Έκτακτη είδηση

Ερευνητική για Συνεργατισμό: «Μεγάλος υπεύθυνος» της κατάρρευσης ο ΥΠΟΙΚ

Ερευνητική για Συνεργατισμό: «Μεγάλος υπεύθυνος» της κατάρρευσης ο ΥΠΟΙΚ
Πνευματικά Δικαιώματα
REUTERS/Yiannis Kourtoglou
Euronews logo
Μέγεθος Κειμένου Aa Aa

Ως τον «μεγάλο υπεύθυνο για την καταστροφική πορεία του Συνεργατικού Πιστωτικού Τομέα (ΣΠΤ)» από το 2014 και εντεύθεν, χαρακτηρίζει τον Υπουργό Οικονομικών Χάρη Γεωργιάδη η Ερευνητική Επιτροπή για την κατάρρευση του Συνεργατισμού στο πόρισμα που δόθηκε την Τετάρτη στη δημοσιότητα.

Σε ένα εκτεταμένο πόρισμα 844 σελίδων, η Ερευνητική στρέφεται και στην προ του 2013 εποχή, εποχή η οποία με βάση το πόρισμα χαρακτηρίζεται από ατασθαλίες, συγκάλυψη, διορισμό μελών των ΣΠΙ με κομματικά κριτήρια και σημειώνει ότι ο Συνεργατισμός αφέθηκε στον «αυτόματο πιλότο». Για την προ του 2013 εποχή, εισηγείται περαιτέρω αστυνομικές έρευνες για αρκετά ΣΠΙ, πέραν αυτών που βρίσκονται σε εξέλιξη.

«Οι ευθύνες του Υπουργού Οικονομικών υπήρξαν βαρύτατες για την κατάρρευση του ΣΠΤ. Μπορούμε να πούμε ότι είναι κατ’ αναλογία παρόμοιες με τις ευθύνες του όποιου μεγαλομετόχου ιδιωτικής εταιρείας, η οποία καταλήγει σε διάλυση λόγω κακοδιαχείρισης του ιδίου», αναφέρει η Επιτροπή.

Κατά την Επιτροπή, η Συνεργατική Κυπριακή Τράπεζα (ΣΚΤ) και η κυπριακή κυβέρνηση απέτυχαν σε τρεις βασικές δεσμεύσεις που αναλήφθηκαν έναντι της ΕΕ (λόγω των όρων που τέθηκαν για την κρατική ενίσχυση). Πρόκειται για την καλή εταιρική διακυβέρνηση, τη μείωση των μη εξυπηρετούμενων χορηγήσεων (ΜΕΧ) και την ορθή διαχείριση των λειτουργικών εξόδων του ΣΠΤ, με τις δύο τελευταίες δεσμεύσεις να εξαρτώνται από τη δέσμευση για την καλή εταιρική διακυβέρνηση.

Όπως αναφέρει η Ερευνητική, «δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι η επιδίωξη να οδηγηθεί ο ΣΠΤ σε υγιείς τραπεζικές πρακτικές ήταν ένα δύσκολο, θα λέγαμε, γιγάντιο εγχείρημα. Όσο όμως πιο δύσκολο είναι το διακύβευμα τόσο πιο ικανοί χειρισμοί χρειάζονται».

«Ικανοί χειρισμοί οι οποίοι έπρεπε να τεθούν στα στιβαρά χέρια ικανών, έμπειρων και άριστων από πάσης άποψης διευθυντικών στελεχών. Ήταν εκεί ακριβώς όπου απέτυχε ο κατά μεγάλην πλειοψηφίαν μέτοχος, ο ιδιοκτήτης της ΣΚΤ», αναφέρει μεταξύ άλλων.

«Οι ικανότεροι όταν προσλαμβάνονταν αποχωρούσαν ή επαύοντο όταν έρχονταν αντιμέτωποι με μέτρια διευθυντικά στελέχη τα οποία όμως είχαν την εύνοια του ιδιοκτήτη» σημειώνει το πόρισμα και συμπληρώνει: «Ο ιδιοκτήτης ήταν το κράτος το οποίο αντιπροσώπευε ο Υπουργός Οικονομικών και ο οποίος ουσιαστικά είχε τον απόλυτο έλεγχο της κατάστασης. Δεν είναι τυχαίο ότι δύο από τα ανώτερα διευθυντικά στελέχη ήταν του στενού φιλικού του περιβάλλοντος. Ο Γενικός Διευθυντής, ο κ. Νικόλας Χατζηγιάννης και ο κ. Γιάννης Σταυρινίδης».

