Μια νέα γαλλική μελέτη προειδοποιεί ότι τα παιδιά εκτίθενται σε υψηλά επίπεδα βαρέων μετάλλων και ακρυλαμιδίου μέσω καθημερινών τροφών, όπως δημητριακά, αρτοσκευάσματα, ψωμί και ψάρια.
Τα παιδιά στη Γαλλία εκτίθενται σε υψηλά επίπεδα βαρέων μετάλλων και άλλων χημικών ρύπων μέσω της καθημερινής τους διατροφής, προειδοποιούν οι ερευνητές.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Μια νέα μελέτη της Γαλλικής Υπηρεσίας για την Ασφάλεια των Τροφίμων, του Περιβάλλοντος και της Εργασίας (ANSES), γνωστή ως EAT3, διαπίστωσε ότι το κάδμιο, το αλουμίνιο και ο υδράργυρος συνιστούν κίνδυνο για την υγεία, ενώ ο μόλυβδος και η ακρυλαμίδη, μια ένωση που σχηματίζεται όταν τα τρόφιμα μαγειρεύονται σε υψηλές θερμοκρασίες, προκαλούν επίσης ανησυχία.
«Αυτά τα αρχικά αποτελέσματα αποτελούν το πρώτο μέρος της TDS3 (Μελέτη Ολικής Διατροφής)», δήλωσε η Morgane Champion, συντονίστρια της μελέτης. «Τα υπόλοιπα μέρη, που αφορούν άλλες ομάδες χημικών ρύπων στα τρόφιμα, θα δημοσιευτούν τα επόμενα χρόνια. Για κάθε ομάδα θα διατυπώνουμε ειδικές συστάσεις, με κύριο στόχο τη μείωση της έκθεσης στους ρύπους.»
Τα αποτελέσματα αντικατοπτρίζουν επίσης τις ευρύτερες ευρωπαϊκές ανησυχίες για τη μόλυνση των τροφίμων.
Πώς πραγματοποιήθηκε η μελέτη;
Οι ερευνητές συνέλεξαν πάνω από 700 δείγματα τροφίμων από σούπερ μάρκετ και λαϊκές αγορές σε τρεις γαλλικές περιοχές, το Ερό, το Λουαρέ και το Πι-ντε-Ντομ, την περίοδο από τον Μάιο του 2021 έως τον Αύγουστο του 2022.
Τα δείγματα κάλυπταν πάνω από το 90% της τυπικής γαλλικής διατροφής και προετοιμάστηκαν όπως θα καταναλώνονταν, πριν αναλυθούν για την παρουσία ρύπων.
Στη συνέχεια, τα αποτελέσματα συνδυάστηκαν με δεδομένα κατανάλωσης τροφίμων, ώστε να εκτιμηθούν η έκθεση του πληθυσμού και οι κίνδυνοι για την υγεία.
Πού εντοπίζονται οι ρύποι
Το κάδμιο ανιχνεύθηκε κυρίως στα δημητριακά πρωινού, το αλουμίνιο σε αρτοσκευάσματα και γλυκά μπισκότα, ο μόλυβδος στο ψωμί, ο υδράργυρος στα ψάρια και η ακρυλαμίδη στις τηγανητές και σωτέ πατάτες.
Παρότι οι μέσες συγκεντρώσεις αρκετών μετάλλων έχουν μειωθεί σε σχέση με προηγούμενες έρευνες, ορισμένα τρόφιμα, όπως τα δημητριακά, τα αρτοσκευάσματα και τα ζυμαρικά, εξακολουθούν να συμβάλλουν σημαντικά στη διατροφική έκθεση.
«Ορισμένα τρόφιμα, ιδιαίτερα τα αρτοσκευάσματα και τα μπισκότα, δεν περιέχουν μόνο αυτά τα ιχνοστοιχεία μετάλλων αλλά έχουν και χαμηλή διατροφική αξία», σημείωσε η Βερονίκ Σιρό, συνεπικεφαλής της μελέτης.
