Από προσβάσιμες ορεινές αποδράσεις στη Σκωτία έως απτικά μουσεία στη Σικελία: ταξιδιώτες με αναπηρία και ειδικοί στην προσβασιμότητα παρουσιάζουν ευρωπαϊκούς προορισμούς που κάνουν τις διακοπές πιο εύκολες, πιο συμπεριληπτικές και λιγότερο αγχωτικές.
Ορεινό μονοπάτι ή μεσαιωνική πόλη; Το να αποφασίσει κανείς τι θα κάνει στην Ευρώπη δεν είναι εύκολο. Αν προστεθούν και οι ανάγκες προσβασιμότητας, τα πράγματα γίνονται ακόμη πιο περίπλοκα.
Δεν προκαλεί λοιπόν έκπληξη – σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα της YouGov (πηγή στα Αγγλικά) για τα ταξίδια με προσβασιμότητα, που ανατέθηκε από τη Responsible Travel – ότι, μετά το κόστος, αυτό που κυρίως αποτρέπει τα άτομα με ανάγκες προσβασιμότητας από το να κλείσουν τις διακοπές που θα ήθελαν είναι η έλλειψη αυτοπεποίθησης.
Εδώ, ταξιδιώτες με αναπηρία και ειδικοί στον προσβάσιμο τουρισμό μοιράζονται τους αγαπημένους τους προορισμούς στην Ευρώπη· καλές αφετηρίες για να χτίσετε περισσότερη ταξιδιωτική αυτοπεποίθηση.
Τα Cairngorms, Σκωτία: Karen Darke
Η εξερευνήτρια Karen Darke (πηγή στα Αγγλικά) έμεινε παράλυτη έπειτα από ένα αναρριχητικό ατύχημα στα 21 της. Έκτοτε, έχει κατακτήσει χρυσό μετάλλιο στους Παραολυμπιακούς Αγώνες του Ρίο το 2016, έχει διασχίσει τη Γροιλανδία με καθιστό σκι και έχει κάνει χειροκίνητο ποδήλατο από τον Καναδά μέχρι το Μεξικό, μεταξύ άλλων εγχειρημάτων.
«Τα Cairngorms αποδεικνύουν ότι η περιπέτεια στη φύση και η προσβασιμότητα μπορούν πραγματικά να συνδυαστούν», λέει η Darke. Το Εθνικό Πάρκο βρίσκεται κυριολεκτικά έξω από την πόρτα της, στη Σκωτία, και, όπως λέει, είναι το ιδανικό μέρος για οικογενειακές διακοπές χωρίς αποκλεισμούς.
Προτείνει να ξεκινήσετε από το Rothiemurchus Visitor Centre. «Ένα εξαιρετικό σημείο αναφοράς, με προσβάσιμα μονοπάτια μέσα στο πανέμορφο καλυδονικό πευκοδάσος και κοντινά σημεία όπως τα Loch Morlich, Loch Insh και Loch an Eilean, που προσφέρουν όλα διαφορετικά επίπεδα προσβασιμότητας, διατηρώντας ταυτόχρονα την αίσθηση της άγριας φύσης και της εντυπωσιακής θέας.»
Η Darke επισημαίνει επίσης το Cairngorm Mountain, όπου ένα τελεφερίκ κάνει το ορεινό τοπίο και τη θέα προσβάσιμα σε όλους. Τον χειμώνα, μπορείτε να δοκιμάσετε προσαρμοσμένο σκι στο χιονοδρομικό κέντρο με την οργάνωση Disability Snowsport UK (πηγή στα Αγγλικά).
Για διαμονή; Προτείνει το Badaguish Outdoor Centre (πηγή στα Αγγλικά), όπου θα βρείτε μεγάλες προσβάσιμες λότζες, ή το Glenmore Lodge (πηγή στα Αγγλικά), που προσφέρει προσβάσιμα καταλύματα και δραστηριότητες προσαρμοσμένες μέσα από το πρόγραμμα Accessible Adventures. Εναλλακτικά, δοκιμάστε το Able2Adventure (πηγή στα Αγγλικά) για προσαρμοσμένη ορεινή ποδηλασία, χειροκίνητο ποδήλατο, όρθια σανίδα κωπηλασίας (paddleboard) και άλλα.
Γκέτεμποργκ, Σουηδία: Rachel Nafzger
Η Rachel Nafzger είναι τυφλή, αλλά αυτό δεν την έχει εμποδίσει να εξερευνήσει την Ευρώπη και τον κόσμο. Πέρα από τα πρακτικά ζητήματα, όπως λέει, «η ατμόσφαιρα μιας πόλης είναι επίσης πολύ σημαντική». Και το Γκέτεμποργκ – που αναδείχθηκε Πόλη Πρόσβασης της ΕΕ το 2014 – παίρνει άριστα.