Για το θέμα του Γενικού Διευθυντή, η έκθεση σημειώνει ότι «η επιλογή του κ. Χατζηγιάννη δεν ήταν, για λόγους που ήδη εξηγήσαμε, ό,τι καλύτερο για την ΣΚΤ. Η απομάκρυνση του όμως από τον Υπουργό Οικονομικών δεν ήταν εύκολη απόφαση λόγω της στενής φιλικής τους σχέσης».

«Ο Υπουργός Οικονομικών είχε από πολύ ενωρίς επανειλημμένες και μερικές φορές αυστηρές προειδοποιήσεις, τόσο από τους επόπτες στην Κύπρο, όσο και κυρίως από τους Ευρωπαίους επόπτες, για την πολύ πτωχή και αδύνατη εταιρική διακυβέρνηση της ΣΚΤ. Ουδέν όμως έπραξε».

Παράλληλα, η Επιτροπή αποδίδει ευθύνες και για την πορεία αποκρατικοποίησης του Συνεργατισμού, αλλά και σε επιμέρους θέματα, όπως την απευθείας ανάθεση στην Altamira, χωρίς να αμφισβητήσει την ορθότητα της απόφασης και το ότι είχε κάθε ευκαιρία συζήτησης και λήψης διορθωτικών αποφάσεων για τα κρίσιμα προβλήματα του ΣΠΤ στο πλαίσιο της Επιτροπής Διασφάλισης Χρηματοοικονομικής Σταθερότητας, στις συνεδρίες της οποίας δεν παρέστη.

Σε σχέση με την πώληση του καλού μέρους του Συνεργατισμού, η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι ο ΥΠΟΙΚ ανάφερε ενώπιον της Ερευνητικής Επιτροπής, ότι η πώληση ήταν ένας πολύ καλός τρόπος αποκρατικοποίησης και διερωτάται: «Μήπως αυτό τον ενδιέφερε από την αρχή, παρά τις περί του αντιθέτου επανειλημμένες αρχικά δηλώσεις του ότι ο Συνεργατισμός έπρεπε να επιστρέψει εκεί όπου ανήκε;»

Ευθύνη στον ΠτΔ γιατί διατήρησε τον Χάρη Γεωργιάδη στη θέση του ΥΠΟΙΚ

Για τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, η Ερευνητική στην έκθεσή της σημειώνει: «Αν ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας φέρει κάποια ευθύνη για τα όσα οδηγούσαν στην εσπευσμένη πώληση μέρους της ΣΚΤ στην Ελληνική Τράπεζα είναι γιατί διατήρησε στο Υπουργείο Οικονομικών πρόσωπο το οποίο για μία περίοδο πέραν των τεσσάρων ετών δεν κατόρθωσε να οδηγήσει τον ΣΠΤ έξω από την καταστροφική πορεία που εν γνώσει του ακολούθησε».

«Η απομάκρυνση του κ. Γεωργιάδη από το Υπουργείο Οικονομικών έστω και καθυστερημένα ενδεχόμενα να έδιδε στο ΣΠΤ μια άλλη προοπτική μακριά από τις παλινωδίες, τις εμμονές για διατήρηση μη ικανών διευθυντικών στελεχών στην ΣΚΤ και αδυναμία αντίληψης των κινδύνων στους οποίους οι πολιτικές του με βεβαιότητα οδηγούσαν», τόνισε.

Η Ερευνητική καταλογίζει στον ΥΠΟΙΚ ότι «παρά τις περί του αντιθέτου ενώπιον μας δηλώσεις του δεν κρατούσε ενήμερο, ούτε τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας,ούτε το Υπουργικό Συμβούλιο για τα χρονίζοντα προβλήματα, τα οποία ο ίδιος καλώς εγνώριζε μέσα από την ενημέρωση που ιδιαίτερα είχε από τις εποπτικές αρχές».

