Το euronews δεν είναι διαθέσιμο στον Internet Explorer. Ο συγκεκριμένος browser δεν είναι ενημερωμένος από την Microsoft και δεν ακολουθεί τις τεχνολογικές εξελίξεις. Χρησιμοποιήστε κάποιον άλλο φυλλομετρητή, όπως Edge, Safari, Google Chrome ή Mozilla Firefox.
Έκτακτη είδηση

Φάμπιολα Τζιανότι: Η γενική διευθύντρια του CERN στο Euronews

Φάμπιολα Τζιανότι: Η γενική διευθύντρια του CERN στο Euronews
Euronews logo
Μέγεθος Κειμένου Aa Aa

Κλαούντιο Ροσμίνο, Euronews:

Μελετώντας το απειροελάχιστο κατανοείς το αχανές: αυτό είναι το μάντρα των επιστημόνων του CERN στη Γενεύη. Σ’ αυτή την εκπομπή του Global Conversation, θέλουμε να μάθουμε πόσο μακριά μπορούν να φτάσουν τα όρια της γνώσης μας.

Η λειτουργία του επιταχυντή σωματιδίων ξανάρχισε πριν από λίγες μέρες, ύστερα από μερικούς μήνες τεχνικής βλάβης.

Μπορείτε να μας εξηγήσετε πώς δουλεύει αυτή η τεράστια μηχανή, που μελετά τα μυστήρια της ύλης, από την οποία είναι φτιαγμένο το σύμπαν μας;

Φάμπιολα Τζιανότι, Γενική Διευθύντρια CERN:

Ο Μεγάλος Επιταχυντής Αδρονίων είναι ο πιο ισχυρός επιταχυντής που έχει γίνει ποτέ. Δίνει να δυνατότητα να επιταχύνουμε πρωτόνια σε δέσμες αντίθετων κατευθύνσεων σε ένα δακτύλιο με περίμετρο 27 χλμ. Συγκρούονται σε τέσσερα σημεία, όπου έχουν εγκατασταθεί τέσσερις μεγάλοι ανιχνευτές.

Χάρις σ’ αυτές τις συγκρούσεις, μπορούμε να μελετήσουμε τα βασικά στοιχεία της ύλης και του σύμπαντος και επίσης να κατανοήσουμε οτιδήποτε υπάρχει στη φύση, τη δομή αλλά και την εξέλιξη του σύμπαντος.

Κλαούντιο Ροσμίνο, Euronews:

Ο Μεγάλος Επιταχυντής Αδρονίων μπορεί πλέον να δουλεύει σε υψηλότερα επίπεδα ενέργειας. Αυτό μας επέτρεψε να ανακαλύψουμε το μποζόνιο Χιγκς. Ποιοι είναι τώρα οι επιστημονικοί σας στόχοι και τι ελπίζετε να ανακαλύψετε;

Φάμπιολα Τζιανότι, Γενική Διευθύντρια CERN:

Για παράδειγμα να μάθουμε από τι είναι φτιαγμένη η σκοτεινή πλευρά του σύμπαντος. Στην πραγματικότητα, αυτό που είναι ορατό, όταν παρατηρούμε τα αστέρια, τους πλανήτες και τους γαλαξίες είναι μόλις το 5% του σύμπαντος.

Το άλλο 95% αποτελείται από άλλες μορφές ύλης και ενέργειας, που δεν γνωρίζουμε. Αυτό είναι ένα μεγάλο ερωτηματικό για μας. Γι’ αυτό και τις αποκαλούμε σκοτεινή ύλη και σκοτεινή ενέργεια. Το «σκοτεινός» δείχνει την άγνοιά μας, αλλά και το γεγονός ότι αυτές οι μορφές ύλης και ενέργειας δεν αλληλεπιδρούν με τα όργανά μας, όπως για παράδειγμα τα τηλεσκόπια. Άρα συμπεραίνουμε την παρουσία τους από έμμεσες παρατηρήσεις και μαρτυρίες, όπως για παράδειγμα τις συνέπειες της βαρύτητας.

Κλαούντιο Ροσμίνο, Euronews:

Είστε η γενική διευθύντρια του CERN, από τον Ιανουάριο του 2016. Πώς βλέπετε αυτόν τον ενάμιση χρόνο; Σε μια συνέντευξη, είπατε ότι είναι σαν να είστε η πρόεδρος μιας μικρής χώρας.