«Παντού επικρατούσε μια πολύ χαλαρή, ανοιχτή και ασφαλής αίσθηση», λέει. «Δεν δίστασα καθόλου να ρωτήσω τυχαίους περαστικούς και διαπίστωσα ότι ήταν πάντα πρόθυμοι να βοηθήσουν – συνήθως με εντυπωσιακά άπταιστα αγγλικά.»
Χαρακτηρίζει το σύστημα μεταφορών του Γκέτεμποργκ «φανταστικό», λέγοντας ότι «το εξαιρετικό δίκτυο τραμ με κρατούσε πάντα προσανατολισμένη και μου επέτρεπε να μετακινούμαι ομαλά».
Ενώ η Nafzger προτείνει να ταξιδεύετε με μια εξειδικευμένη εταιρεία για εξατομικευμένη υποστήριξη ή με έναν άνθρωπο εμπιστοσύνης, ενθαρρύνει επίσης τους ταξιδιώτες να μιλούν με τους ντόπιους όποτε χρειάζονται βοήθεια καθ’ οδόν. Όπως λέει: «Η αλληλεπίδραση με τον κόσμο όταν κυκλοφορείτε μπορεί επίσης να σας βοηθήσει να νιώσετε πραγματικά τον παλμό ενός τόπου, αλλά και να οδηγήσει σε μερικές από τις καλύτερες ταξιδιωτικές ιστορίες!»
Βερολίνο, Γερμανία: Paul Mahoney
Ο δραστήριος ταξιδιώτης Paul Mahoney, που χρησιμοποιεί αναπηρικό αμαξίδιο, εντυπωσιάστηκε τόσο από το Βερολίνο, ώστε έχει επιστρέψει τρεις φορές – και έχει τρέξει ακόμη και τον ημιμαραθώνιο εκεί. Η διαδρομή ήταν επίπεδη και «υποδειγματικά οργανωμένη» για χρήστες αμαξιδίου.
«Το Βερολίνο πραγματικά θέτει το πρότυπο για την προσβασιμότητα σε μια πόλη», λέει. Προτείνει την επίσκεψη στο Ράιχσταγκ, όπου «η πρόσβαση ήταν ξεκάθαρη με ράμπες», στο μνημείο του Τείχους του Βερολίνου και στην Πύλη του Βρανδεμβούργου, και σημειώνει ότι, παρότι ορισμένα μονοπάτια στο Πεδίο των στηλών του Μνημείου του Ολοκαυτώματος μπορεί να είναι δύσβατα, ο υπόλοιπος χώρος είναι πλήρως προσβάσιμος και ενθαρρύνει τους επισκέπτες να μην το βάλουν κάτω.
Ο Mahoney επαινεί επίσης τις υποδομές μεταφορών του Βερολίνου ως «φιλικές προς τους χρήστες αμαξιδίου», επισημαίνοντας ιδίως ότι «το HoHo (το λεωφορείο περιήγησης hop-on hop-off) είναι πλήρως προσβάσιμο, με πτυσσόμενη ράμπα και άνετο χώρο στο εσωτερικό». Ένα ταξίδι με τρένο σε μουσείο στρατοπέδου συγκέντρωσης έξω από την πόλη παρουσίασε επίσης ελάχιστες δυσκολίες, κάτι που, όπως λέει, «αν λάβουμε υπόψη τον ιστορικό χαρακτήρα των κτιρίων, είναι αξιοσημείωτο».
Πριν κλείσετε το ταξίδι σας, ο Mahoney προτείνει να συμβουλευτείτε τον «ιδιαίτερα χρήσιμο» ιστότοπο [visitberlin.de](http://visitberlin.de %28πηγή στα Αγγλικά%29) για τις πιο πρόσφατες πληροφορίες σχετικά με την προσβασιμότητα.
Η Rachel Nafzger επαινεί επίσης το Βερολίνο, περιγράφοντάς το ως τον «βασιλιά των απτικών μοντέλων».
«Δεν είναι μόνο ότι είναι διάσπαρτα σε όλη την πόλη, υπάρχει ολόκληρη έκθεση με αυτά, το μουσείο Stadtmodelle», λέει. «Περιλαμβάνει έναν τεράστιο τρισδιάστατο απτικό χάρτη του Βερολίνου, ώστε να μπορείτε να "νιώσετε" τη διάταξη της πόλης, καθώς και αρκετές μικρότερες απτικές απεικονίσεις διάσημων αξιοθέατων, με συνοδευτικές πινακίδες σε Μπράιλ.»