Σημειώνει ακόμη ότι όταν ο ίδιος έτυχε ενημέρωσης από την Διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας, ο επιτόπιος έλεγχος βρισκόταν ήδη σε εξέλιξη από τις 10/1/2018 και ενώ αυτό οδήγησε την ΣΚΤ «σε μία πορεία μη αναστρέψιμη εφ’ όσον η εξεύρεση κεφαλαίων καθίστατο κατ’ αυτόν τον τρόπο πλέον αδύνατη», για να προσθέσει ωστόσο ότι «είναι βεβαίως γεγονός ότι ο Πρόεδρος αποσιώπησε πλήρως τις δραματικές εξελίξεις οι οποίες λάμβαναν χώραν την περίοδο αυτή. Είτε γιατί δεν ήθελε να έχει πολιτικό κόστος εν όψει εκλογών είτε γιατί ήθελε ν’ αποτρέψει τις περαιτέρω καταθετικές εκροές», διευκρινίζει για να προσθέσει πως «οποιαδήποτε εξήγηση και να δεχθούμε δεν ήταν μια παράλειψη η οποία είχε σαν αποτέλεσμα την τελική κατάρρευση του ΣΠΤ η οποία ακολούθησε μερικούς μήνες μετά».

Για το Υπουργικό Συμβούλιο, η Ερευνητική λέει ότι δεν τηρείτο ενήμερο από τον ΥΠΟΙΚ. «Δεν έχουμε εντοπίσει πρακτικά του Υπουργικού Συμβουλίου, τα οποία ν’ αποκαλύπτουν μια τέτοια ενημέρωση ακόμη και όταν ο ΣΠΤ διερχόταν μέσα από σοβαρές κρίσεις. Άφηνε την κατάσταση να την χειρίζεται ο ίδιος κατά την απόλυτον αυτού κρίσιν», συμπληρώνει.

Στην έκθεσή της η Ερευνητική καταλογίζει ευθύνη όσον αφορά την προσπάθεια της ν’ αποστερήσει τον Γενικό Ελεγκτή της εξουσίας να ελέγχει την ΣΚΤ. Ωστόσο, σε άλλο σημείο της έκθεσης, η Ερευνητική υπενθυμίζει πως με πρωτοβουλία του ΔΗΣΥ αφαιρέθηκε η αρμοδιότητα του Γενικού Ελεγκτή με νόμο που ψηφίστηκε τον Οκτώβριο του 2016.

Αστικές και ενδεχομένως ποινικές ευθύνες για Νικόλα Χατζηγιάννη, έρευνες για Σταυρινίδη

Για τον τέως γενικό Διευθυντή της πρώην ΣΚΤ, Νικόλα Χατζηγιάννη, η Επιτροπή στην έκθεσή της λέει ότι αυτός «φέρει τεράστια ευθύνη για την τελική κατάληξη του ΣΠΤ και ειδικότερα της ΣΚΤ. Αποδείχθηκε πολύ κατώτερος των περιστάσεων».

Καταλήγει στο συμπέρασμα ότι ο κ. Χατζηγιάννης δυνατόν να έχει αστικές ευθύνες οι οποίες πηγάζουν από τις πιο πάνω παραβιάσεις της συμφωνίας του με την ΣΚΤ.

«Πιστεύουμε όμως ότι ο κ. Χατζηγιάννης ενδεχόμενα ευθύνεται και για τη διάπραξη ποινικών αδικημάτων τα οποία δυνατόν ν’ αποκαλυφθούν ύστερα από μια σε βάθος εξέταση από τις αστυνομικές αρχές. Χρήζουν ιδιαίτερα εξέτασης οι δραστηριότητες του κ. Χατζηγιάννη σε σχέση με την διαπραγμάτευση και κατάληξη σε συμφωνία με την Altamira, καθώς επίσης σε σχέση με τη γνώση του για τις υπερχρεώσεις τόκων».

Σημειώνει ακόμη ότι «της ίδιας σε βάθος εξέτασης χρήζει η σε συνεργασία με τον Γιάννη Σταυρινίδη δραστηριότητα του στον τομέα των διαφημίσεων».

