Η Ρουμανία κινδυνεύει να χάσει έως 770 εκατ. ευρώ καθώς λήγει η προθεσμία μεταρρυθμίσεων, με νόμο που μπορεί να αποπέμψει τον δήμαρχο Ντόμινικ Φριτς, ενώ συντηρητικοί και φιλελεύθεροι ζητούν μπλόκο στα κονδύλια.
Το κεντροδεξιό Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα (ΕΛΚ) και η φιλελεύθερη ομάδα Renew Europe κάλεσαν την Τρίτη την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να εξετάσει το ενδεχόμενο να «παγώσει» 770 εκατ. ευρώ από ευρωπαϊκά κονδύλια που προορίζονται για τη Ρουμανία.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Σε επιστολή προς την πρόεδρο της Επιτροπής Ursula von der Leyen, την οποία είδε η Euronews, οι επικεφαλής των δύο ομάδων, Manfred Weber και Valérie Hayer, ζητούν να μη χορηγηθούν πόροι από τον μεταπανδημικό Μηχανισμό Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF), υποστηρίζοντας ότι αυτοί θα μπορούσαν «ακούσια να συμβάλουν στην υπονόμευση της ρουμανικής δημοκρατίας».
Στο επίκεντρο των ανησυχιών τους βρίσκεται ένας αμφισβητούμενος νόμος που, όπως λένε, θα μπορούσε να στοχεύει τον ηγέτη των φιλελεύθερων και δήμαρχο της Τιμισοάρα Dominic Fritz, μια εξέχουσα πολιτική φυσιογνωμία στη Ρουμανία.
Ο νόμος περί ακεραιότητας στην άσκηση δημόσιου αξιώματος, που εγκρίθηκε πρόσφατα από το ρουμανικό κοινοβούλιο, θα μπορούσε να οδηγήσει στην απομάκρυνση του Fritz, επικεφαλής της Ένωσης Σώστε τη Ρουμανία (USR), από το αξίωμά του λόγω μιας προηγούμενης υπόθεσης σύγκρουσης συμφερόντων.
Διάταξη που εισήχθη από το Σοσιαλιστικό Κόμμα Ρουμανίας (PSD) προβλέπει ότι οι αξιωματούχοι σε βάρος των οποίων υπάρχει τελεσίδικη διαπίστωση σύγκρουσης συμφερόντων και για τους οποίους δεν έχει ακόμη λήξει η τριετής περίοδος κύρωσης, θα χάνουν την εντολή τους εντός 30 ημερών από την έναρξη ισχύος του νέου νόμου.
Ο Fritz, Γερμανός υπήκοος που εξελέγη δήμαρχος πριν από έξι χρόνια, κρίθηκε ότι είχε εμπλακεί σε διοικητική σύγκρουση συμφερόντων σε σχέση με πολεοδομικό έγγραφο που ενέκρινε το 2020.
Σύμφωνα με τελεσίδικη απόφαση του Ανώτατου Ακυρωτικού Δικαστηρίου της Ρουμανίας τον περασμένο Ιούνιο, το έγγραφο είχε καταρτιστεί από εταιρεία που ανήκε σε αρχιτέκτονα και τοπικό σύμβουλο της USR, ο οποίος είχε υποστηρίξει την προεκλογική εκστρατεία του Fritz.
Ο Weber και η Hayer υποστηρίζουν ότι η αναδρομική εφαρμογή της τροποποίησης θα παραβίαζε τόσο το ρουμανικό όσο και το ευρωπαϊκό δίκαιο, κατηγορώντας το PSD και τη λαϊκιστική ακροδεξιά Συμμαχία για την Ένωση των Ρουμάνων (AUR) ότι εργαλειοποιούν τη νομοθεσία.
«Δημόσιες δηλώσεις ανώτερων στελεχών του PSD και της AUR δεν αφήνουν καμία αμφιβολία ότι η τροποποίηση σχεδιάστηκε ειδικά για να στοχοποιήσει ένα μόνο άτομο», αναφέρεται στην επιστολή.
Σύμφωνα με τους επικεφαλής του ΕΛΚ και της Renew Europe, η Επιτροπή θα πρέπει «να καταστήσει απολύτως σαφές» ότι η εκταμίευση των ευρωπαϊκών πόρων εξαρτάται από τον σεβασμό του κράτους δικαίου. Καλούν επίσης το κοινοβούλιο να επανεξετάσει τη συγκεκριμένη νομοθεσία.
Η Γερουσία, ως αποφασιστικό σώμα, αναμένεται να ψηφίσει επί του νομοσχεδίου την Τετάρτη. Αν εγκριθεί οριστικά, ο νόμος θα μπορούσε να τεθεί σύντομα σε ισχύ, καθώς περιλαμβάνεται στις εναπομείνασες μεταρρυθμίσεις που η Ρουμανία πρέπει να ολοκληρώσει έως το τέλος Αυγούστου για να έχει πρόσβαση στα μεταπανδημικά κονδύλια.
Αν οι μεταρρυθμίσεις της Ρουμανίας κριθούν ανεπαρκείς για την επίτευξη των οροσήμων που έχουν συμφωνηθεί με την Επιτροπή, η χώρα ενδέχεται να χάσει μέρος των 770 εκατ. ευρώ, ανάλογα με τους στόχους που δεν θα έχουν επιτευχθεί.
Εκπρόσωπος της Επιτροπής δήλωσε την Τρίτη ότι η ευρωπαϊκή εκτελεστική αρχή έλαβε την επιστολή και ότι «ο νόμος περί ακεραιότητας θα αξιολογηθεί στο πλαίσιο του τελευταίου αιτήματος πληρωμής» που θα υποβάλει η Ρουμανία.
Πίσω από την επιστολή βρίσκεται μια ευρύτερη πολιτική σύγκρουση σε μια χώρα που κυβερνάται σήμερα από υπηρεσιακή κυβέρνηση και χαρακτηρίζεται από αυξανόμενη πολιτική κατακερματισμό.
Το PSD ανέτρεψε την προηγούμενη κυβερνητική συμμαχία, υπό τον κεντροδεξιό πρωθυπουργό Ilie Bolojan, μέσω πρότασης δυσπιστίας που στηρίχθηκε από την AUR.
Μια ασυνήθιστη συμμαχία μεταξύ αριστερόστροφων και ακροδεξιών δυνάμεων θα μπορούσε τώρα να σχηματίσει νέα κυβέρνηση, καθώς το PSD, η AUR και το υπερεθνικιστικό κόμμα SOS διαθέτουν κοινοβουλευτική πλειοψηφία.
Το Euronews Romania συνέβαλε στη σύνταξη αυτού του άρθρου.
Η αντιπροσωπεία του PSD στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κλήθηκε να σχολιάσει για τις ανάγκες του άρθρου.