Άμστερνταμ, Κάτω Χώρες: Carrie-Ann Lightley
Η Carrie-Ann Lightley (πηγή στα Αγγλικά) είναι βραβευμένη ταξιδιωτική συντάκτρια και παθιασμένη υπέρμαχος της προσβασιμότητας. Το Άμστερνταμ είναι μία από τις λίγες πόλεις στις οποίες επιστρέφει, γιατί, όπως λέει, «η προσβασιμότητα δεν μοιάζει με κάτι δευτερεύον».
«Φαίνεται αληθινά εύκολο», λέει. «Είναι επίπεδο, μικρό σε έκταση και πολύ πιο εύκολο να το εξερευνήσεις μόνος σου από πολλές ιστορικές ευρωπαϊκές πόλεις. Τα προσβάσιμα μέσα μαζικής μεταφοράς κάνουν επίσης τεράστια διαφορά, ιδίως τα τραμ και τα τρένα, ενώ το ταξίδι με Eurostar μειώνει σε μεγάλο βαθμό το άγχος και την απροβλεψιμότητα που συχνά συνοδεύουν τις αερομεταφορές.»
Η Lightley προτείνει να μείνετε κοντά στον σταθμό Amsterdam Centraal για μεγαλύτερη ευελιξία και να κάνετε μια προσβάσιμη κρουαζιέρα στα κανάλια με την εταιρεία Blue Boat Company (πηγή στα Αγγλικά) για μια «εξαιρετική επισκόπηση της πόλης χωρίς την κούραση του να περιηγείσαι όλη μέρα στους πολυσύχναστους δρόμους».
Προτείνει επίσης το Rijksmuseum και το Μουσείο Βαν Γκογκ για τις ισχυρές υποδομές προσβασιμότητας και τη σαφή τους διαρρύθμιση. Αν ακόμη διστάζετε, το Άμστερνταμ είναι, όπως υπογραμμίζει, «ένας εξαιρετικός προορισμός για να χτίσετε την αυτοπεποίθησή σας στα ταξίδια».
Κατάνια, Σικελία, Ιταλία: Damiano La Rocca
Ο Damiano La Rocca είναι ιδρυτής της εταιρείας Seable (πηγή στα Αγγλικά), που προσφέρει εξατομικευμένες και ομαδικές διακοπές για τυφλά ή μερικώς βλέποντα άτομα. Εξυμνεί το πώς οι τοπικές εκδρομές στην Κατάνια «έχουν μετατρέψει την περιήγηση στα αξιοθέατα σε μια πλήρως βιωματική, πολυαισθητηριακή εμπειρία χωρίς εμπόδια».
Η πόλη προσφέρει πληθώρα ερεθισμάτων για τις αισθήσεις: street food, σικελικό παγωτό και εύθρυπτα κανόλι, γευσιγνωσία κρασιού, αλλά και ο θόρυβος και οι μυρωδιές της ιχθυαγοράς. Ο La Rocca προτείνει ιδιαίτερα το Μουσείο Αφής, το οποίο, όπως λέει, «θεωρείται ευρέως ένα από τα καλύτερα στην Ευρώπη και διαθέτει εξαιρετικά λεπτομερή τρισδιάστατα μοντέλα κλίμακας ιστορικών κτιρίων της Σικελίας».
Απαραίτητη εμπειρία, όπως λέει, είναι μια προσβάσιμη εκδρομή στην Αίτνα. «Οι ξεναγοί προσφέρουν μια πραγματικά πολυαισθητηριακή εμπειρία. Μπορείτε να πάρετε το τελεφερίκ και ένα προσβάσιμο τζιπ 4x4 μέχρι την κορυφή, για να νιώσετε κυριολεκτικά το ηφαιστειακό έδαφος κάτω από τα πόδια σας.»
Ένα εξατομικευμένο εξαήμερο ταξίδι στη Σικελία (πηγή στα Αγγλικά) κοστίζει από 1.850 λίρες (περίπου 2.134 €) το άτομο και περιλαμβάνει διαμονή με πρωινό (B&B), δραστηριότητες και συνοδό-ξεναγό εκπαιδευμένο από τη Seable για έως και οκτώ ώρες την ημέρα.
Η Sarah Faith είναι senior values writer στην ακτιβιστική ταξιδιωτική εταιρεία Responsible Travel