Για τον τελευταίο, υπό την ιδιότητά του ως Διευθυντή της Διεύθυνσης Στρατηγικής και Ανασχηματισμού η Επιτροπή αναφέρεται σε «πολλά εκατομμύρια σε μια τετραετία» για σκοπούς διαφήμισης και συμπληρώνει: «Πιστεύουμε ότι υπάρχουν και εδώ περιθώρια περαιτέρω έρευνας από τις αστυνομικές αρχές».

Επικαλείται και πληροφόρηση που λήφθηκε από τον εσωτερικό έλεγχο που διενήργησε η ΚΕΔΙΠΕΣ για τα θέματα διαφήμισης «εντοπίζει ατασθαλίες, παρατυπίες, ανορθόδοξες πρακτικές και εισηγείται την περαιτέρω έρευνα σε σχέση με τρία πρόσωπα, ήτοι τους Γ. Σταυρινίδη, Ν. Χατζηγιάννη και Π. Ονησιφόρου».

Ύποπτη χαρακτηρίζει εξάλλου την επιμονή του Βαρνάβα Κουρουνά, Διευθυντή της Διεύθυνσης Διαχείρισης ΜΕΧ της ΣΚΤ. Η Επιτροπή λέει ότι η όλη συμπεριφορά του σε αγαστή συνεργασία με τον κ. Χατζηγιάννη όπως η ΣΚΤ προχωρήσει σε απευθείας ανάθεση προς την Altamira ήδη από το 2016, θεωρείται -από την Ερευνητική Επιτροπή- ύποπτη, ενώ η ΔΔΜΕΧ υπό τη δική του διαχείριση είχε πτωχότατα αποτελέσματα.

«Η όλη στάση του έναντι της διαδικασίας κατάληξης σε συμφωνία με την Altamira προκαλεί ερωτηματικά τα οποία χρήζουν περαιτέρω διερεύνησης για ν’ απαντηθούν. Καλούμε ως εκ τούτου τις αστυνομικές αρχές να προχωρήσουν σε ενδελεχή εξέταση», αναφέρει η Επιτροπή.

Για την Επιτροπεία της ΣΚΤ, η Επιτροπή λέει ότι αυτή δεν εστελεχώνετο στη μεγάλη πλειοψηφία των μελών της από πεπειραμένα, ικανά και με ειδικές γνώσεις πρόσωπα.

«Δεν είχαν την ικανότητα και τις γνώσεις για τη λήψη ορθών αποφάσεων αλλά ιδιαίτερα ν’ αμφισβητούν και συμβάλλουν στην διόρθωση των λανθασμένων αποφάσεων της Εκτελεστικής Διεύθυνσης. Για λόγους που ήδη υποδείξαμε τους έλειπε η ανεξαρτησία γνώμης. Η ευθύνη τους για λανθασμένες αποφάσεις που ελήφθηκαν είναι τεράστια. Αποφάσεις ιδιαίτερα που είχαν σχέση με την αδυναμία μείωσης των ΜΕΧ. Ανκαι γι’ αυτό το θέμα περισσότερο μετρά η απραξία τους και η ανικανότητα συνειδητοποίησης των κινδύνων παρά οι αποφάσεις τους», αναφέρεται.

Εξάλλου η Ερευνητική Επιτροπή αποδίδει μερίδιο ευθύνης και στην Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου, η οποία είτε με τον ένα είτε με τον άλλο τρόπο θα μπορούσε να έχει επίδραση στα συμβαίνοντα στον ΣΠΤ και ειδικότερα στην ΣΚΤ.

«Πιστεύουμε», αναφέρεται, «ότι δεν άσκησε αυτό της το καθήκον κατά τον καλύτερο δυνατό τρόπο. Σημειώνουμε βέβαια ότι δεν αδράνησε γι’ αυτό είναι μεγάλος ο αριθμός των επιστολών της Διοικητού της ΚΤΚ τόσο προς την Επιτροπεία της Τράπεζας όσο και τον Υπουργό Οικονομικών αλλά και στον ίδιο τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας με τις οποίες επισήμανε τα προβλήματα και ζητούσε την λήψη διορθωτικών μέτρων. Είχε μάλιστα η Διοικητής και προσωπικές επαφές με την Επιτροπεία της ΣΚΤ, με τον Υπουργό Οικονομικών και με τον ίδιο τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας για συζήτηση των προβλημάτων του ΣΠΤ».

