Μελέτη: «Σοκαριστική» αύξηση στους θανάτους νυχτερίδων από ανεμογεννήτριες

«Θεμελιώδη πυλώνα» της μετάβασης μακριά από τα ορυκτά καύσιμα έχει περιγραφεί η αιολική ενέργεια, όμως νέα έρευνα προειδοποιεί ότι οι περιστρεφόμενες ανεμογεννήτριες σκοτώνουν κάθε χρόνο «σοκαριστικά μεγάλο αριθμό» νυχτερίδων.

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

Σύμφωνα με την πιο ολοκληρωμένη μέχρι σήμερα μελέτη για το πρόβλημα, 18,7 εκατ. νυχτερίδες από 28 διαφορετικά είδη έχουν σκοτωθεί σε εγκαταστάσεις αιολικής ενέργειας σε ολόκληρες τις Ηνωμένες Πολιτείες μεταξύ 1981 και 2024.

Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στα πρακτικά της Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών (Proceedings of the National Academy of Sciences), διαπίστωσε ότι πριν από περίπου δύο δεκαετίες σκοτώνονταν 100.000 νυχτερίδες τον χρόνο. Ωστόσο, μέχρι το 2021, κάτι που αποδίδεται στην έκρηξη της αιολικής ενέργειας, ο αριθμός των θανάτων αυξήθηκε σε 1,5 εκατ. νυχτερίδες ετησίως.

Γιατί οι θάνατοι των νυχτερίδων μπορεί να έχουν υποεκτιμηθεί επί χρόνια

Πολλές νυχτερίδες που σκοτώνονται σε αιολικά πάρκα συγκρούονται με τις ανεμογεννήτριες, όμως οι επιστήμονες δεν είναι ακόμη βέβαιοι γιατί συμβαίνει αυτό. Μία θεωρία είναι ότι τις έλκει ο βόμβος, ή ότι μπερδεύουν τις κατασκευές με δέντρα.

Οι ερευνητές λένε ότι οι νυχτερίδες μπορεί επίσης να δυσκολεύονται να εντοπίσουν τα πτερύγια ή να «έλκονται από αυτά για άλλους λόγους».

Η πλειονότητα των μελετών για τις θνησιμότητες νυχτερίδων βασίζεται σε αναζητήσεις που διενεργούν οι ίδιοι οι διαχειριστές των αιολικών πάρκων. Ωστόσο, οι επιστήμονες ανησυχούν ότι αυτό δεν αποκαλύπτει όλη την εικόνα, καθώς οι μέθοδοι που χρησιμοποιούνται μπορεί να διαφέρουν από πάρκο σε πάρκο και να αφήνουν περιθώρια υποεκτίμησης.

Για παράδειγμα, ζώα που τρέφονται με κουφάρια μπορεί να απομακρύνουν γρήγορα τις νεκρές νυχτερίδες, ή ψηλά χόρτα να κρύβουν τα πτώματα.

Γι’ αυτό οι συγγραφείς της μελέτης ανέπτυξαν μια στατιστική προσέγγιση που έλαβε υπόψη τα ελλιπή δεδομένα και εκτίμησε πόσες νυχτερίδες από κάθε είδος ενδέχεται να έχουν σκοτωθεί σε όλη τη χώρα, συμπεριλαμβανομένων αιολικών πάρκων που δεν είχαν παρακολουθηθεί.

«Παρά τη χρήση σύγχρονων στατιστικών μεθόδων, η κατάσταση των δεδομένων παρέμεινε περιοριστικός παράγοντας στην ανάλυσή μας», αναφέρει η μελέτη.

Πώς μπορούν να μειωθούν οι θάνατοι των νυχτερίδων;

Η μελέτη υποστηρίζει ότι αλλαγές στη χωροθέτηση των εγκαταστάσεων αιολικής ενέργειας θα μπορούσαν να μειώσουν τον κίνδυνο να σκοτωθούν νυχτερίδες. Για παράδειγμα, τα αιολικά πάρκα κοντά σε ποτάμια εμφάνιζαν συνήθως περισσότερους θανάτους, επειδή πολλά είδη νυχτερίδων βασίζονται στα ποτάμια για τροφή, νερό και προσανατολισμό.

Ρόλο είχαν και τα χαρακτηριστικά των ανεμογεννητριών. Η ομάδα προειδοποίησε ότι οι ανεμογεννήτριες με μικρότερη απόσταση από το έδαφος ήταν ιδιαίτερα φονικές.

Μια ξεχωριστή μελέτη, που δημοσιεύθηκε αυτόν τον μήνα στο περιοδικό Applied Ecology (πηγή στα Αγγλικά), εξέτασε 141 αιολικά πάρκα στην Ευρώπη, όπου τα είδη νυχτερίδων προστατεύονται βάσει της Οδηγίας για τους οικοτόπους της ΕΕ (EU Habitats Directive).

Η μελέτη διαπίστωσε ότι η αποφυγή λειτουργίας των ανεμογεννητριών όταν οι τοπικές συνθήκες είναι «ιδιαίτερα ευνοϊκές» για πτήση νυχτερίδων μπορεί να μειώσει τους θανάτους κατά περισσότερο από 80%.

Ορισμένες χώρες, όπως η Γερμανία, έχουν επιβάλει μέτρα μετριασμού από περίπου το 2010. Αυτά συνήθως περιλαμβάνουν εκτιμήσεις κινδύνου στο στάδιο επιλογής θέσης και περιορισμούς στη λειτουργία, για παράδειγμα αποτροπή περιστροφής του ρότορα σε περιόδους υψηλού κινδύνου, όπως οι μεταναστευτικές εποχές, ή σε καιρικές συνθήκες κατά τις οποίες οι νυχτερίδες είναι πιο ενεργές.

Ωστόσο, η στρατηγική αυτή δεν μείωσε τους θανάτους για τα μεταναστευτικά πτηνά, τα οποία επίσης πέφτουν θύματα των περιστρεφόμενων ανεμογεννητριών.