Παγκόσμια ρευστοποίηση ομολόγων πλήττει τις ευρωπαϊκές αγορές χρέους, αποτυπώνοντας ανησυχίες για τον πληθωρισμό, τα δημοσιονομικά ελλείμματα και το δημόσιο χρέος
Το κόστος δανεισμού σε ορισμένες από τις μεγαλύτερες οικονομίες της Ευρώπης έχει εκτιναχθεί στα υψηλότερα επίπεδα εδώ και πάνω από 15 χρόνια, καθώς ένα νέο κύμα πωλήσεων στις διεθνείς αγορές ομολόγων κερδίζει έδαφος.
Το παγκόσμιο ξεπούλημα ομολόγων ώθησε το βασικό κόστος δανεισμού της Γερμανίας σε υψηλό 15ετίας την Τρίτη, με τη Γαλλία, την Ιταλία και τις Κάτω Χώρες να καταγράφουν παρόμοια απότομα άλματα.
Η απόδοση του γερμανικού 10ετούς Bund ξεπέρασε το 3,36% την Τρίτη, σύμφωνα με την Trading Economics. Αργότερα, η απόδοση υποχώρησε λίγο και διαμορφωνόταν γύρω στο 3,34%.
Οι αποδόσεις των ομολόγων κινούνται αντίστροφα από τις τιμές. Όταν οι επενδυτές πωλούν ομόλογα, οι τιμές πέφτουν και, επειδή το σταθερό κουπόνι τόκου του ομολόγου γίνεται πιο σημαντικό σε σχέση με αυτή τη χαμηλότερη τιμή, η αποτελεσματική απόδοση αυξάνεται.
Με απλά λόγια, όσο περισσότερα ομόλογα πωλούνται, τόσο ακριβότερο γίνεται για τις κυβερνήσεις να δανείζονται.
Το κρατικό χρέος βρέθηκε ξανά υπό πίεση, καθώς η άνοδος των τιμών του πετρελαίου και τα ολοένα πιο επιθετικά μηνύματα από τις μεγάλες κεντρικές τράπεζες ενίσχυσαν τις εκτιμήσεις ότι τα επιτόκια θα παραμείνουν υψηλά για μεγαλύτερο διάστημα.
Η απόδοση του γερμανικού 30ετούς Bund εκτινάχθηκε πάνω από το 3,84%, επίσης στο υψηλότερο επίπεδο από το 2011. Η απόδοση του γαλλικού 10ετούς OAT ανέβηκε στο υψηλότερο επίπεδο από τον Νοέμβριο του 2008, κινούμενη λίγο πάνω από το 4,215% γύρω στις 10:45 CEST την Τρίτη. Η αντίστοιχη ιταλική απόδοση διαμορφωνόταν ελαφρώς χαμηλότερα, στο 4,188%, την ίδια ώρα.
Την ίδια στιγμή, η απόδοση του ολλανδικού 10ετούς κρατικού ομολόγου αυξήθηκε στο 3,43%, στο υψηλότερο επίπεδο από τον Μάιο του 2011. Η απόδοση του ισπανικού 10ετούς ξεπέρασε το 3,80%, στο υψηλότερο επίπεδο από τον Νοέμβριο του 2023.
Οι επενδυτές ανησυχούν ότι η άνοδος των τιμών ενέργειας θα τροφοδοτήσει τον πληθωρισμό σε όλο τον κόσμο, πιθανόν οδηγώντας σε νέες αυξήσεις επιτοκίων από τις κεντρικές τράπεζες στις ΗΠΑ, την Ιαπωνία, την ευρωζώνη και αλλού.
Οι ανησυχίες αυτές ενισχύθηκαν στην ευρωζώνη το πρωί της Τρίτης, καθώς τα τελευταία προκαταρκτικά στοιχεία για τον πληθωρισμό από την Eurostat έδειξαν ότι οι τιμές ενέργειας ήταν 14,3% υψηλότερες σε σχέση με έναν χρόνο πριν. Αυτό συνέβαλε ώστε ο πληθωρισμός στη ζώνη του ευρώ να φτάσει το 3,3% τον Αύγουστο, από 2,9% τον Ιούλιο. Πρόκειται για επίπεδο σημαντικά πάνω από τον στόχο 2% της ΕΚΤ.
Η κεντρική τράπεζα αναμένεται να πραγματοποιήσει την επόμενη συνεδρίαση νομισματικής πολιτικής την επόμενη εβδομάδα και οι περισσότεροι επενδυτές ποντάρουν σε αύξηση επιτοκίων κατά 25 μονάδες βάσης.
Ο Λέο Μπαρίνκου, ανώτερος οικονομολόγος στην Oxford Economics, δήλωσε: «Με τον πληθωρισμό να συνεχίζει να επιταχύνεται, η ΕΚΤ είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα προχωρήσει σε αύξηση επιτοκίων στην επόμενη συνεδρίαση, όπως και περιμέναμε».
