Κλιματική αλλαγή και ατμοσφαιρική ρύπανση: πιθανή σύνδεση με τον κίνδυνο εγκεφαλικού, λέει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Εγκεφαλικών
Οι περιβαλλοντικές μεταβολές που επιδεινώνονται από την κλιματική αλλαγή, όπως οι ακραίες θερμοκρασίες, οι αιφνίδιες μεταβολές θερμοκρασίας, η υγρασία, η ατμοσφαιρική πίεση, οι δασικές πυρκαγιές, οι καταιγίδες σκόνης και οι αμμοθύελλες, ενδέχεται να συνδέονται με αυξημένο κίνδυνο εγκεφαλικού επεισοδίου, σύμφωνα με νέα έρευνα (πηγή στα Αγγλικά).
Ερευνητές που συνεργάζονται με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Εγκεφαλικών εξέτασαν δημοσιευμένες μελέτες που διερευνούν τη σχέση μεταξύ εγκεφαλικών επεισοδίων και κλιματικά συναφών περιβαλλοντικών αλλαγών.
Διαπίστωσαν ότι το ολοένα και πιο ασταθές κλίμα μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο τόσο να υποστεί κάποιος εγκεφαλικό επεισόδιο όσο και να χάσει τη ζωή του από αυτό.
Οι ερευνητές προειδοποίησαν ότι τα περισσότερα στοιχεία δείχνουν συσχετίσεις και δεν αποδεικνύουν ότι τα κλιματικά φαινόμενα προκαλούν άμεσα εγκεφαλικά επεισόδια. Ωστόσο, ανέφεραν ότι το συνολικό μοτίβο των ευρημάτων είναι συνεπές και βιολογικά εύλογο.
«Οι υψηλές θερμοκρασίες μπορούν να προκαλέσουν αφυδάτωση, να πυκνώσουν το αίμα και να αυξήσουν τον κίνδυνο απόφραξης των αιμοφόρων αγγείων, ενώ οι μεταβολές στην υγρασία και την ατμοσφαιρική πίεση μπορούν να αυξήσουν την αρτηριακή πίεση, μια σημαντική αιτία εγκεφαλικού επεισοδίου», δήλωσε η Άννα Ράντα, επικεφαλής συγγραφέας της ανασκόπησης και ερευνήτρια στο Τμήμα Ιατρικής του Πανεπιστημίου Otago, στο Ουέλινγκτον της Νέας Ζηλανδίας.
Η Ράντα σημείωσε ότι όταν ακραία καιρικά φαινόμενα συμβαίνουν ταυτόχρονα, όπως η ακραία ζέστη και η ξηρασία ή το κρύο, η υγρασία και ο άνεμος, μπορεί να έχουν αθροιστικό αποτέλεσμα, αυξάνοντας ακόμη περισσότερο τον κίνδυνο εγκεφαλικού και θανάτου.
Η έρευνα διαπίστωσε ότι ορισμένες ομάδες φαίνεται να διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο, μεταξύ των οποίων οι ηλικιωμένοι, τα άτομα με μεταβολικές διαταραχές και όσοι ζουν σε ψυχρότερα ή χαμηλού εισοδήματος περιβάλλοντα, όπου τόσο τα ακραία ψύχη όσο και οι καύσωνες επιβαρύνουν περισσότερο τον συνολικό αριθμό εγκεφαλικών επεισοδίων.
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Εγκεφαλικών έχει επίσης επισημάνει την ατμοσφαιρική ρύπανση ως βασικό παράγοντα κινδύνου για εγκεφαλικό επεισόδιο.
Το πιο πρόσφατο Global Stroke Fact Sheet του οργανισμού διαπίστωσε ότι οι περιβαλλοντικοί παράγοντες κινδύνου, κυρίως η ατμοσφαιρική ρύπανση και η έκθεση σε μόλυβδο, ευθύνονται για περίπου το 37% του παγκόσμιου φορτίου εγκεφαλικών επεισοδίων.
«Τα αιωρούμενα σωματίδια των “ρύπων της ατμόσφαιρας” εισέρχονται στην κυκλοφορία του αίματος μέσω των πνευμόνων και προκαλούν βλάβες στα τοιχώματα των αιμοφόρων αγγείων. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε απόφραξη και ρήξη των εγκεφαλικών αρτηριών και να προκαλέσει εγκεφαλικό επεισόδιο.»
Επειδή η κλιματική αλλαγή και η ατμοσφαιρική ρύπανση έχουν κοινή πηγή, την καύση ορυκτών καυσίμων, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Εγκεφαλικών επισημαίνει ότι η μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου θα μπορούσε να συμβάλει στον περιορισμό των κλιματικά συναφών κινδύνων για εγκεφαλικό επεισόδιο και στην προστασία της υγείας του εγκεφάλου.
Το εγκεφαλικό επεισόδιο είναι η τρίτη αιτία θανάτου και αναπηρίας παγκοσμίως, με 11,9 εκατομμύρια νέα περιστατικά το 2021 και 1 στους 4 ενήλικες να διατρέχει κίνδυνο στη διάρκεια της ζωής του, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (πηγή στα Αγγλικά).