Ο ΠΟΥ προειδοποιεί: ο καπνός από τις πυρκαγιές στη νότια Ευρώπη είναι αυξανόμενη απειλή για την υγεία και χρειάζονται περισσότερα μέτρα για την ενημέρωση και προστασία των πιο ευάλωτων.
Δασικές πυρκαγιές σαρώνουν τη νότια Ευρώπη, σε μία από τις χειρότερες αντιπυρικές περιόδους των τελευταίων ετών. Η κατάσταση έχει οδηγήσει σε μαζικές εκκενώσεις, έχει προκαλέσει ζημιές σε υποδομές και έχει στοιχίσει ανθρώπινες ζωές.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Ο αντίκτυπός τους στην υγεία των ανθρώπων και στα συστήματα υγείας αυξάνεται επίσης σε ολόκληρη την περιοχή.
«Δεν πρόκειται απλώς για επεισόδια πυρκαγιών που επηρεάζουν τα μέσα διαβίωσης και δημιουργούν αυτόν τον άμεσο κίνδυνο· πρόκειται για πραγματική υγειονομική έκτακτη ανάγκη», δήλωσε στο Euronews Health η Ντορότα Γιαροσίνσκα, υπεύθυνη προγραμμάτων στο Ευρωπαϊκό Κέντρο για την Κλιματική Αλλαγή, το Περιβάλλον και την Υγεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας.
Πρόσθεσε ότι οι επιπτώσεις μπορεί να συνεχιστούν πολύ μετά την κατάσβεση της φωτιάς και να γίνονται αισθητές σε μεγάλη απόσταση από το σημείο όπου εκδηλώθηκε η πυρκαγιά.
«Ο καπνός από τις δασικές πυρκαγιές μπορεί να ταξιδέψει εκατοντάδες, αν όχι χιλιάδες, χιλιόμετρα, υποβαθμίζοντας την ποιότητα του αέρα σε περιοχές πολύ μακριά από την ίδια την πυρκαγιά, συμπεριλαμβανομένων πυκνοκατοικημένων αστικών περιοχών και επηρεάζοντας δυνητικά πολλούς ανθρώπους», πρόσθεσε η Γιαροσίνσκα.
«Δεν είναι απαραίτητο να βλέπουμε τις φλόγες ή ένα σύννεφο καπνού για να εκτεθούμε στον κίνδυνο για την υγεία».
Τι είναι ο καπνός από δασικές πυρκαγιές και γιατί είναι επιβλαβής
Ο καπνός από τις δασικές πυρκαγιές είναι ένα μείγμα τοξικών ρύπων, σωματιδίων και αερίων. Οι κίνδυνοι για την υγεία διαφέρουν ανάλογα με το τι καίγεται, καθώς οι φωτιές συχνά καταναλώνουν πλαστικά, ηλεκτρονικές συσκευές και χρώματα που απελευθερώνουν τοξικές χημικές ουσίες στην ατμόσφαιρα.
«Αυτά τα μικρά, λεπτά σωματίδια μπορούν πραγματικά να διεισδύσουν από τους πνεύμονες στο αίμα μας και να προκαλέσουν αντίδραση στον οργανισμό, ενεργοποιώντας το ανοσοποιητικό μας σύστημα και προκαλώντας φλεγμονή», είπε η Γιαροσίνσκα.
Τα συμπτώματα σε υγιή άτομα μπορεί να είναι ήπια, όπως ερεθισμός στον λαιμό και καταρροή, αλλά η Γιαροσίνσκα σημείωσε ότι όσοι έχουν υποκείμενα νοσήματα μπορεί να επηρεαστούν πολύ σοβαρότερα.
Ιδιαίτερα ευάλωτα είναι τα άτομα με άσθμα ή χρόνια πνευμονοπάθεια, όπως και όσοι πάσχουν από καρδιακές παθήσεις, μαζί με τα παιδιά και τους ηλικιωμένους.
