Η πρωτοβουλία αυτή εντάσσεται στη στρατηγική ενίσχυσης της ευρωπαϊκής άμυνας, υπό το πρίσμα τόσο των ρωσικών απειλών όσο και της αβεβαιότητας σχετικά με τη στήριξη των Ηνωμένων Πολιτειών
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο προετοιμάζεται να διεξάγει συζήτηση σχετικά με την κατανομή δημόσιων κονδυλίων άμυνας προς την Ουγγαρία, εν μέσω ανησυχιών ότι τα χρήματα ενδέχεται να χρησιμοποιηθούν καταχρηστικά από τον πρωθυπουργό Βίκτορ Όρμπαν, ο οποίος αντιμετωπίζει δύσκολες εκλογές τον Απρίλιο.
Τα εν λόγω κεφάλαια αποτελούν μέρος του προγράμματος «Security Action for Europe» (SAFE) της ΕΕ, ενός δανειοδοτικού σχήματος ύψους 150 δισ. ευρώ που επιτρέπει στα κράτη-μέλη να χρηματοδοτούν την αγορά εξοπλισμού άμυνας.
Η πρωτοβουλία αυτή εντάσσεται στη στρατηγική ενίσχυσης της ευρωπαϊκής άμυνας, υπό το πρίσμα τόσο των ρωσικών απειλών όσο και της αβεβαιότητας σχετικά με τη στήριξη των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η Ουγγαρία έχει αιτηθεί 17,4 δισ. ευρώ από το πρόγραμμα SAFE για την ενίσχυση των ενόπλων δυνάμεών της. Πρόκειται για την τρίτη μεγαλύτερη αίτηση χρηματοδότησης μεταξύ των κρατών-μελών, παρά το γεγονός ότι οι περισσότερες κανονικές πληρωμές της ΕΕ προς τη χώρα έχουν ανασταλεί λόγω ελλείψεων στο κράτος δικαίου και κινδύνων διαφθοράς.
Οι Πράσινοι στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο πήραν την πρωτοβουλία για τη συζήτηση, η οποία υποστηρίζεται και από τα κύρια πολιτικά κόμματα.
«Είμαι πραγματικά απογοητευμένη που η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επέλεξε την Ουγγαρία ως τον τρίτο μεγαλύτερο δικαιούχο ολόκληρου του προγράμματος SAFE, πράγμα που σημαίνει ότι η χώρα θα λάβει 16 δισ. ευρώ για τη βιομηχανία άμυνας χωρίς καμία προϋπόθεση σε θέματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων ή κράτους δικαίου», δήλωσε η ευρωβουλευτής των Πρασίνων Tineke Strik στο Euronews.
Η συζήτηση θα πραγματοποιηθεί την ερχόμενη Τρίτη στη συνεδρίαση της ολομέλειας στο Στρασβούργο και δεν αναμένεται να ακολουθήσει ψήφισμα.
Προσεκτικά βήματα
Οι ευρωβουλευτές που ασκούν κριτική στον Όρμπαν υποστηρίζουν ότι η ΕΕ θα πρέπει να επιβάλει αυστηρές διασφαλίσεις πριν μεταφερθούν τα κεφάλαια SAFE στην ουγγρική κυβέρνηση.
Η ΕΕ έχει ήδη αναστείλει 17 δισ. ευρώ από τα 27 δισ. που είχαν προηγουμένως προγραμματιστεί για την Ουγγαρία, με τις πληρωμές να συνδέονται με βελτιώσεις στη δικαιοσύνη, το κράτος δικαίου και την καταπολέμηση της διαφθοράς.
Ο επίτροπος Προϋπολογισμού της ΕΕ, Πιότρ Σεραφίν, δήλωσε τον Δεκέμβριο στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ότι οι ίδιες προϋποθέσεις θα μπορούσαν να εφαρμοστούν και στα κονδύλια SAFE, αλλά η προκαταβολή 15% θα μπορούσε να κατανεμηθεί χωρίς όρους.
Τη Δευτέρα, το Euronews μετέδωσε ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανέβαλε τις περισσότερες επερχόμενες αποφάσεις που αφορούν την Ουγγαρία, προκειμένου να αποφευχθεί η εντύπωση παρέμβασης στην τρέχουσα προεκλογική περίοδο. Ωστόσο, δεδομένου ότι η ενίσχυση των αμυντικών δαπανών αποτελεί στρατηγικό στόχο της Επιτροπής φον ντερ Λάιεν, το SAFE αποτελεί εξαίρεση.
Εφόσον εγκριθεί από το Συμβούλιο της ΕΕ, η πρώτη πληρωμή για την άμυνα θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί κατά το πρώτο τρίμηνο του έτους, λίγο πριν τις κρίσιμες κοινοβουλευτικές εκλογές στην Ουγγαρία στις 12 Απριλίου.
«Αυτό αποτελεί ένα τεράστιο δώρο στον Όρμπαν, καθώς θα λάβει μεγάλο μέρος των χρημάτων πριν τις εκλογές», δήλωσε η Strik. «Και λόγω της έλλειψης προϋποθέσεων, μπορεί να τα χρησιμοποιήσει για την προεκλογική του εκστρατεία και να τα παρουσιάσει ως ένδειξη νομιμοποίησης του καθεστώτος του. Πρόκειται για ένα δηλητηριώδες δώρο για τη δημοκρατία στην Ουγγαρία».