Οι επιστήμονες αποδίδουν την ευθύνη στην κλιματική αλλαγή που προκαλεί ο άνθρωπος για τη μείωση των πιγκουίνων με λουρί στο απομονωμένο νησί Ζαβόντοβσκι.
Ένα ηφαιστειογενές νησί κοντά στην Ανταρκτική δεν φιλοξενεί πλέον τη μεγαλύτερη αποικία πιγκουίνων στον κόσμο, καθώς οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι «ούτε τα πιο απομακρυσμένα μέρη του πλανήτη» είναι προστατευμένα από την κλιματική αλλαγή.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Το νησί Zavodovski, που βρίσκεται στα νησιά South Sandwich, θεωρείται ένα από τα πιο απομονωμένα και ακραία μέρη στον κόσμο για επιτόπια έρευνα – απέχει περίπου 2.000 χιλιόμετρα από τον κοντινότερο μόνιμο ανθρώπινο οικισμό.
Οι ερευνητές του British Antarctic Survey (BAS) χρειάστηκαν περισσότερο από δύο εβδομάδες, διασχίζοντας φουρτουνιασμένες θάλασσες, για να φτάσουν στους απόκρημνους γκρεμούς αυτού του ηφαιστειογενούς νησιού, το οποίο είναι περίπου διπλάσιο σε έκταση από το Γιβραλτάρ.
Χρησιμοποιώντας συνδυασμό ερευνών με drone, αεροφωτογραφιών και πομπών που τοποθετήθηκαν σε πιγκουίνους, οι επιστήμονες διαπίστωσαν την απώλεια περισσότερων από μισού εκατομμυρίου πιγκουίνων τσίνστραπ.
Αυτή η απώλεια αντιστοιχεί σε περισσότερο από το ένα τέταρτο των πιγκουίνων του νησιού, οι οποίοι αποτελούνται σχεδόν αποκλειστικά από πιγκουίνους τσίνστραπ και μακαρόνι, και σημαίνει ότι το νησί χάνει τον τίτλο της μεγαλύτερης αποικίας πιγκουίνων στον κόσμο, ο οποίος περνά στο Cape Adare, στη Θάλασσα Ρος.
Γιατί οι πληθυσμοί των πιγκουίνων τσίνστραπ καταρρέουν;
Για χρόνια, το νησί Zavodovski έδειχνε να αντιστέκεται στην τάση γενικευμένης μείωσης των πιγκουίνων τσίνστραπ που έχει καταγραφεί στην Ανταρκτική και τα γύρω νησιά.
Τώρα όμως, οι ερευνητές προειδοποιούν ότι καταγράφει τον υψηλότερο ρυθμό μείωσης του πληθυσμού τσίνστραπ στον κόσμο.
Συγκρίνοντας αεροφωτογραφίες με δορυφορικά δεδομένα, η ομάδα του BAS διαπίστωσε μείωση κατά 63 τοις εκατό στις κατειλημμένες φωλιές τσίνστραπ από το 2011 έως το 2025, η αιτία της οποίας μπορεί να συναχθεί από τα δεδομένα δορυφορικής παρακολούθησης μεμονωμένων πιγκουίνων.
Η σταθερή αυτή απώλεια πιγκουίνων υποδηλώνει ότι η ηφαιστειακή έκρηξη του νησιού τον Μάρτιο του 2016, η οποία κάλυψε με καπνό και στάχτη τις χαμηλότερες πλαγιές του ηφαιστείου, δεν είναι η αιτία. Αντίθετα, οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι οι κλιματικές μεταβολές στον Νότιο Ωκεανό διαταράσσουν την τροφική αλυσίδα των πιγκουίνων.
«Πρόκειται για μια ανησυχητική μείωση για τους πιγκουίνους τσίνστραπ, οι οποίοι έχουν εξειδικευμένη διατροφή και συγκεκριμένες προτιμήσεις ως προς τη θερμοκρασία των ωκεάνιων υδάτων», λέει ο ειδικός στην οικολογία των πιγκουίνων, καθηγητής Norman Ratcliffe, που ηγήθηκε της έρευνας.
Ο Ratcliffe εξηγεί ότι οι πιγκουίνοι τσίνστραπ προτιμούν να αναζητούν τροφή στα πιο ψυχρά νερά βορειοδυτικά του νησιού. Εκεί είναι που θα περίμεναν να βρουν το ανταρκτικό κρίλ, το θήραμα που αποτελεί το μεγαλύτερο μέρος της διατροφής τους.
«Το πρόβλημα είναι ότι, με τα νερά να θερμαίνονται, το κρίλ έχει μετακινηθεί νοτιότερα, στη Θάλασσα Γουέντελ», λέει. «Το θαλάσσιο παγοκάλυμμα προς νότο και η έλλειψη κατάλληλων νησιών για φωλιάσμα εμποδίζουν τους τσίνστραπ να ακολουθήσουν την τροφή.»