Τα λαχανικά εμφάνισαν ελαφρώς υψηλότερα επίπεδα ορισμένων μετάλλων, όμως η ίδια υπογράμμισε ότι αυτό «δεν αμφισβητεί τα αναμφισβήτητα διατροφικά οφέλη της κατανάλωσής τους».
Για το κάδμιο, η μελέτη διαπίστωσε ότι από 23% έως 27% των παιδιών άνω των τριών ετών υπερέβαιναν την ανεκτή ημερήσια πρόσληψη. Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA), το κάδμιο μπορεί να επηρεάσει τη λειτουργία των νεφρών.
Το 76% των παιδιών εκτέθηκε σε αλουμίνιο σε επίπεδα που υπερέβαιναν την τοξική τιμή αναφοράς, έναντι 39% των ενηλίκων.
Τα επίπεδα υδραργύρου στα ψάρια παρέμειναν σε μεγάλο βαθμό αμετάβλητα σε σύγκριση με προηγούμενες μελέτες.
«Τα σαρκοφάγα ψάρια που βρίσκονται στην κορυφή της τροφικής αλυσίδας, όπως ο τόνος, έχουν τις υψηλότερες συγκεντρώσεις μεθυλυδραργύρου. Ωστόσο, η κατανάλωση ψαριών έχει αναμφισβήτητο διατροφικό όφελος», δήλωσε η Champion.
«Συνιστούμε την κατανάλωση δύο μερίδων ψαριού την εβδομάδα, εκ των οποίων η μία να είναι λιπαρό ψάρι, με εναλλαγή των ειδών και της προέλευσής τους».
Παρατηρούνται και βελτιώσεις
Η έκθεση σε μόλυβδο μειώθηκε σε σχέση με παλαιότερες μελέτες, κατά 27% στα παιδιά και 49% στους ενήλικες, κάτι που η ANSES αποδίδει σε πολιτικές δημόσιας υγείας, όπως η απαγόρευση της βενζίνης με μόλυβδο και της χρήσης μολύβδου σε μπογιές και σωλήνες νερού.
«Το νερό εξακολουθεί να αποτελεί σημαντική πηγή έκθεσής μας σε μόλυβδο, δεν είναι όμως η μόνη. Ρόλο παίζουν επίσης το ψωμί και τα λαχανικά, καθώς και τα αλκοολούχα ποτά για τους ενήλικες», ανέφερε η Σιρό.
Τα επίπεδα ακρυλαμίδης μειώθηκαν επίσης σε βασικά τρόφιμα, όπως ο καφές, αν και η συνολική έκθεση παραμένει υψηλή.
Ευρύτερες ευρωπαϊκές ανησυχίες
Τα ευρήματα της έκθεσης της ANSES αντικατοπτρίζουν ευρύτερες ανησυχίες σε όλη την Ευρώπη. Σύμφωνα με την EFSA, βαρέα μέταλλα όπως το αρσενικό, το κάδμιο, ο μόλυβδος και ο υδράργυρος είναι συχνά στα τρόφιμα, ιδίως στα θαλασσινά.
Η EFSA επισημαίνει ότι το ανόργανο αρσενικό αποτελεί ιδιαίτερο κίνδυνο, λόγω της συσχέτισής του με «βλάβες στο δέρμα, καρκίνο, τοξικότητα στην ανάπτυξη» και «καρδιαγγειακές παθήσεις, διαταραγμένο μεταβολισμό της γλυκόζης και διαβήτη.»
Ο υδράργυρος στα σαρκοφάγα ψάρια, ο μόλυβδος στα δίθυρα μαλάκια και το κάδμιο στα οστρακοειδή παραμένουν επίσης βασικές ανησυχίες, ιδίως για τις εγκύους και τα παιδιά, που είναι πιο ευάλωτα στις τοξικές επιδράσεις.