Αποδίδει επίσης μερίδιο ευθύνης και στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, «γιατί θα μπορούσε με δικές της ενέργειες η πορεία πραγμάτων να είχε αλλάξει αλλά με κανένα τρόπο δεν λέμε ότι ευθύνεται για την κατάρρευση του ΣΠΤ στην Κύπρο».

Τέλος στην μετά του 2013 εποχή, αποδίδονται ευθύνες και στα πολιτικά κόμματα. «Δεν μπορεί επομένως παρά να καταλήξουμε στο τελικό συμπέρασμα ότι μέρος της ευθύνης για την κατάρρευση του ΣΠΤ φέρουν τα κόμματα τόσο στην πρώτη όσο και στην δεύτερη περίοδο ιδιαίτερα όμως στην πρώτη», αναφέρεται.

Προ του 2013: Ατασθαλίες, συγκάλυψη και κλειστοί κομματικοί κύκλοι, στον αυτόματο αφέθηκε ο Συνεργατισμός

Για την κατάσταση προ του 2013, το πόρισμα αναφέρεται μεταξύ άλλων στον τρόπο εκλογής των μελών της Επιτροπείας στα ΣΠΙ (ένα μέλος, μία ψήφος), το οποίο δεν διασφάλιζε την ποιοτική επάρκεια των μελών για σκοπούς υγιούς διαχείρισης των ιδρυμάτων.

"Αντίθετα, τα μέλη των Επιτροπειών των ΣΠΙ εκλέγονταν συνήθως με κομματικά κριτήρια και όχι με βάση την ικανότητα και καταλληλότητά τους για διαχείριση ενός πιστωτικού ιδρύματος", αναφέρεται και προστίθεται πως η ανεξαρτησία και αυτονομία των ΣΠΙ δημιουργούσε ένα ευνοϊκό πεδίο για πολιτικές και κομματικές επιρροές.

"Μικρή ή καθόλου σημασία εδίδετο στην ικανότητα των εκλεγμένων και στα προσόντα τους να χειρισθούν χρηματοοικονομικά ζητήματα. Αυτό δεν είχε μόνο σαν αποτέλεσμα την τήρηση κακών τραπεζικών πρακτικών, αλλά ευνοούσε και την διάπραξη ατασθαλιών και καταχρήσεων, αλλά το χειρότερο ήταν η συγκάλυψη τους. Όλα εξελίσσονταν γύρω από ένα κλειστό κομματικό κύκλο", αναφέρεται.

Για τις εξουσίες των εκάστοτε Υπουργών Εμπορίου αφού ξεκαθαρίζεται πως οι δραστικές εξουσίες του Υπουργού από το 2003 και εντεύθεν έπαυσαν να υπάρχουν, τονίζεται πως ο Έφορος υπέβαλλε στον Υπουργό την ετήσια έκθεση, την οποία ο Υπουργός κατέθετε στο Υπουργικό Συμβούλιο και τη Βουλή των Αντιπροσώπων και παράλληλα η Ελεγκτική Υπηρεσία Συνεργατικών Εταιρειών παρέδιδε στον Υπουργό την ετήσια έκθεση της την οποία ο ίδιος κατάθετε επίσης στο Υπουργικό και την κατέθετε στη Βουλή.

"Από τη μαρτυρία δύο Υπουργών Εμπορίου που κατάθεσαν ενώπιον μας για τη μετά το 2003 περίοδο, φαίνεται ότι η κατάθεση της έκθεσης ήταν τυπική και δεν υπήρχε συζήτηση της και επομένως και κανένας έλεγχος επί του διοριζόμενου από το Υπουργικό Συμβούλιο Εφόρου. Παρενθετικά εδώ ν’ αναφέρουμε ότι η έκθεση της ΕΥΣΕ, η οποία κατατίθετο στη Βουλή, ούτε και εκεί ετύγχανε οποιασδήποτε προσοχής. Δεν έχουμε εντοπίσει πρακτικά της Βουλής από τα οποία να προκύπτει μια τέτοια συζήτηση. Το ίδιο δεν μπορεί να λεχθεί και για την προ του 2003 περίοδο, όταν εκθέσεις του Εφόρου έφθαναν στη Βουλή των Αντιπροσώπων", αναφέρεται.

