Το Europe in Motion αναλύει τις μεγαλύτερες διακυμάνσεις στην Ευρώπη
Η διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ, την κρίσιμη θαλάσσια οδό ανάμεσα στο Ιράν και το Ομάν, παραμένει μια ιδιαίτερα επικίνδυνη επιχείρηση.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Τις τελευταίες ημέρες έχουν καταγραφεί πολλαπλές επιθέσεις σε πετρελαιοφόρα, τόσο από το Ιράν όσο και από τους υποστηριζόμενους από το Ιράν αντάρτες Χούθι της Υεμένης.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες επιμένουν ότι η θαλάσσια οδός παραμένει ανοικτή, αλλά την ίδια στιγμή προειδοποιούν ότι θα πλήξουν γέφυρες και ηλεκτροπαραγωγικές μονάδες στο Ιράν, εάν οι επιθέσεις συνεχιστούν.
Οι ειδικοί σημειώνουν ότι τα τελευταία χτυπήματα έχουν στοχεύσει κυρίως μεγάλα διεθνή εμπορικά πλοία και όχι σκάφη που δραστηριοποιούνται σε τοπικές μεταφορές· ωστόσο, η επίδρασή τους στις τιμές του πετρελαίου στην Ευρώπη είναι τεράστια.
Ιούνιος: Ιταλία και Κύπρος, τα μόνα κράτη όπου οι τιμές συνεχίζουν να αυξάνονται
Τον περασμένο μήνα, μετά τη συμφωνία Ουάσινγκτον και Τεχεράνης σε μνημόνιο κατανόησης 14 σημείων, που προέβλεπε και κατάπαυση του πυρός, οι τιμές των καυσίμων σταμάτησαν να αυξάνονται σε όλη την Ευρώπη, έστω και προσωρινά.
Σε σύγκριση με τον Μάιο, τον Ιούνιο οι τιμές του πετρελαίου κίνησης μειώθηκαν κατά 6,4% και της βενζίνης κατά 4,2%, σύμφωνα με τα πρόσφατα στοιχεία της Eurostat.
Οι μεγαλύτερες μειώσεις σημειώθηκαν στην Τσεχία (-11,3%), την Πολωνία (-9,7%) και τη Βουλγαρία (-9,4%), ενώ οι μικρότερες στην Ουγγαρία (-0,6%), την Ιταλία (-1,4%) και τη Σλοβενία (-1,6%).
Όσον αφορά τις τιμές της βενζίνης, η Κύπρος (+0,7%) και η Ιταλία (+0,5%) ήταν τα μόνα κράτη μέλη της ΕΕ που κατέγραψαν αυξήσεις μεταξύ Μαΐου και Ιουνίου 2026. Όλες οι υπόλοιπες χώρες σημείωσαν μειώσεις, με τις μεγαλύτερες στη Σουηδία (-7,8%), το Βέλγιο (-7,0%) και την Πολωνία (-6,6%).
Όμως αυτή η νέα φάση έντασης και αναταραχής, χωρίς προοπτική επίλυσης, οδηγεί ξανά τις τιμές των καυσίμων στα ύψη. Σε παγκόσμιο επίπεδο, η τιμή του αργού πετρελαίου έχει ήδη ξεπεράσει τα 100 δολάρια το βαρέλι, το υψηλότερο επίπεδο από τις αρχές Ιουνίου.
Η ανατολική Ευρώπη υφίσταται τη μεγαλύτερη αναστάτωση, ενώ Ισπανία και Πολωνία αντέχουν χάρη στις μειώσεις φόρων
Σε ετήσια βάση (Ιούνιος 2025 προς Ιούνιο 2026), οι μεγαλύτερες διακυμάνσεις στις τιμές καταγράφονται στη Βουλγαρία, τη Λιθουανία και τη Ρουμανία, όπου οι αυξήσεις ξεπερνούν το 23%.
Ορισμένα μη κράτη μέλη της ΕΕ αναφέρουν ακόμη μεγαλύτερες αυξήσεις: σχεδόν 32% στην Τουρκία και σχεδόν 30% στη Γεωργία.
Πώς η Ισπανία, η Ουγγαρία και η Πολωνία κρατούν χαμηλές τις τιμές των καυσίμων;
Εξαιρουμένης της Μάλτας, οι μικρότερες αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων στην ΕΕ σημειώθηκαν στην Ουγγαρία (2,3%), την Πολωνία (5,8%) και την Ισπανία (7,9%).
Η Ουγγαρία επέβαλε πλαφόν στις τιμές των καυσίμων, ενώ η Ισπανία και η Πολωνία έχουν καταφέρει να περιορίσουν την άνοδο χάρη σε μειώσεις του ΦΠΑ στη βενζίνη και το πετρέλαιο κίνησης.
Η κίνηση αυτή, ωστόσο, προκάλεσε αντιδράσεις στις Βρυξέλλες, καθώς η ΕΕ είχε συστήσει να μειωθούν αντίθετα οι ειδικοί φόροι κατανάλωσης.
Η Ισπανία διαθέτει επίσης σημαντική ανθεκτικότητα στο σκέλος της διύλισης και της διανομής.
Παρότι η χώρα στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό σε εισαγωγές αργού πετρελαίου, διαθέτει ένα εκτεταμένο δίκτυο διυλιστηρίων, γεγονός που την καθιστά λιγότερο εξαρτημένη από τα τελικά προϊόντα και το κόστος προμήθειας.
«Η Ισπανία διαθέτει ένα μοναδικό σύστημα πετρελαϊκής υποδομής με ευρεία γεωγραφική και διασυνδεόμενη κάλυψη, που περιλαμβάνει 11 τερματικούς σταθμούς πετρελαίου, εκτεταμένο δίκτυο αγωγών και αποθηκευτικούς χώρους συνδεδεμένους με διυλιστήρια», αναφέρει η Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας.