Μετά από τρία χρόνια τίθεται σε εφαρμογή η διακρατική συμφωνία Ελλάδας-Αιγύπτου για νόμιμη παραμονή Αιγύπτιων εργατών στην Ελλάδα προκειμένου να δουλέψουν σε αγροτικές καλλιέργειες
Καθώς η έλλειψη εργατικού δυναμικού στον αγροτικό τομέα γίνεται ολοένα και πιο αισθητή σε όλες τις ευρωπαϊκές χώρες της Δύσης και ιδιαίτερα όμως στην Ελλάδα, μια διακρατική συμφωνία που παρέμενε ανενεργή για αρκετά χρόνια περνά πλέον στη φάση της υλοποίησης.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Πρόκειται για τη συμφωνία μεταξύ Ελλάδας και Αιγύπτου, η οποία προβλέπει τη νόμιμη απασχόληση έως και 5.000 Αιγύπτιων εποχικών εργατών γης σε καλλιέργειες και αγροτικές εργασίες σε διάφορες περιοχές της χώρας.
Σύμφωνα με όσα ανέφερε στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο Χρήστος Γιαννακάκης, μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Εθνικής Ένωσης Αγροτικών Συνεταιρισμών, η διαδικασία βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη. Όπως εξηγεί, περίπου 150 υποψήφιοι εργαζόμενοι έχουν καταχωριστεί στις Αποκεντρωμένες Διοικήσεις, ενώ οι σχετικές εγκρίσεις έχουν αποσταλεί στην ελληνική πρεσβεία στο Κάιρο, ώστε να ακολουθήσουν οι απαραίτητοι έλεγχοι και οι συνεντεύξεις των ενδιαφερομένων.
Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία δεν περιορίζεται απλώς στη μεταφορά εργαζομένων από τη μία χώρα στην άλλη. Συνδέεται με την προσπάθεια της ελληνικής γεωργίας να αντιμετωπίσει με θεσμικό και οργανωμένο τρόπο ένα πρόβλημα που τα τελευταία χρόνια έχει ενταθεί σημαντικά. Από τις καλλιέργειες ροδάκινων και κερασιών μέχρι τις ελιές, τα ακτινίδια και τα εσπεριδοειδή, οι ανάγκες σε εργατικά χέρια κατά τις περιόδους συγκομιδής συχνά παραμένουν ακάλυπτες.
«Η συμφωνία που έχει υπογραφεί πριν από περίπου τρία χρόνια τώρα ξεκινάει να υλοποιείται», σημειώνει ο κ. Γιαννακάκης. Όπως διευκρινίζει, η αρχική πρόβλεψη αφορά 5.000 εργαζόμενους, ωστόσο υπάρχει περιθώριο αύξησης του αριθμού αυτού εφόσον προκύψουν μεγαλύτερες ανάγκες. Ήδη, περισσότεροι από 36 εργοδότες έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον για συμμετοχή στο πρόγραμμα.
Στο πλαίσιο της προετοιμασίας, πραγματοποιήθηκαν συναντήσεις στο Κάιρο μεταξύ των δύο πλευρών, με επίκεντρο τα πρακτικά ζητήματα εφαρμογής της συμφωνίας. Οι συζητήσεις επικεντρώθηκαν στον τρόπο επικοινωνίας με τους εργαζόμενους, στον συντονισμό με τους Έλληνες εργοδότες, στη διαδικασία μετακίνησής τους και στους μηχανισμούς διασύνδεσης των εμπλεκομένων. Σύμφωνα με τον κ. Γιαννακάκη, στις επαφές συμμετείχε και ο υφυπουργός Εργασίας της Αιγύπτου.
Η Αίγυπτος θεωρείται από ελληνικής πλευράς μια ιδιαίτερα σημαντική πηγή εργατικού δυναμικού. Με πληθυσμό που ξεπερνά τα 110 εκατομμύρια και μεγάλο ποσοστό νέων ανθρώπων, η χώρα παρουσιάζει αυξημένο ενδιαφέρον για ευκαιρίες νόμιμης εργασίας στο εξωτερικό. Παράλληλα, οι αμοιβές που προσφέρει ο ελληνικός αγροτικός τομέας λειτουργούν ως ισχυρό κίνητρο για πολλούς εργαζόμενους.