Εξετάζοντας τις μεγαλύτερες ευρωπαϊκές οικονομίες, οι αναλυτές εκτιμούν ότι το γερμανικό Bund κινείται σε γενικές γραμμές σε ευθυγράμμιση με τα παγκόσμια ομόλογα αναφοράς, ενώ η Γαλλία αντιμετωπίζει πρόσθετο ασφάλιστρο κινδύνου λόγω των πολιτικών και δημοσιονομικών της προοπτικών.
Το κόστος δανεισμού της Γαλλίας σε 10ετή διάρκεια έχει ξεπεράσει εκείνο της Ιταλίας στο μεγαλύτερο μέρος του καλοκαιριού, καθώς η Γαλλία αντικαθιστά σταδιακά την Ιταλία ως βασικό επίκεντρο ανησυχίας για το ευρωπαϊκό χρέος.
Σύμφωνα με το ΔΝΤ, το ακαθάριστο δημόσιο χρέος της Γαλλίας προβλέπεται να φτάσει το 118,4% του ΑΕΠ φέτος και το 120,5% το 2027. Η Γαλλία έχει σήμερα τον τρίτο υψηλότερο δείκτη χρέους προς ΑΕΠ στην ΕΕ, μετά την Ελλάδα και την Ιταλία.
Η Τράπεζα της Γαλλίας αναμένει ότι το δημοσιονομικό έλλειμμα θα φτάσει το 5,2% του ΑΕΠ φέτος. Οι δύσκολες διαπραγματεύσεις για τον προϋπολογισμό ενόψει των προεδρικών εκλογών του 2027 έχουν εντείνει τις αμφιβολίες για την ικανότητα της κυβέρνησης να αναστρέψει αυτή την πορεία.
Ο Ρόμπερτ Τίμπερ, επικεφαλής στρατηγικός αναλυτής σταθερού εισοδήματος στην BCA, είχε δηλώσει στο παρελθόν στο Euronews Business: «Εδώ και κάποιο διάστημα θεωρούμε ότι η Γαλλία είναι η χώρα της ευρωζώνης με τις λιγότερο βιώσιμες δημοσιονομικές προοπτικές και ότι το κόστος δανεισμού της θα πρέπει να το αντικατοπτρίζει».
«Για να επιστρέψει σε μια βιώσιμη δημοσιονομική πορεία, η Γαλλία χρειάζεται να προχωρήσει σε ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις, οι οποίες θα είναι αντιδημοφιλείς, καθώς θα περιορίσουν τις κοινωνικές δαπάνες», πρόσθεσε ο Τίμπερ. «Για τέτοιες μεταρρυθμίσεις απαιτείται μεγάλη πολιτική πλειοψηφία, διαφορετικά μια αναταραχή στην αγορά ομολόγων θα αναγκάσει τη χώρα να τις εφαρμόσει».
Παγκόσμιο ξεπούλημα ομολόγων
Οι προσδοκίες για επίμονα υψηλό πληθωρισμό και αυξανόμενο κόστος δανεισμού ώθησαν επίσης την απόδοση των αμερικανικών 10ετών κρατικών ομολόγων (Treasuries) στο υψηλότερο επίπεδο από τον Ιανουάριο του 2025. Η απόδοση του 10ετούς Treasury κινούνταν γύρω στο 4,78% την Τρίτη.
Στις ΗΠΑ, οι υψηλότερες τιμές ενέργειας έχουν προστεθεί σε έναν ήδη επίμονο πληθωρισμό, που παραμένει σαφώς πάνω από τον στόχο 2% της Ομοσπονδιακής Τράπεζας. Ο πληθωρισμός έχει επιβαρύνει τις δαπάνες των νοικοκυριών και την καταναλωτική εμπιστοσύνη, δυσκολεύοντας τις αποφάσεις της Fed για τα επιτόκια.
Σύμφωνα με το Bloomberg, οι traders αύξησαν την πιθανότητα μιας αύξησης των αμερικανικών επιτοκίων τον Σεπτέμβριο περίπου στο 70%, συνεχίζοντας την ανατιμολόγηση που ξεκίνησε την περασμένη εβδομάδα, όταν ο πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Τράπεζας Κέβιν Γουόρς επανέλαβε με έμφαση τη δέσμευση για την αντιμετώπιση του πληθωρισμού.
Το ξεπούλημα επεκτάθηκε και στην Ασία, όπου η απόδοση του ιαπωνικού 10ετούς κρατικού ομολόγου έφτασε το 3,00% για πρώτη φορά από το 1996.
Τα κρατικά ομόλογα παραδοσιακά θεωρούνται ασφαλή καταφύγια σε περιόδους αβεβαιότητας.
Ο ρόλος αυτός δοκιμάζεται, καθώς οι επενδυτές εμφανίζονται ολοένα πιο ανήσυχοι ότι οι διεθνείς συγκρούσεις και οι υψηλότερες τιμές ενέργειας μπορεί να οδηγήσουν σε μια παρατεταμένη περίοδο στασιμοπληθωρισμού, δηλαδή συνδυασμού υψηλού πληθωρισμού και αναιμικής ή μηδενικής οικονομικής ανάπτυξης.