Φάμπιολα Τζιανότι, Γενική Διευθύντρια CERN:

Είναι μια πληθωρική, γεμάτη ερεθίσματα δουλειά, που σου επιτρέπει να ασχοληθείς με εντελώς διαφορετικές πτυχές. Υπάρχει η επιστημονική πλευρά, που είναι βέβαια η προτεραιότητά μου και με απασχολεί τον περισσότερο χρόνο. Δηλαδή πρέπει να παρακολουθώ τα επιστημονικά πρότζεκτ, να κάνω το μελλοντικό σχεδιασμό. Αλλά υπάρχουν και άλλα πρότζεκτ που έχουν να κάνουν με τον προϋπολογισμό, με το προσωπικό, με τις διεθνείς σχέσεις.

Άρα είναι μια πολύ ενδιαφέρουσα και πολύ πληθωρική δουλειά. Αυτό που εκτιμώ ιδιαίτερα είναι ότι καθημερινά μαθαίνω κάτι. Κατά τη γνώμη μου, δεν υπάρχει τίποτε πιο ευχάριστο από το να επιστρέφεις στο σπίτι και να λες: πόσα πολλά έμαθα σήμερα.

Κλαούντιο Ροσμίνο, Euronews:

Ας πάμε πίσω στις 4 Ιουλίου 2012, όταν η ανακάλυψη του μποζονίου Χιγκς, το σωματίδιο που αποδεικνύει ότι τα πάντα έχουν μάζα, ανακοινώθηκε σε όλο τον κόσμο, από εδώ, από το CERN. Ποιες είναι οι αναμνήσεις σας αλλά και τα συναισθήματά σας από εκείνη την ημέρα;

Φάμπιολα Τζιανότι, Γενική Διευθύντρια CERN:

Σαφώς ήταν μια πολύ όμορφη μέρα από επαγγελματική άποψη και ίσως η πιο συναρπαστική μέρα που έζησα ποτέ. Εκείνη την ημέρα, εκπροσωπούσα μια ομάδα φυσικών από όλο τον κόσμο, αλλά και πολλούς νέους που δούλεψαν με ενθουσιασμό και αφοσίωση για να κατασκευάσουμε το μηχάνημά μας και στη συνέχεια να βρούμε αυτά τα δεδομένα. Ήμουν περήφανη που μπορούσα να πω: σήμερα συμβάλαμε ώστε να πάμε ένα βήμα παρακάτω την ανθρώπινη γνώση. Ήταν σαφώς ένα κορυφαίο συναίσθημα.

Κλαούντιο Ροσμίνο, Euronews:

Χάρις σ’ αυτό το εξαιρετικό επίτευγμα που είναι ο Μεγάλος Επιταχυντής Αδρονίων, πόσο κοντά είμαστε στην κατανόηση του Big Bang;

Φάμπιολα Τζιανότι, Γενική Διευθύντρια CERN:

Είμαστε πολύ κοντά να δούμε τα χαρακτηριστικά του σύμπαντος και την εξέλιξή του, άρα είμαστε κοντά στο Big Bang. Οι γνώσεις μας φτάνουν στο ένα εκατομμυριοστό του εκατομμυριοστού του δευτερολέπτου, μετά το Big Bang. Φαίνεται σαν να μην είναι τίποτε, αλλά στην πραγματικότητα πολλά έχουν συμβεί σ’ αυτό το διάστημα.

Απέχουμε πολύ ακόμη από το κατανοήσουμε τι πραγματικά συνέβη την στιγμή ακριβώς του Big Bang. Υπάρχουν πολλές υποθέσεις, έχουμε κάνει σημαντική πρόοδο για να έχουμε μια ιδέα του τι πραγματικά συνέβη γενικά, στις πρώιμες φάσεις της εξέλιξης του σύμπαντος.

