Ο βασιλιάς Κάρολος Γ΄ δημοσιοποιεί για πρώτη φορά τον προσωπικό του φόρο, ανοίγει παράθυρο στα βασιλικά οικονομικά και επιβεβαιώνει ότι είναι από τους μεγαλύτερους φορολογουμένους στη Βρετανία
Σε ρήξη με τη μακρά παράδοση οικονομικής μυστικότητας της βασιλικής οικογένειας, το Παλάτι του Μπάκιγχαμ γνωστοποίησε την Πέμπτη ότι ο βασιλιάς κατέβαλε 12,9 εκατ. λίρες (15 εκατ. ευρώ) σε φόρους για το φορολογικό έτος 2024-25, πρώτη φορά που ένα τέτοιο ποσό δίνεται στη δημοσιότητα.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Το ποσό αυτό είναι πιθανό να κατατάσσει τον βασιλιά Κάρολο Γ΄ μεταξύ των μεγαλύτερων φορολογουμένων στη Βρετανία.
Η αποκάλυψη, που σύμφωνα με το Μπάκιγχαμ έγινε κατόπιν επιθυμίας του ίδιου του βασιλιά στο πλαίσιο μιας προσπάθειας για μεγαλύτερη διαφάνεια, έδειξε επίσης ότι πλήρωσε 11,7 εκατ. λίρες (13,5 εκατ. ευρώ) το προηγούμενο έτος και συνολικά πάνω από 30 εκατ. λίρες (34,8 εκατ. ευρώ) από τότε που ανήλθε στον θρόνο τον Σεπτέμβριο του 2022.
Ο πρωτότοκος γιος και διάδοχός του, πρίγκιπας Ουίλιαμ, έδωσε επίσης για πρώτη φορά στη δημοσιότητα τα προσωπικά του φορολογικά στοιχεία, έχοντας καταβάλει οικειοθελώς πάνω από 20 εκατ. λίρες (23,2 εκατ. ευρώ) σε φόρους από τότε που κληρονόμησε τον τίτλο του πρίγκιπα της Ουαλίας όταν ο πατέρας του έγινε βασιλιάς.
Αυτό που καθιστά τα ποσά ασυνήθιστα είναι ότι ο βασιλιάς δεν έχει καμία νομική υποχρέωση να πληρώσει μεγάλο μέρος αυτών των φόρων. Οι Βρετανοί μονάρχες εξαιρούνται από τον φόρο εισοδήματος και τον φόρο κεφαλαιακών κερδών και, κυρίως, δεν καταβάλλουν φόρο κληρονομιάς για τα περιουσιακά στοιχεία που μεταβιβάζονται από έναν κυρίαρχο στον επόμενο, εξαίρεση που εδράζεται σε ρύθμιση του 1993.
Ο βασιλιάς Κάρολος Γ΄ καταβάλλει αντιθέτως οικειοθελώς φόρο εισοδήματος και φόρο κεφαλαιακών κερδών, ακολουθώντας μια πρακτική που είχε ξεκινήσει η αείμνηστη μητέρα του, βασίλισσα Ελισάβετ Β΄.
Το μεγαλύτερο μέρος των ιδιωτικών εισοδημάτων του βασιλιά προέρχεται από το Δουκάτο του Λάνκαστερ, μια κτηματική περιουσία αιώνων με αγροτικές εκτάσεις και εμπορικά ακίνητα αξίας εκατοντάδων εκατομμυρίων λιρών, που πέρυσι απέφερε στον μονάρχη περίπου 25 εκατ. λίρες (29 εκατ. ευρώ).
Επιπλέον έσοδα προέρχονται από τα ιδιωτικά του κτήματα στο Μπαλμόραλ και το Σάντριγχαμ, καθώς και από προσωπικές επενδύσεις.
Προσπάθεια για διαφάνεια συναντά επίμονη κριτική
Η χρονική συγκυρία μόνο τυχαία δεν είναι.
Ο βασιλικός οίκος βρίσκεται αντιμέτωπος με αυξανόμενες πιέσεις να ανοίξει τα οικονομικά του, μετά το σκάνδαλο που περιβάλλει τον αδελφό του βασιλιά, Άντριου Μάουντμπάτεν-Γουίνδσορ, τον πρώην πρίγκιπα Άντριου, ο οποίος τελεί υπό αστυνομική έρευνα έπειτα από καταγγελίες που συνδέονται με τη σχέση του με τον εκλιπόντα καταδικασμένο για σεξουαλικά εγκλήματα Τζέφρι Έπσταϊν.
Η δημοσιοποίηση των φορολογικών στοιχείων συνοδεύτηκε από άλλες προσπάθειες εκσυγχρονισμού του θεσμού, μεταξύ των οποίων και η επιβεβαίωση ότι ο βασιλιάς Κάρολος Γ΄ δεν θα εγκατασταθεί στο Παλάτι του Μπάκιγχαμ όταν ολοκληρωθεί η ανακαίνισή του, κόστους 369 εκατ. λιρών (428 εκατ. ευρώ).
Ωστόσο, δεν πείστηκαν όλοι.
Ο Γκρέιχαμ Σμιθ, από την αντιμοναρχική οργάνωση Republic, υποστήριξε ότι το συνολικό ποσό λέει λίγα χωρίς αντίστοιχη ανάλυση των εισοδημάτων του βασιλιά και κατηγόρησε το παλάτι ότι παρουσιάζει τον Κάρολο Γ΄ ως γενναιόδωρο συνεισφέροντα στα δημόσια οικονομικά, αφήνοντας αναπάντητα τα πιο ουσιώδη ερωτήματα.
Τέτοιου είδους κριτική εντείνεται από το μέγεθος της κρατικής χρηματοδότησης που λαμβάνει η μοναρχία: η επιχορήγηση Sovereign Grant, που καλύπτεται από τους φορολογουμένους, αναμένεται να αυξηθεί σε 137,9 εκατ. λίρες (160 εκατ. ευρώ) το 2026-27, αν και αξιωματούχοι επιβεβαίωσαν ότι από το 2027 θα μειωθεί σε περίπου 100 εκατ. λίρες (116 εκατ. ευρώ) ετησίως.
Παρά όλες τις επιφυλάξεις, η στιγμή παραμένει ιστορική.
Για πρώτη φορά στη σύγχρονη βρετανική ιστορία, το κοινό μπορεί να δει πόσα έχει καταβάλει οικειοθελώς σε φόρους ένας εν ενεργεία μονάρχης, έστω κι αν η πλήρης εικόνα του βασιλικού πλούτου παραμένει καλά κρυμμένη πίσω από τους τοίχους των ανακτόρων.