Η τελική απόφαση της UNESCO αναμένεται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς η ένταξη του Ολύμπου στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς θα αποτελούσε μια σημαντική διεθνή αναγνώριση για έναν τόπο όπου συναντώνται η μυθολογία, η ιστορία και η μοναδική φυσική κληρονομιά
Ο μυθικός τόπος των θεών της αρχαίας Ελλάδας βρίσκεται ένα βήμα πριν από μια ιστορική διεθνή αναγνώριση. Η υποψηφιότητα του Ολύμπου για ένταξη στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO ως μικτό μνημείο, με φυσική και πολιτιστική αξία, αναμένεται να εξεταστεί στη φετινή σύνοδο της Επιτροπής Παγκόσμιας Κληρονομιάς, που θα πραγματοποιηθεί από τις 19 ως τις 29 Ιουλίου στη Σεούλ.
Ο Όλυμπος, το ψηλότερο βουνό της Ελλάδας με κορυφή στα 2.918 μέτρα, δεν αποτελεί μόνο ένα μοναδικό φυσικό τοπίο. Για αιώνες βρίσκεται στο επίκεντρο της ελληνικής μυθολογίας, καθώς σύμφωνα με την παράδοση ήταν η κατοικία του Δία και των δώδεκα θεών του αρχαίου κόσμου. Παράλληλα, φιλοξενεί ένα πλούσιο οικοσύστημα, σπάνια είδη χλωρίδας και πανίδας, αλλά και σημαντικά μνημεία που συνδέουν την περιοχή με την ιστορία και τον πολιτισμό.
Η Ελλάδα είχε καταθέσει την υποψηφιότητα για την ένταξη του ευρύτερου ορεινού όγκου του Ολύμπου στον κατάλογο της UNESCO ήδη από το 2014. Ωστόσο, οι διεθνείς αξιολογητές της IUCN και του ICOMOS, των συμβουλευτικών οργανισμών της UNESCO, ζήτησαν πρόσθετα στοιχεία προκειμένου να ενισχυθεί ο φάκελος.
Σύμφωνα με τις παρατηρήσεις τους, χρειάζεται περαιτέρω τεκμηρίωση για τη διεθνή σημασία των γεωλογικών χαρακτηριστικών, της βιοποικιλότητας και των οικολογικών διεργασιών της περιοχής. Παράλληλα, ζητείται να αποσαφηνιστεί ακόμη περισσότερο η πολιτιστική αξία του βουνού, με την πρόταση να ενταχθεί στην υποψηφιότητα και ο αρχαιολογικός χώρος του Δίου, στους πρόποδες του Ολύμπου.
Ο δήμαρχος Δίου - Ολύμπου, Ευάγγελος Γερολιόλιος, περιγράφει τη σχέση της τοπικής κοινωνίας με το βουνό:
«Ο Όλυμπος είναι η ζωή μας. Είναι ο τόπος όπου μεγαλώσαμε, ο τόπος που βλέπουμε κάθε μέρα. Ταυτόχρονα, όμως, είναι ένας τόπος που κουβαλά μύθο, ιστορία, βιοποικιλότητα, μοναδική φυσική ομορφιά και τεράστια πολιτιστική σημασία».
Όπως σημειώνει, μια πιθανή ένταξη του Ολύμπου στην UNESCO θα ξεπερνούσε τα τοπικά και εθνικά όρια. «Θα ήταν κάτι που αφορά ολόκληρο τον κόσμο», ανέφερε, υπογραμμίζοντας όμως ότι μια τέτοια αναγνώριση θα συνοδευόταν και από μεγαλύτερες ευθύνες για την προστασία του περιβάλλοντος.
Η προστασία του οικοσυστήματος αποτελεί βασικό ζήτημα και για τους ανθρώπους που ζουν και εργάζονται στην περιοχή. Ο ορειβάτης και πρόεδρος του Ορειβατικού Συλλόγου Λιτοχώρου, Μπάμπης Μαρινίδης, τονίζει ότι η ένταξη στην UNESCO θα μπορούσε να φέρει περισσότερους επισκέπτες, αλλά παράλληλα θα απαιτήσει αυστηρότερη διαχείριση.
«Το ερώτημα είναι πόσους ανθρώπους μπορεί να αντέξει αυτό το βουνό και αυτό το οικοσύστημα», ανέφερε, επισημαίνοντας ότι ήδη υπάρχουν προβλήματα με την τήρηση των κανόνων προστασίας, όπως οι απαγορεύσεις κατασκήνωσης και κολύμβησης σε ευαίσθητες περιοχές.
Ο Όλυμπος προσελκύει κάθε χρόνο χιλιάδες επισκέπτες και ορειβάτες από όλο τον κόσμο. Οι απότομες καιρικές μεταβολές, το δύσβατο ανάγλυφο και οι απαιτητικές διαδρομές, ωστόσο, τον καθιστούν ένα βουνό που χρειάζεται σεβασμό και προσεκτική διαχείριση.
Για τους κατοίκους του Λιτοχώρου, η πιθανή αναγνώριση από την UNESCO αποτελεί μια επιβεβαίωση της διαχρονικής σχέσης τους με το βουνό. Η ξενοδόχος Σταυρούλα Βούρου σημειώνει χαρακτηριστικά: «Ο Όλυμπος δεν είναι κάτι που ανακαλύπτουμε τώρα. Όλα αυτά τα χρόνια ήταν η πηγή ζωής για το Λιτόχωρο. Το Λιτόχωρο έζησε από τον Όλυμπο».
Η τελική απόφαση της UNESCO αναμένεται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς η ένταξη του Ολύμπου στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς θα αποτελούσε μια σημαντική διεθνή αναγνώριση για έναν τόπο όπου συναντώνται η μυθολογία, η ιστορία και η μοναδική φυσική κληρονομιά.