Ροσαλία: Sold out στη Λισαβόνα και αντιδράσεις για το «μπλόκο» στους φωτορεπόρτερ

Η Ροσαλία αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες μουσικές αισθήσεις των τελευταίων ετών. Στην Πορτογαλία, όπου η Ισπανίδα τραγουδίστρια γνώρισε μεγάλη επιτυχία χάρη στο ντουέτο της με την Καρμίνιο στο τραγούδι «Memória» από το τελευταίο της άλμπουμ «Lux», πραγματοποίησε δύο sold out εμφανίσεις στον μεγαλύτερο κλειστό συναυλιακό χώρο της χώρας, το Meo Arena στη Λισαβόνα.

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

Ήταν δύο βραδιές γεμάτες έντονα συναισθήματα και αρκετές στιγμές όπου η τραγουδίστρια κάλεσε μέλη του κοινού στη σκηνή. Τη δεύτερη βραδιά, πέρα από την αναμενόμενη εμφάνιση της Καρμίνιο για το «Memória», η Ροσαλία κάλεσε στη σκηνή και την αστέρα της εθνικής ομάδας ποδοσφαίρου γυναικών, Κίκα Ναζαρέθ.

Ωστόσο, οι συναυλίες της Ροσαλία στη Λισαβόνα δεν σημαδεύτηκαν μόνο από παρουσίες, αλλά και από απουσίες. Η πιο πολυσυζητημένη ήταν αυτή των επαγγελματιών φωτογράφων, στους οποίους απαγορεύτηκε από την ομάδα της καλλιτέχνιδας να καλύψουν τα συνήθη πρώτα τρία τραγούδια των συναυλιών. Ως αποτέλεσμα, όλα τα δημοσιογραφικά άρθρα για τις δύο βραδιές στη Λισαβόνα συνοδεύτηκαν από αρχειακές φωτογραφίες ή εικόνες που τράβηξαν θεατές.

Η φωτορεπόρτερ Ρίτα Κάρμο, από την εφημερίδα Blitz, αποτελεί σημείο αναφοράς στη φωτογράφιση συναυλιών, με περισσότερα από 30 χρόνια εμπειρίας. Εκφράζει τη λύπη της που η πρακτική αυτή γίνεται ολοένα και πιο συχνή, σχολιάζοντας ειρωνικά ότι «τουλάχιστον κερδίζεις μια βραδιά στο σπίτι».

Όπως λέει, η κατάσταση επαναλαμβάνεται και συνήθως προέρχεται από τον ίδιο τον καλλιτέχνη, αν και μπορεί να είναι και απόφαση της ομάδας εικόνας: «Μερικές φορές έχει να κάνει με το μέγεθος του καλλιτέχνη, αλλά όχι πάντα, γιατί συχνά έχουμε πολύ μεγάλους καλλιτέχνες που δεν το κάνουν και δεν βάζουν τόσα εμπόδια ή δεν έχουν τόσο έλεγχο σε αυτό που κάνουμε. Ουσιαστικά, πρόκειται για θέμα ελέγχου», δήλωσε στο Euronews.

Συχνά, οι φωτογράφοι των μέσων ενημέρωσης εμποδίζονται να εισέλθουν σε συναυλίες, καθώς η ομάδα του καλλιτέχνη, μέσω των επίσημων φωτογράφων, ελέγχει ποιες εικόνες θα δημοσιευθούν. Στην περίπτωση της Ροσαλία, επίσημοι φωτογράφοι χρησιμοποιήθηκαν μόνο για την πρώτη συναυλία της περιοδείας, στη Λυών. Για τη Ρίτα Κάρμο, υπάρχουν καλλιτέχνες που έχουν φτάσει σε τέτοιο επίπεδο που δεν χρειάζονται εικόνες για να προωθηθούν: «Υπάρχουν καλλιτέχνες που γεμίζουν ένα στάδιο σε μισή ώρα, οπότε δεν χρειάζονται εικόνες για προώθηση, γιατί όλα είναι ήδη sold out και το γνωρίζουν», λέει. Οι καλλιτέχνες συνειδητοποιούν επίσης ότι τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έχουν μεγαλύτερη απήχηση από τον Τύπο, βασιζόμενοι περισσότερο σε εικόνες που δημοσιεύουν οι θαυμαστές παρά σε επαγγελματικές φωτογραφίες.

