Ο πρώην διοικητής της CIA Ντέιβιντ Πετρέους είπε στο Euronews ότι μπορεί να αναδειχθεί πιο μετριοπαθής ηγέτης που «θέλει να πλεύσει ευθεία», αλλά αυτό θα ήταν «δραματική μεταβολή» σε σχέση με την τωρινή κατάσταση.
Ο πρώην διευθυντής της CIA και απόστρατος στρατηγός του αμερικανικού στρατού Ντέιβιντ Πετρέους δήλωσε στο Euronews ότι θεωρεί πως ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ θα μπορούσε να αποδεχθεί μια κατάσταση τύπου Βενεζουέλας, στην οποία μια μετριοπαθής μορφή από το υφιστάμενο ιρανικό καθεστώς θα επιδιώξει να «τα βρει» με τις Ηνωμένες Πολιτείες, μετά τη θανάτωση του αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ στο πρώτο κύμα των κοινών αμερικανοϊσραηλινών πληγμάτων κατά του Ιράν.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
«Υπάρχει το ενδεχόμενο να αναδειχθεί κάποιος που να πει: κοιτάξτε, κύριε Πρόεδρε, έχετε δίκιο. Αυτό που μας έφερε το πυρηνικό πρόγραμμα, ο εξοπλισμός των πληρεξουσίων μας και οι δολοφονίες Αμερικανών, Αράβων και Ισραηλινών είναι η καταστροφή. Και αναγνωρίζουμε το λάθος του δρόμου που ακολουθήσαμε, και θέλουμε να μπούμε σε ίσιο δρόμο, θέλουμε να τα πάμε καλά με τους γείτονές μας και με εσάς», δήλωσε ο Πετρέους σε συνέντευξή του στην εκπομπή «12 Minutes With» του Euronews.
Ο επί χρόνια ηγέτης της Βενεζουέλας, Νικολάς Μαδούρο, απομακρύνθηκε έπειτα από μια θεαματική αμερικανική επέμβαση τον Ιανουάριο φέτος και αντικαταστάθηκε από την αναπληρώτριά του και βιτρίνα του καθεστώτος, Ντέλσι Ροντρίγκες, την οποία ο Τραμπ έχει χαρακτηρίσει «εξαιρετική». Η υπόλοιπη κυβέρνηση της Βενεζουέλας διατηρήθηκε επίσης.
Ο Πετρέους αναγνώρισε ότι αυτό το σενάριο θα αποτελούσε «μια πολύ ριζική στροφή» σε σχέση με την τρέχουσα τοποθέτηση του καθεστώτος.
Πρόσθεσε ότι «δεν θεωρεί πως αυτό είναι το πιθανότερο αποτέλεσμα», δεδομένου ότι ήδη από την Κυριακή είχε σχηματιστεί ένα τριμελές προσωρινό Συμβούλιο Ηγεσίας, αποτελούμενο από τον πρόεδρο, τον επικεφαλής της δικαστικής εξουσίας και έναν ανώτερο κληρικό, για να καθοδηγήσει τη χώρα μετά τον θάνατο του Χαμενεΐ.
Ο υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί άφησε να εννοηθεί ότι ένας νέος Ανώτατος Ηγέτης θα μπορούσε να οριστεί μέσα σε λίγες μόλις ημέρες. Ο διάδοχος του Χαμενεΐ θα οριστεί από ένα θρησκευτικό όργανο ισλαμιστών λογίων, πιστών στον Ανώτατο Ηγέτη.
«Γενικά, αν δει κανείς τους υποψηφίους γι’ αυτή τη θέση, τείνουν να είναι σκληροπυρηνικοί ιδεολόγοι, παρόμοιοι με τον πιο πρόσφατο Ανώτατο Ηγέτη. Οπότε, πιστεύω ότι πρέπει να είμαστε επιφυλακτικοί ως προς τις ελπίδες μας ότι μπορεί να αναδειχθεί μια πραγματικά πραγματιστική μορφή.»