Σε ό,τι αφορά τον Έφορο Ανάπτυξης και Εποπτείας Συνεργατικών Εταιρειών, που για όλη την περίοδο 1987-2013 ήταν οι κ. Χλωρακιώτης και Λύρας διαδοχικά, αναφέρεται ότι και οι δύο "απέτυχαν ν’ ασκήσουν αποτελεσματική όχι μόνον κατασταλτική εποπτεία, αλλά κυρίως προληπτική εποπτεία". "Δεν εξηγούνται διαφορετικά οι μεγάλοι αριθμοί παρατυπιών, ατασθαλιών και καταχρήσεων στα οποία ήδη αναφερθήκαμε και αφορούν πολυάριθμα ΣΠΙ για όλη την περίοδο για την οποία είχαν την εποπτεία του ΣΠΤ", σημειώνεται.

"Τόσο ο κ. Χλωρακιώτης όσο και ο κ. Λύρας ευθύνονται για την κατάρρευση του ΣΠΤ μέχρι το 2013. Οι ευθύνες τους ήταν τεράστιες. Οι κάποιες προσπάθειες τους για εποπτεία ήταν σπασμωδικές και αναποτελεσματικές. Για τις ευθύνες τους δεν επιθυμούμε να πούμε περισσότερα. Γνωρίζουμε ότι και οι δύο αντιμετωπίζουν 173 ποινικές κατηγορίες ενώπιον του Κακουργιοδικείου Λευκωσίας. Παρ’ όλον ότι οι ποινικές τους ευθύνες, οι αναζητούμενες ενώπιον του Κακουργιοδικείου, δεν σχετίζονται ευθέως με την αδράνεια και αμέλεια εκτέλεσης των καθηκόντων τους ως Εφόρων, προτιμούμε να μην πούμε περισσότερα. Ενδεχόμενα η απόδοση ευθυνών από την Επιτροπή να θεωρηθεί ότι παραβιάζει το συνταγματικό και άλλως πως κατοχυρωμένο τεκμήριο της αθωότητας του οποίου απολαμβάνουν", σημειώνεται.

Γνώριζαν οι κυβερνήσεις τα προβλήματα, καμία συζήτηση στη Βουλή για τα τεκταινόμενα στον Συνεργατισμό

Στο πόρισμα για όλες τις κυβερνήσεις μέχρι το 2013 επισημαίνεται πως τα προβλήματα του ΣΠΤ ή και ευρύτερα του Συνεργατισμού ήταν καλά γνωστά και απασχολούσαν τις εκάστοτε κυβερνήσεις πριν το 2013. Στην επιτροπή κατέθεσαν Υπουργοί τριών διαφορετικών κυβερνήσεων που κάλυπταν την περίοδο από το 1998 μέχρι και το 2013.

"Προκύπτει από τις καταθέσεις και των τεσσάρων ότι τα προβλήματα του ΣΠΤ και ιδιαίτερα αυτό των ΜΕΧ ήταν καλά γνωστά σε όλες τις κυβερνήσεις και τις απασχολούσαν. Μάλιστα από την κατάθεση της κ.Γιωρκάτζη προκύπτει ότι με την ιδιότητα της σαν Γενικός Ελεγκτής συζήτησε το θέμα με τον Πρόεδρο Παπαδόπουλο ο οποίος της ανάθεσε την ετοιμασία ειδικής έκθεσης την οποία και ετοίμασε και του παρέδωσε(δεν κατέστη δυνατόν να την εντοπίσουμε)", αναφέρεται.

