζει αλλαγές στην υπηρεσία αναζήτησης και στο κατάστημα εφαρμογών της. Η Επιτροπή αναφέρει ότι θα συνεχίσει να παρακολουθεί την εφαρμογή τους και θεωρεί ότι ορισμένες από αυτές αποτελούν σημαντική πρόοδο προς τη συμμόρφωση.
Η Google δεν επιβεβαίωσε εάν σκοπεύει να ασκήσει έφεση κατά της απόφασης.
Η ολοκλήρωση της έρευνας αποτελεί, στα χαρτιά, το αποτέλεσμα μιας σε μεγάλο βαθμό γραφειοκρατικής αξιολόγησης σχετικά με το εάν ο τεχνολογικός κολοσσός παραβίασε τους λεπτομερείς κανόνες της ΕΕ για δικαιότερες και περισσότερο ανταγωνιστικές ψηφιακές αγορές. Ωστόσο, κινδυνεύει να εξελιχθεί σε ένα ακόμη σημείο τριβής στις διατλαντικές σχέσεις.
Εμπορικές εντάσεις ΗΠΑ – ΕΕ
Ένα μεγάλο πρόστιμο σε αμερικανική εταιρεία αναμένεται να αποτελέσει ένα ακόμη σημείο αντιπαράθεσης με την Ουάσινγκτον. Η κυβέρνηση Τραμπ έχει επανειλημμένα καταστήσει σαφές ότι θεωρεί τους ψηφιακούς κανόνες της ΕΕ «εμπόδιο» στο εμπόριο, εξισώνοντας κατά καιρούς τέτοιου είδους πρόστιμα με εμπορικούς δασμούς.
Πριν από έναν χρόνο, οι Βρυξέλλες και η Ουάσινγκτον κατέληξαν σε εμπορική συμφωνία, γνωστή ως συμφωνία του Τέρνμπερι, για την επίλυση της εμπορικής τους διαμάχης. Στο πλαίσιο αυτής, η ΕΕ συμφώνησε να καταργήσει τους δασμούς στα περισσότερα αμερικανικά βιομηχανικά προϊόντα και να αποδεχθεί αμερικανικό δασμό 15% στις δικές της εξαγωγές.
Η κυβέρνηση Τραμπ αναγκάστηκε να επιβάλει νέους δασμούς σε διαφορετική νομική βάση, αφού το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ έκρινε παράνομους τους δασμούς που είχε επιβάλει το 2025.
Το νέο αυτό καθεστώς πρόκειται να λήξει αυτή την εβδομάδα και ο Λευκός Οίκος εξετάζει πρόσθετους δασμούς, οι οποίοι αναμένεται να στοχεύουν στην καταναγκαστική εργασία και την πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα, μετά από έρευνα βάσει του Άρθρου 301 που αφορά, μεταξύ άλλων, την τιμολόγηση φαρμάκων στη Γερμανία.
Οι εμπορικές εντάσεις μεταξύ ΕΕ και ΗΠΑ έχουν ήδη επηρεάσει στο παρελθόν τον τρόπο με τον οποίο οι Βρυξέλλες αποφάσισαν να επιβάλουν κυρώσεις σε αμερικανικούς τεχνολογικούς κολοσσούς. Τον περασμένο Σεπτέμβριο, πρόστιμο κατά της Google για τη δραστηριότητά της στον τομέα της ψηφιακής διαφήμισης ανεστάλη εν μέσω πιέσεων τόσο από το εσωτερικό της Επιτροπής όσο και από την αμερικανική κυβέρνηση.
Ο επίτροπος Εμπορίου Μάρος Σέφτσοβιτς αναδείχθηκε στον βασικό εσωτερικό αντίπαλο της επιβολής ευαίσθητων κυρώσεων πριν οριστικοποιηθεί μια συμφωνία με την Ουάσινγκτον. Αφού η εσωτερική αυτή διαφωνία έγινε δημόσια, η Επιτροπή προχώρησε τελικά στην επιβολή του προστίμου — ωστόσο, το επεισόδιο κατέδειξε πόσο ευάλωτες μπορεί να είναι οι έρευνες της ΕΕ σε εξωτερικές πολιτικές πιέσεις.