Αυτό δημιουργεί την αντίφαση ότι οι συναυλίες μπορούν να φωτογραφίζονται και να βιντεοσκοπούνται από οποιονδήποτε θεατή με κινητό τηλέφωνο, αλλά όχι από επαγγελματίες. Η Ρίτα Κάρμο επισημαίνει ότι η διαφορά δεν είναι τόσο στην ποιότητα της εικόνας, αλλά στην ουδετερότητα της ματιάς του φωτορεπόρτερ: «Σίγουρα δεν θα φωτογραφίσω τη Ροσαλία όπως ένας θαυμαστής ή στην κατάσταση έντασης που πιθανόν βρίσκεται». Η ίδια αναφέρει ότι η στάση καλλιτεχνών όπως η Μαντόνα ή ο Πρινς, οι οποίοι στο παρελθόν όχι μόνο απαγόρευαν τους φωτογράφους αλλά και τη χρήση κινητών από το κοινό, είναι πιο συνεπής.

Όλα καταλήγουν σε ζήτημα ελέγχου και, τελικά, ματαιοδοξίας: «Υπάρχει η επιθυμία να ελέγχεται τι βγαίνει προς τα έξω γιατί κάποιοι δεν φαίνονται ωραίοι ή δεν δείχνουν όμορφοι. Το θεωρώ μάταιο και δεν μπορώ να καταλάβω γιατί ένας μουσικός, που θα έπρεπε να ασχολείται με τη μουσική του, να ανησυχεί για το αν φαίνεται καλά σε μια φωτογραφία στην Πορτογαλία», καταλήγει η Ρίτα Κάρμο.

Τι λέει ο νόμος

Η Ένωση Συντακτών εξέδωσε ανακοίνωση την Παρασκευή, στην οποία αναφέρει ότι «παρακολουθεί με μεγάλη ανησυχία τα αυξανόμενα εμπόδια στο έργο των φωτορεπόρτερ, με νέο παράδειγμα το μπλόκο στις συναυλίες της Ροσαλία στη Λισαβόνα» και ότι «οι φωτορεπόρτερ δεν μπορούν να αντικατασταθούν από φωτογραφίες προώθησης».

Πέρα από το ηθικό ζήτημα, τίθεται το ερώτημα αν είναι νόμιμο, βάσει του Νόμου περί Τύπου, να απαγορεύεται η εργασία φωτορεπόρτερ σε εκδηλώσεις όπως οι συναυλίες. Το άρθρο 22 του νόμου, που αφορά τα δικαιώματα των δημοσιογράφων, προβλέπει ότι πρέπει να διασφαλίζεται «η ελευθερία πρόσβασης στις πηγές πληροφόρησης, συμπεριλαμβανομένου του δικαιώματος πρόσβασης σε δημόσιους χώρους και της προστασίας τους».

Αντιδράσεις καλλιτεχνών

Ενώ πολλοί επικρίνουν τη στάση της Ροσαλία, υπάρχουν και εκείνοι που ασκούν κριτική στον Τύπο, κατηγορώντας τον για ελιτισμό και επιλεκτική κάλυψη μόνο των πιο δημοφιλών καλλιτεχνών. Σε ανάρτησή της στο Facebook, η Άνα Λαΐνς αναφέρει ότι «πρόκειται για τον ίδιο Τύπο που δεν καλύπτει συναυλίες ή φεστιβάλ καλλιτεχνών και παραγωγών εκτός λόμπι και που αμελεί τον ρόλο του να ενημερώνει την κοινωνία συνολικά, τηρώντας τον ρόλο και τον κώδικα δεοντολογίας του». Προσθέτει ότι «ο πολιτισμός και οι πολιτιστικές δραστηριότητες στην Πορτογαλία ξεπερνούν κατά πολύ τα μέσα ενημέρωσης και η έλλειψη πολιτιστικής περιέργειας των μέσων αγγίζει τα όρια της αμέλειας και της υποκρισίας».