Η επιτροπή στην έκθεσή της καταλήγει στο συμπέρασμα ότι ελαμβάνοντο σπασμωδικά μέτρα χωρίς συγκεκριμένο στόχο και σχέδιο, μέτρα που δεν οδηγούσαν στην οριστική επίλυση των προβλημάτων και ότι καμία κυβέρνηση δεν μπόρεσε να λάβει την θαρραλέα απόφαση λήψης ριζοσπαστικών μέτρων για οριστική αντιμετώπιση των χρονιζόντων προβλημάτων του ΣΠΤ.

"Θα χρησιμοποιήσουμε μια κοινότυπη φράση για περιγραφή της κατάστασης. Ο ΣΠΤ αφέθηκε να οδηγείται “στον αυτόματο πιλότο”", αναφέρεται χαρακτηριστικά.

Στην έκθεση αναφέρεται ότι δεν είναι αμέτοχες ευθυνών για την κατάσταση η οποία αφέθηκε σε μια μακρά σειράν δεκαετιών να εμπεδωθεί στον ΣΠΤ οι εκάστοτε κυβερνήσεις στο σύνολο τους. Διευκρινίζεται ότι τα συμπεράσματα αυτά δεν περιορίζονται και δεν αφορούν μόνο τις κυβερνήσεις από το 1998 και μετέπειτα αλλά και τις προ αυτών, ιδιαίτερα από το 1987 και εντεύθεν.

"Μπορούμε δε με αρκετή ασφάλεια να τονίσουμε ότι όσο εγγύτερα φθάνουμε στο 2013 οι ευθύνες των κυβερνήσεων καθίστανται σοβαρότερες διότι και τα προβλήματα του ΣΠΤ εγίνοντο και μεγαλύτερα και εμφανέστερα μέσα από την αποκάλυψη σκανδάλων και ποινικών διώξεων υπευθύνων", αναφέρεται.

Για την Βουλή αναφέρεται πως ετηρείτο ενήμερη για τα τεκταινόμενα στον ΣΠΤ μέσα από ετήσιες εκθέσεις, οι οποίες ετοιμάζονταν από τις συνεργατικές εποπτικές και ελεγκτικές αρχές, ωστόσο δεν εντοπίστηκε στα πρακτικά της Βουλής καμιά συζήτηση για τα κακώς έχοντα στον ΣΠΤ.

"Παράλειψε να εκτελέσει το συνταγματικό της καθήκον του ελέγχου της εκτελεστικής εξουσίας", αναφέρεται.

Για τα πολιτικά κόμματα αναφέρεται πως η ευθύνη τους υπήρξε τεράστια στην καταστροφική πορεία που ακολούθησε ο ΣΠΤ για τις πολλές δεκαετίες που προηγήθηκαν της ανακεφαλαιοποίησης του 2013-2014.

Για την Κεντρική Τράπεζα αναφέρεται πως μέσα από την αρμοδιότητα της θα μπορούσε κατά έναν έμμεσο τρόπο να ασκήσει έναν είδος εποπτείας και ελέγχου επί του ΣΠΤ ευρύτερα. "Απέτυχε να το πράξει προσκρούοντας κυρίως σε πολιτικές –κομματικές αντιδράσεις, αλλά και σε οργανωμένα σύνολα του Συνεργατικού κινήματος, τα οποία επιδίωκαν να διατηρήσουν την ανεξαρτησία και αυτονομία των ΣΠΙ", αναφέρεται.

Στην έκθεση σημειώνεται ότι ήδη για 21 ΣΠΙ οι αστυνομικές αρχές πληροφόρησαν την επιτροπή ότι ευρίσκονται υπό διερεύνηση για ενδεχόμενη διάπραξη ποινικών αδικημάτων ή ότι ήδη ευρίσκονται ενώπιον ποινικού δικαστηρίου πρόσωπα τα οποία δυνατόν να εμπλέκονται.

"Πιστεύουμε όμως ότι υπάρχουν περιθώρια να τύχουν έρευνας από τις αστυνομικές αρχές οι ιθύνοντες και πολλών άλλων ΣΠΙ όπως για παράδειγμα των ΣΠΕ Άχνας, Αθηαίνου, Λατσιών, Κρασοχωρίων, Πρωτοβουλίας Γυναικών, χωρίς η αναφορά μας να είναι εξαντλητική.