Καθώς παρουσίαζε τους στόχους του για τη σύγκρουση με το Ιράν τη Δευτέρα, ο πρόεδρος Τραμπ απέφυγε να ταχθεί ανοιχτά υπέρ της αλλαγής καθεστώτος, παρότι αρχικά είχε παρουσιάσει τη σύγκρουση ως ευκαιρία για τους Ιρανούς να «ξαναπάρουν πίσω» την κυβέρνησή τους.
Ο Πετρέους σημείωσε ότι, παρότι ο πρόεδρος Τραμπ θέλει να δημιουργήσει «τις προϋποθέσεις για μια αλλαγή καθεστώτος που θα αξιοποιούσε ο ιρανικός λαός», ο ίδιος δεν πιστεύει ότι αυτοί οι στόχοι έχουν επιτευχθεί.
«Το πρόβλημα, βέβαια, είναι ότι συνήθως επικρατούν αυτοί που έχουν τα περισσότερα όπλα και τη μεγαλύτερη προθυμία να είναι βάναυσοι. Και σε αυτή την περίπτωση, φυσικά, οι δυνάμεις του ιρανικού καθεστώτος, που φτάνουν σχεδόν το ένα εκατομμύριο αν τις υπολογίσεις όλες μαζί, (...) είναι ένοπλες. Είναι βίαιες», εξήγησε.
«Άρα το ερώτημα είναι: υπάρχει κάποιος που να μπορεί να αποσχιστεί από αυτό, που να έχει πραγματικές δυνατότητες, πραγματικά όπλα σε μεγάλους αριθμούς και ηγετική ικανότητα ώστε να κινητοποιήσει τον λαό και μαζί του να αντιμετωπίσει το καθεστώς; Δυστυχώς, δεν νομίζω ότι αυτό συμβαίνει αυτή τη στιγμή.»
«Χωρίς χερσαίες δυνάμεις»
Οι πολεμικοί στόχοι του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ και το όραμά του για το μέλλον του Ιράν παραμένουν ασαφή, όπως και το χρονοδιάγραμμα. Ωστόσο, τόσο ο πρόεδρος Τραμπ όσο και ο υπουργός Πολέμου του, Πιτ Χεγκσεθ, αρνήθηκαν τη Δευτέρα να αποκλείσουν τη χρήση χερσαίων δυνάμεων.
Σε συνέντευξή του στη New York Post, ο Τραμπ είπε ότι «μάλλον» δεν χρειάζεται στρατεύματα στο έδαφος, αλλά θα τα χρησιμοποιούσε αν αυτό κρινόταν αναγκαίο.
Παρά ταύτα, ο Πετρέους είπε ότι δεν πιστεύει πως οι ΗΠΑ θα στείλουν «μπότες στο έδαφος», επικαλούμενος τη σταδιακή αποδυνάμωση της ικανότητας του Ιράν να συνεχίσει τα αντίποινα με τον σημερινό ρυθμό.
«Πιστεύω ότι όσο περνούν οι ημέρες (...) θα υπάρξει υποβάθμιση της ικανότητας του Ιράν να αντεπιτίθεται», εξήγησε ο Πετρέους. «Θα συνεχίσουμε να μειώνουμε τα αποθέματα πυραύλων τους, τους εκτοξευτές, τους πυραύλους μικρού βεληνεκούς και ακόμη και τα drones. Οπότε νομίζω ότι θα δυσκολευτούν πολύ να διατηρήσουν έστω και κατά προσέγγιση τον ρυθμό που έχουν μέχρι τώρα.»
Το Ιράν έχει εξαπολύσει σειρά αντεπιθέσεων με drones και πυραύλους, στοχεύοντας αμερικανικούς στόχους και συμμάχους στην περιοχή από τότε που ξεκίνησαν τα πρώτα αμερικανοϊσραηλινά πλήγματα το Σάββατο.