Γιατί οι πιγκουίνοι μακαρόνι τα καταφέρνουν καλύτερα στο νησί Zavodovski
Ενώ ο πληθυσμός των τσίνστραπ μειωνόταν, ο πληθυσμός των πιγκουίνων μακαρόνι στο νησί αυξήθηκε – κατά 28 τοις εκατό από το 2011 έως το 2016 – και από τότε παραμένει σταθερός. Οι ερευνητές λένε ότι και αυτό μπορεί να αποδοθεί στις διατροφικές συνήθειες των πιγκουίνων.
Σε αντίθεση με τους τσίνστραπ, οι πιγκουίνοι μακαρόνι έχουν πιο ευέλικτη διατροφή και μπορούν να στραφούν σε εναλλακτικά θηράματα, όπως ψάρια και καρκινοειδή, όταν το κρίλ γίνεται λιγότερο άφθονο.
Τα δεδομένα παρακολούθησης έδειξαν ότι τρέφονται κυρίως στα θερμότερα νερά βορειοανατολικά του νησιού, όπου «πιθανότατα συμπλήρωναν τη διατροφή τους» με αυτές τις εναλλακτικές πηγές τροφής.
«Τα δεδομένα μας δείχνουν ότι το είδος των τσίνστραπ, προσαρμοσμένο στο ψύχος της Ανταρκτικής, δεν ευημερεί πια δίπλα στους υποανταρκτικούς γείτονές του», προσθέτει ο Ratcliffe.
«Πρόκειται για τη μεγαλύτερη αλλαγή στη σύνθεση της οικολογικής κοινότητας που έχει παρατηρηθεί ποτέ σε μία μόνο τοποθεσία στην Ανταρκτική, κάτι που αποτελεί μία ακόμη ένδειξη για το πώς η ταχεία θέρμανση στην Ανταρκτική επηρεάζει μοναδικά και ευαίσθητα οικοσυστήματα.»
Οι ερευνητές απέκλεισαν άλλες εξηγήσεις για την αλλαγή, όπως ο ανταγωνισμός για χώρο φωλιάσματος μεταξύ των δύο ειδών πιγκουίνων ή οι αλιευτικές δραστηριότητες κριλ στην περιοχή.
Αυτό οφείλεται κυρίως στη διαθεσιμότητα κατάλληλων περιοχών αναπαραγωγής στο νησί και στην απαγόρευση της αλιείας κριλ στη Θαλάσσια Προστατευόμενη Περιοχή (MPA) που περιβάλλει το νησί. Ωστόσο, οι ερευνητές λένε ότι παραμένει «ασαφές» πώς η αλιεία κριλ σε περιοχές που συνδέονται με αυτή την MPA μέσω θαλάσσιων ρευμάτων μπορεί να επηρεάζει τη γενικότερη διαθεσιμότητα τροφής.
Η κλιματική αλλαγή φτάνει στα πιο «απομακρυσμένα» μέρη του πλανήτη
Η ερευνητική ομάδα ανησυχεί πλέον ότι τόσο μεγάλες αλλαγές στους πληθυσμούς τσίνστραπ και μακαρόνι μπορεί να προκαλέσουν ευρύτερες διαταραχές στα θαλάσσια τροφικά πλέγματα της περιοχής.
Πάνω απ’ όλα όμως, τους ανησυχεί η κατάσταση των οικοσυστημάτων μας σε έναν κόσμο που αλλάζει.
Τα νησιά South Sandwich φιλοξενούν το 30 τοις εκατό του παγκόσμιου πληθυσμού των τσίνστραπ. Η μείωση εδώ, σε συνδυασμό με αυτή που παρατηρείται και αλλού στην Ανταρκτική, μπορεί να οδηγήσει τους πιγκουίνους τσίνστραπ στην κατηγορία «Κινδυνεύον» του Κόκκινου Καταλόγου Απειλούμενων Ειδών της IUCN.
Νωρίτερα φέτος, οι αυτοκρατορικοί πιγκουίνοι χαρακτηρίστηκαν απειλούμενο με εξαφάνιση είδος, λόγω της απώλειας θαλάσσιου πάγου που έχει προκαλέσει τεράστιες μειώσεις πληθυσμών στην Ανταρκτική.
Ο Dr Peter Fretwell, ερευνητής του BAS (πηγή στα Αγγλικά) που ειδικεύεται στην παρακολούθηση πιγκουίνων μέσω τηλεπισκόπησης, λέει ότι η μελέτη αποτελεί ακόμη ένα παράδειγμα ενός «θερμαινόμενου κλίματος που επηρεάζει ακόμη και τα πιο απομακρυσμένα μέρη» του πλανήτη.
«Τα νησιά South Sandwich βρίσκονται μακριά από κάθε ανθρώπινη παρουσία και φιλοξενούν σχεδόν το ένα τρίτο των πιγκουίνων τσίνστραπ στον κόσμο – αλλά ούτε αυτοί μπορούν να ξεφύγουν από τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής.»