«Τα συμπτώματα είναι ποικίλα και μπορεί να κυμαίνονται από ήπια έως πολύ σοβαρά, ακόμη και απειλητικά για τη ζωή», πρόσθεσε η Γιαροσίνσκα.
Οι οδηγίες δημόσιας υγείας δεν πρέπει να αφήνουν κανέναν πίσω
Ωστόσο, η Γιαροσίνσκα επισήμανε ότι οι συμβουλές δημόσιας υγείας τείνουν να είναι γενικές, απευθυνόμενες στον ευρύτερο πληθυσμό και όχι προσαρμοσμένες σε όσους διατρέχουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο.
Πέρα από συστάσεις όπως η παραμονή σε εσωτερικούς χώρους και ο περιορισμός της σωματικής άσκησης, οδηγίες που ωφελούν όλους, έστω κι αν η ανάγκη ποικίλλει ανάλογα με την ποιότητα του αέρα, η Γιαροσίνσκα ζήτησε πιο εξειδικευμένες συμβουλές που να λαμβάνουν καλύτερα υπόψη τις ευάλωτες ομάδες.
«Δίνονται επίσης συστάσεις για χρήση κλιματισμού και φίλτρων υψηλής απόδοσης, και πρόκειται για πολύ καλές συμβουλές για όσους διαθέτουν αυτές τις συσκευές», είπε η Γιαροσίνσκα.
Ωστόσο, προειδοποίησε ότι ορισμένες από αυτές τις κατευθυντήριες γραμμές μπορεί να αφήνουν στο περιθώριο ανθρώπους που δεν έχουν πρόσβαση σε τέτοιο εξοπλισμό ή σε κλιματιζόμενους ή χώρους καθαρού αέρα.
Σύμφωνα με τη Γιαροσίνσκα, μέρος της ευθύνης των αρχών είναι να παρέχουν χώρους όπου οι άνθρωποι μπορούν να δροσίζονται και να αναπνέουν καθαρό αέρα και να εξασφαλίζουν ότι είναι προσβάσιμοι σε όλους στην κοινότητα.
«[Οι αρχές πρέπει] να φροντίζουν επίσης όσους είναι πιο μειονεκτικοί, που δεν έχουν πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας, δεν γνωρίζουν την τοπική γλώσσα ή δεν έχουν πρόσβαση στην ενημέρωση», συμπλήρωσε.
Η πίεση στα συστήματα υγείας αυξάνεται
Αυτή η προσπάθεια για ενίσχυση της ανθεκτικότητας και της ετοιμότητας απέναντι σε κλιματικές έκτακτες ανάγκες περιλαμβάνει, σύμφωνα με τη Γιαροσίνσκα, και την ενίσχυση της ικανότητας των συστημάτων υγείας.
«Όταν μιλάμε για έκθεση σε καπνό από δασικές πυρκαγιές και επιπτώσεις στην υγεία, σκεφτόμαστε τα άτομα, την προσωπική τους ταλαιπωρία και τα προβλήματά τους. Ωστόσο, αποτελεί επίσης τεράστια επιβάρυνση για τον τομέα της υγείας».
Τόνισε ότι οι επαγγελματίες υγείας πρέπει να εκπαιδευτούν και να εφοδιαστούν με τις κατάλληλες πληροφορίες: να κατανοούν τι σημαίνει κακή ποιότητα αέρα, πώς να το επικοινωνούν και ποιες συμβουλές να δίνουν σε κάθε ασθενή.
«Άμεση προτεραιότητα είναι η ενίσχυση του ρόλου του τομέα της υγείας: η εκπαίδευση και ο εξοπλισμός του προσωπικού, ώστε το επιχείρημα της υγείας να προβάλλεται πιο δυναμικά και να ενσωματώνεται στις τοπικές δράσεις», πρόσθεσε η Γιαροσίνσκα.