Κλαούντιο Ροσμίνο, Euronews:

Ποια είναι η άποψή σας για την επιστημονική έρευνα στην Ευρώπη; Υπάρχουν αρκετές ευκαιρίες για τους νέους ερευνητές;

Φάμπιολα Τζιανότι, Γενική Διευθύντρια CERN:

Γενικά μιλώντας, υπάρχει πρόβλημα να βρούμε
κεφάλαια για την καθαρή επιστήμη, που για κάποιες χώρες είναι πολύ περισσότερο σημαντική. Οι εφαρμοσμένες επιστήμες φαίνεται ότι βρίσκουν πιο εύκολα χρηματοδότηση, καθώς προσφέρουν αποτελέσματα πολύ σύντομα. Είναι σημαντικό να προσφέρονται χρήματα στις εφαρμοσμένες επιστήμες βέβαια, αλλά είναι σημαντικό επίσης να μην ξεχνάμε ότι η έρευνα στο χώρο της καθαρής επιστήμης είναι εξίσου αναγκαία, παρόλο που τα αποτελέσματά της δεν μπορούν να φανούν άμεσα, αλλά μακροπρόθεσμα.

Κλαούντιο Ροσμίνο, Euronews:

Ο Αϊνστάιν είπε: Η λογική μπορεί σε πάει από το σημείο Α στο σημείο Β. Η φαντασία μπορεί να σε πάει παντού. Ποιο ρόλο έχουν η φαντασία και το πάθος στο έργο ενός επιστήμονα;

Φάμπιολα Τζιανότι, Γενική Διευθύντρια CERN:

Τεράστιο ρόλο. Η επιστήμη και η έρευνα βασίζονται στις ιδέες και τη δημιουργικότητα. Οι ιδέες, η δημιουργικότητα και η φαντασία είναι στοιχειώδεις. Αλλά πρέπει να συνδυάζονται με μεγάλη αφοσίωση για να μπορέσεις να πραγματοποιήσεις αυτές τις ιδέες, να τις κάνεις πράξη. Το πάθος, τα κίνητρα και η δημιουργικότητα είναι απαραίτητα για τη δουλειά που κάνουμε εδώ.

Κλαούντιο Ροσμίνο, Euronews:

Το πάθος και η φαντασία μας φέρνουν κοντύτερα στα όνειρα. Ποια ήταν τα όνειρά σας, όταν ήσασταν παιδί; Πότε καταλάβατε ότι θέλατε να γίνετε επιστήμονας;

Φάμπιολα Τζιανότι, Γενική Διευθύντρια CERN:

Όταν ήμουν παιδί, έκανα τρελά όνειρα και ίσως δεν ήταν εύκολο να τα πραγματοποιήσω. Μια εποχή, όταν έκανα μπαλέτο, ήθελα να γίνω μπαλαρίνα. Μετά σπούδαζα πιάνο και ονειρευόμουν καριέρα στη μουσική. Η μουσική παραμένει ακόμη ένα σημαντικό στοιχείο στη ζωή μου.

Ήμουν ένα παιδί με αυξημένη περιέργεια και έκανα συνεχώς ερωτήσεις. Κάποια στιγμή, χάρις στα μαθήματα φυσικής και μαθηματικών στο λύκειο, διαπίστωσα ότι το να δουλεύω στο πεδίο της φυσικής, ίσως την πιο βασική από όλες τις επιστήμες, μου έδινε την δυνατότητα να ικανοποιήσω αυτή την ανάγκη μου για απαντήσεις, την περιέργειά μου.

Κλαούντιο Ροσμίνο, Euronews:

Εδώ στο CERN, περιβάλλεστε από μηχανήματα υψηλής τεχνολογίας. Στην καθημερινή σας ζωή, ποια είναι όμως η σχέση σας με την τεχνολογία;

Φάμπιολα Τζιανότι, Γενική Διευθύντρια CERN:

Τη χρησιμοποιώ με τέτοιο τρόπο ώστε να κάνει τη ζωή μου πιο ευχάριστη και αποτελεσματική. Αλλά έχει και αρνητικά στοιχεία στην καθημερινή μας ζωή: η τεχνολογία μας κάνει κατά κάποιο τρόπο σκλάβους, καθώς σήμερα πρέπει να μας βρίσκουν πάντα, μέσω τηλεφώνου, ηλεκτρονικών μηνυμάτων και sms. Πρέπει να είμαστε προσεκτικοί να μην αφήνουμε πολύ χώρο σ’ αυτές τις καινοτομίες και να γινόμαστε εξαρτημένοι.