«Υπάρχει έντονο ενδιαφέρον από την αιγυπτιακή πλευρά να έρθουν άνθρωποι να δουλέψουν νόμιμα στην Ελλάδα», τονίζει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ. Γιαννακάκης. Όπως υπογραμμίζει, στόχος είναι η κάλυψη των αναγκών της αγοράς μέσω νόμιμων και ελεγχόμενων διαδικασιών και όχι μέσω άτυπων διαδρομών εισόδου στη χώρα.
Κεντρικό στοιχείο του σχεδίου αποτελεί η δυνατότητα μετακίνησης των εργατών ανάλογα με τις εποχικές ανάγκες της παραγωγής. Έτσι, ένας εργαζόμενος θα μπορεί να απασχολείται διαδοχικά σε διαφορετικές καλλιέργειες και περιοχές, ακολουθώντας τον κύκλο των συγκομιδών, από τη Μακεδονία και τη Χαλκιδική έως τις περιοχές παραγωγής ακτινιδίων και εσπεριδοειδών.
Η μέγιστη διάρκεια παραμονής των εποχικών εργατών ορίζεται στους εννέα μήνες. Ωστόσο, όπως αναφέρει το μέλος του Δ.Σ. της ΕΘΕΑΣ, μετά την πρώτη περίοδο εργασίας υπάρχει η δυνατότητα αίτησης για άδεια μεγαλύτερης χρονικής διάρκειας, η οποία μπορεί να φτάσει έως και τα πέντε έτη. Στην περίπτωση αυτή, ο εργαζόμενος θα πρέπει να αναχωρεί από τη χώρα μετά το πέρας του εννεαμήνου και να επιστρέφει έπειτα από τρίμηνη απουσία, χωρίς να απαιτείται επανεκκίνηση της διαδικασίας από την αρχή.
Εκτός από τις διοικητικές διαδικασίες, ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στις συνθήκες διαμονής των εργαζομένων. Ο κ. Γιαννακάκης επισημαίνει την ανάγκη εξέτασης προγραμμάτων επιδότησης για την προμήθεια προκατασκευασμένων οικίσκων τύπου ISO-box, οι οποίοι θα μπορούσαν να προσφέρουν αξιοπρεπείς συνθήκες φιλοξενίας και βασικές υποδομές υγιεινής. Όπως τονίζει, η ποιότητα διαβίωσης αποτελεί βασικό παράγοντα τόσο για την προστασία των εργαζομένων όσο και για τη διατήρηση ενός σταθερού και επαναλαμβανόμενου εργατικού δυναμικού.
Παρά την πρόοδο που έχει σημειωθεί, εξακολουθούν να υπάρχουν διοικητικά και γραφειοκρατικά εμπόδια που πρέπει να αντιμετωπιστούν. Ο ίδιος εκτιμά ότι απαιτείται ακόμη «υπομονή και προσπάθεια», ωστόσο θεωρεί πως η εφαρμογή της συμφωνίας πλησιάζει σε ένα στάδιο όπου οι διαδικασίες θα μπορούν να λειτουργούν πιο γρήγορα και αποτελεσματικά.
Στην ΕΘΕΑΣ επικρατεί η άποψη ότι το συγκεκριμένο πλαίσιο συνεργασίας μπορεί να αποτελέσει πρότυπο για μελλοντικές συμφωνίες της Ελλάδας με άλλες χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης. Όπως αναφέρει ο κ. Γιαννακάκης, η πρωτοβουλία παρακολουθείται και από ευρωπαϊκούς οργανισμούς, οι οποίοι εξετάζουν το ενδεχόμενο αξιοποίησής της ως παράδειγμα οργανωμένης και νόμιμης κινητικότητας εργαζομένων.
Για τον πρωτογενή τομέα της χώρας, η επιτυχία του εγχειρήματος έχει διπλή σημασία: αφενός να εξασφαλιστεί το απαραίτητο εργατικό δυναμικό για τη συγκομιδή και τη φροντίδα των καλλιεργειών και αφετέρου να δημιουργηθεί ένα σταθερό, διαφανές και νόμιμο σύστημα απασχόλησης. Σε μια περίοδο όπου η έλλειψη εργατών μπορεί να επηρεάσει άμεσα την παραγωγή και τη συγκομιδή, η ενεργοποίηση της συμφωνίας με την Αίγυπτο αντιμετωπίζεται ως μια σημαντική εξέλιξη για τον αγροτικό κόσμο.