Για έναν αριθμό ΣΠΙ, αναφέρεται, ενδεχομένως να μην είναι ζήτημα αναζήτησης ποινικών ευθυνών, αλλά αστικών ευθυνών για τον τρόπο ανεξέλεγκτης χορήγησης δανείων. Έργο το οποίο ενέπιπτε στην αρμοδιότητα της ΣΚΤ και σήμερα στην διάδοχο της ΣΚΤ κατάσταση. ΣΠΙ τα οποία ίσως να εμπίπτουν σ’ αυτή την κατηγορία θα μπορούσαμε και πάλιν ενδεικτικά να κατονομάσουμε το Σ.Τ. Λεμεσού και το Σ.Τ. Πάφου", αναφέρεται.

Χάρης Γεωργιάδης: "Διαφορετικές η πολιτική ευθύνη και η πολιτική υπευθυνότητα"

MARIA CHRISTODOULOU / AFP

Διαφορετικό ζήτημα είναι η πολιτική ευθύνη και διαφορετικό ζήτημα είναι η πολιτική υπευθυνότητα, που χαρακτήρισε τις αποφάσεις της Κυβέρνησης, δήλωσε ο Υπουργός Οικονομικών Χάρης Γεωργιάδης, σε μια πρώτη αντίδραση μετά τη δημοσιοποίηση του πορίσματος της Ερευνητικής Επιτροπής για τον Συνεργατισμό.

Κληθείς από δημοσιογράφους να σχολιάσει το πόρισμα, είπε ότι "δεν μπορώ ασφαλώς να σχολιάσω μια έκθεση την οποία δεν έχω δει. Ασφαλώς θα μελετηθεί. Αλλά θέλω να πω το εξής: Στην περίπτωση του Συνεργατισμού κληθήκαμε να διαχειριστούμε μια χρόνια τοξική κατάσταση. Πιθανώς κάποιοι να έχουν διαφορετική άποψη. Πιθανώς κάποιοι να επιθυμούσαν τη διατήρηση αυτής της κατάστασης".

Η θέση της Κυβέρνησης, συνέχισε, ήταν διαφορετική και η Κυβέρνηση έλαβε δύσκολες, αλλά αναγκαίες αποφάσεις και τα αποτελέσματα αυτών των αποφάσεων είναι ήδη ορατά.

"Εχουν οδηγήσει οι αποφάσεις της Κυβέρνησης στη διασφάλιση της εμπιστοσύνης και της σταθερότητας, έχουν οδηγήσει στη θωράκιση της κυπριακής οικονομίας μέσα από τις διαδοχικές αναβαθμίσεις, έχουν διασφαλίσει την αναπτυξιακή προοπτική", ανέφερε.

Επανέλαβε πως "είναι κατανοητό και είναι σεβαστή η όποια διαφορετική πολιτική άποψη. Ομως, η θέση της Κυβέρνησης είναι ξεκάθαρη, οι σχεδιασμοί της Κυβέρνησης ήταν ξεκάθαροι, όπως εξίσου ξεκάθαρος είναι και ο διαχωρισμός, η διάκριση μεταξύ της πολιτικής ευθύνης και της πολιτικής υπευθυνότητας, που θεωρώ πως έχει χαρακτηρίσει τις αποφάσεις της Κυβέρνησης".

Ερωτηθείς εάν θα αναλάβει τις ευθύνες που του επιρρίπτονται, είπε ότι "όπως σας έχω πει, διαφορετικό ζήτημα είναι η πολιτική ευθύνη και διαφορετικό ζήτημα είναι η πολιτική υπευθυνότητα, που χαρακτήρισε τις αποφάσεις της Κυβέρνησης".

"Θα επανέλθω όταν έχω την ευκαιρία να μελετήσω την έκθεση", είπε, τέλος, ο κ. Γεωργιάδης.

Το euronews δεν είναι διαθέσιμο στον Internet Explorer. Ο συγκεκριμένος browser δεν είναι ενημερωμένος από την Microsoft και δεν ακολουθεί τις τεχνολογικές εξελίξεις. Χρησιμοποιήστε κάποιον άλλο φυλλομετρητή, όπως Edge, Safari, Google Chrome ή Mozilla Firefox.