Όταν ο Χεγκσεθ ρωτήθηκε τη Δευτέρα για το ενδεχόμενο ο πόλεμος να εξελιχθεί σε μακροχρόνια σύγκρουση, απάντησε: «Εξασφαλίζουμε ότι η αποστολή θα ολοκληρωθεί, αλλά βλέπουμε με απόλυτη καθαρότητα (...) τις ανόητες πολιτικές του παρελθόντος που απερίσκεπτα μας έσυραν σε καταστάσεις που δεν συνδέονταν με πραγματικούς, σαφείς στόχους», είπε.
Ο Πετρέους είπε ότι οι ΗΠΑ έχουν διδαχθεί από τις «καταστροφικά κακές αποφάσεις» που ελήφθησαν κατά την εισβολή στο Ιράκ το 2003, όταν οι ΗΠΑ διέλυσαν πλήρως την κυβέρνηση και τη διοίκηση του Σαντάμ Χουσεΐν.
«Μας έκοψαν τα πόδια όταν ελήφθη η απόφαση να απολυθεί ολόκληρος ο ιρακινός στρατός, χωρίς να τους πούμε πώς θα τους βοηθούσαμε να μπορέσουν να εξασφαλίσουν τα προς το ζην για τους ίδιους και τις οικογένειές τους», είπε ο Πετρέους.
«Έπειτα διώξαμε το κόμμα Μπάαθ (το κόμμα του Χουσεΐν) μέχρι το επίπεδο δεκάδων χιλιάδων γραφειοκρατών, πολλοί από τους οποίους ήταν σπουδαγμένοι στη Δύση, τους χρειαζόμασταν και ήδη τους χρησιμοποιούσαμε για να μας βοηθούν σε μια χώρα που δεν καταλαβαίναμε επαρκώς.»
Πρόσθεσε ότι οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να είχαν «επαναφέρει σημαντικά στοιχεία» της διοίκησης Χουσεΐν και να είχαν «κάτι σαν μια “μίνι Βενεζουέλα”, αφού τα ανώτατα κλιμάκια είχαν σαφώς απομακρυνθεί».
Η ευρωπαϊκή εμπλοκή «ένα ενδεχόμενο»
Ερωτηθείς αν πιστεύει ότι ο πρόεδρος Τραμπ ανέμενε τη στήριξη των Ευρωπαίων συμμάχων, ο Πετρέους είπε ότι η ευρωπαϊκή συμμετοχή, ιδίως σε αμυντικό ρόλο, «θα ήταν συνετή από την αρχή».
«Διότι θα έπρεπε να είναι σαφές εξαρχής ότι το Ιράν δεν πρόκειται να περιορίσει τους στόχους του μόνο σε αμερικανικές και ισραηλινές βάσεις. Στοχεύει πολιτικούς στόχους, αεροδρόμια και λιμάνια στα κράτη του Κόλπου και πέρα από αυτά, φτάνοντας μέχρι και την Κύπρο», είπε ο Πετρέους.
Ένα ύποπτο drone έπληξε βρετανική αεροπορική βάση στη νότια ακτογραμμή του νησιωτικού κράτους. Σε απάντηση, η Ελλάδα διέταξε την αποστολή δύο φρεγατών και ενός ζεύγους μαχητικών F-16.
Ο Πετρέους τόνισε ότι αρχικά δεν είχε γίνει καμία υπόθεση ότι οι ευρωπαϊκές χώρες θα εντάσσονταν στην επιχείρηση.
Για το ενδεχόμενο περαιτέρω ευρωπαϊκής συμμετοχής στις επιχειρήσεις υπό την ηγεσία των ΗΠΑ και του Ισραήλ, συμπεριλαμβανομένου και επιθετικού ρόλου, ο Πετρέους είπε: «Απ’ ό,τι καταλαβαίνω, αυτό έχει συζητηθεί.»
«Δεν ξέρω αν θα τολμούσα να προβλέψω ποιο θα είναι το αποτέλεσμα, αλλά το γεγονός ότι συζητείται δείχνει ότι είναι σίγουρα ένα ενδεχόμενο.»
Δείτε ολόκληρη τη συνέντευξη στο Euronews την Τρίτη 3 Μαρτίου, στις 14.45 (ώρα Κεντρικής Ευρώπης).